Review

Öneri Karar Destek Sistemlerinin Karar Süreçlerindeki Etkisinin Değerlendirilmesi

Volume: 6 Number: 2 December 30, 2025
TR EN

Öneri Karar Destek Sistemlerinin Karar Süreçlerindeki Etkisinin Değerlendirilmesi

Abstract

Bu çalışma, öneri karar destek sistemlerinin bireysel ve kurumsal düzeydeki karar alma süreçleri üzerindeki etkilerini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Teknolojik gelişmeler ve dijital dönüşümün etkisiyle, veri temelli karar alma süreçleri günümüz organizasyonlarının temel dinamiklerinden biri haline gelmiştir. Bu bağlamda, çalışmada içerik tabanlı filtreleme, işbirlikçi filtreleme ve hibrit sistemler gibi öneri sistemlerinin işleyişi ve karar destek sistemleriyle entegrasyonu incelenmiştir. Çalışma, sağlık, finans, e-ticaret ve kamu yönetimi gibi farklı sektörlerden örneklerle desteklenerek, öneri sistemlerinin karar kalitesi, doğruluk ve verimlilik üzerindeki etkilerini somutlaştırmaktadır. Literatür taramasına dayalı bu araştırmada yalnızca algoritmik performans değil, aynı zamanda bu sistemlerin karar verici üzerindeki bilişsel, davranışsal ve etik etkileri de ele alınarak değerlendirilmiştir. Veri bilimi ve makine öğrenmesinin karar süreçlerindeki rolü detaylandırılmış, veri odaklı karar almanın sağladığı avantajların yanında veri güvenliği, algoritmik önyargı ve etik sorunlar gibi zorluklara da değinilmiştir. Netflix, McDonald’s, UBER ve Zara gibi firmalardan elde edilen gerçek hayat uygulamalarıyla, öneri karar destek sistemlerinin işletmelerde stratejik karar mekanizmalarına olan katkıları ortaya konmuştur. Bu yönüyle çalışma, karar destek sistemlerinin teknik altyapısının ötesine geçerek, karar süreçlerindeki çok boyutlu etkilerini bütüncül bir yaklaşımla analiz etmekte, araştırmacılar, iş dünyası profesyonelleri ve politika yapıcılar için değerli bir kaynak sunmaktadır.

Keywords

References

  1. Adomavicius, G., ve Zhang, J. (2012). Impact of data characteristics on recommender systems performance. ACM Transactions on Management Information Systems (TMIS), 3(1),1–17. DOI: 10.1145/2151163.2151166
  2. Alter, S. (1996). Information systems: A management perspective. Benjamin/Cummings Publishing Company.
  3. Asharaf, Z. (2025). Big data analytics: Harnessing the power of data science for enhanced decision-making in modern business environments. Erişim adresi: https://www.researchgate.net/publication/388953991_Big_Data_Analytics_Harnessing_the_Power_of_Data_Science_for_Enhanced_Decision-Making_in_Modern_Business_Environments
  4. Bhareti, K., Perera, S., Jamal, S., Pallege, M. H., Akash, V. ve Wiieweera, S. (2020). "A Literature Review of Recommendation Systems," 2020 IEEE International Conference for Innovation in Technology (INOCON), Bangluru, India, 2020, 1-7. doi: 10.1109/INOCON50539.2020.9298450
  5. Bhargava, H. K., Krishnan, R., ve Muller, R. (1997). Decision support on demand: Emerging electronic markets for decision technologies. Decision Support Systems, 19(3), 193–214. doi: 10.1016/S0167-9236(96)00056-5
  6. Bozdemir, E., ve Orhan, M. S. (2011). Üretim maliyetlerinin düşürülmesinde Kaizen maliyetleme yönteminin rolü ve uygulanabilirliğine yönelik bir araştırma. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 15(2), 463–480.
  7. Budak, H. ve Gümüştaş, E. (2022). Kişiselleştirilmiş ürün öneri sistemi için kullanıcı bazlı işbirlikçi filtreleme ve kümeleme kullanan hibrit bir yaklaşım. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21(43), 253-268. doi: 10.46928/iticusbe.1055162
  8. Bulut, C. (2025). Sağlık Yönetiminde Yapay Zeka ve Maliyet Azaltma Stratejileri: Fırsatlar ve Sınırlamalar. Acta Infologicala, 9(1), 133-146. doi: 10.26650/acin.1631851

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Business Administration, Strategy, Management and Organisational Behaviour (Other)

Journal Section

Review

Publication Date

December 30, 2025

Submission Date

August 22, 2025

Acceptance Date

December 22, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 6 Number: 2

APA
Yıldırım, M., Tunçer, E., & Henkoğlu, T. (2025). Öneri Karar Destek Sistemlerinin Karar Süreçlerindeki Etkisinin Değerlendirilmesi. İzmir Yönetim Dergisi, 6(2), 135-151. https://doi.org/10.56203/iyd.1770321
AMA
1.Yıldırım M, Tunçer E, Henkoğlu T. Öneri Karar Destek Sistemlerinin Karar Süreçlerindeki Etkisinin Değerlendirilmesi. İzmir Journal of Management. 2025;6(2):135-151. doi:10.56203/iyd.1770321
Chicago
Yıldırım, Mısra, Esra Tunçer, and Türkay Henkoğlu. 2025. “Öneri Karar Destek Sistemlerinin Karar Süreçlerindeki Etkisinin Değerlendirilmesi”. İzmir Yönetim Dergisi 6 (2): 135-51. https://doi.org/10.56203/iyd.1770321.
EndNote
Yıldırım M, Tunçer E, Henkoğlu T (December 1, 2025) Öneri Karar Destek Sistemlerinin Karar Süreçlerindeki Etkisinin Değerlendirilmesi. İzmir Yönetim Dergisi 6 2 135–151.
IEEE
[1]M. Yıldırım, E. Tunçer, and T. Henkoğlu, “Öneri Karar Destek Sistemlerinin Karar Süreçlerindeki Etkisinin Değerlendirilmesi”, İzmir Journal of Management, vol. 6, no. 2, pp. 135–151, Dec. 2025, doi: 10.56203/iyd.1770321.
ISNAD
Yıldırım, Mısra - Tunçer, Esra - Henkoğlu, Türkay. “Öneri Karar Destek Sistemlerinin Karar Süreçlerindeki Etkisinin Değerlendirilmesi”. İzmir Yönetim Dergisi 6/2 (December 1, 2025): 135-151. https://doi.org/10.56203/iyd.1770321.
JAMA
1.Yıldırım M, Tunçer E, Henkoğlu T. Öneri Karar Destek Sistemlerinin Karar Süreçlerindeki Etkisinin Değerlendirilmesi. İzmir Journal of Management. 2025;6:135–151.
MLA
Yıldırım, Mısra, et al. “Öneri Karar Destek Sistemlerinin Karar Süreçlerindeki Etkisinin Değerlendirilmesi”. İzmir Yönetim Dergisi, vol. 6, no. 2, Dec. 2025, pp. 135-51, doi:10.56203/iyd.1770321.
Vancouver
1.Mısra Yıldırım, Esra Tunçer, Türkay Henkoğlu. Öneri Karar Destek Sistemlerinin Karar Süreçlerindeki Etkisinin Değerlendirilmesi. İzmir Journal of Management. 2025 Dec. 1;6(2):135-51. doi:10.56203/iyd.1770321

Before uploading your article to the system, make sure to use the templates and spelling rules. The referee process will not be started for the works that do not comply with the spelling rules.