Mühendislik Öğrencilerinin Matematik Öz Yeterlik Düzeylerinin ve Çeşitli Değişkenlere Göre Farklılıklarının İncelenmesi

Şaban Can Şenay

doi:10.18009/jcer.1761109

TR EN

Mühendislik Öğrencilerinin Matematik Öz Yeterlik Düzeylerinin ve Çeşitli Değişkenlere Göre Farklılıklarının İncelenmesi

Abstract

Bu araştırma, mühendislik öğrencilerinin matematik öz yeterlik düzeylerini belirlemeyi ve bu düzeylerin cinsiyet, bölüm, sınıf ve üniversiteye kayıtta esas alınan sınav türü değişkenlerine göre farklılık gösterip göstermediğini incelemeyi amaçlamaktadır. İç Anadolu Bölgesi’ndeki bir vakıf üniversitesinin mühendislik fakültesinde öğrenim gören 377 öğrenci ile yürütülen çalışmada karşılaştırmalı ilişkisel tarama yöntemi kullanılmıştır. Veri toplama aracı olarak kişisel bilgi formu ve matematiğe karşı öz yeterlik algısı ölçeği kullanılmıştır. Verilerin betimsel analizi yapılmış ve parametrik testlerle farklılıklar incelenmiştir. Bulgulardan, öğrencilerin matematik öz yeterliklerinin “orta” düzeyde olduğu ve bağımsız değişkenlere göre anlamlı bir farklılık göstermediği anlaşılmaktadır. Elde edilen sonuçlara göre, mühendislik eğitiminin öğrencilerin matematik öz yeterlik inançlarını geliştirmede yetersiz kaldığı ve matematikle mühendislik arasındaki bağın eğitim sürecinde yeterince kurulamadığı söylenebilir.

Keywords

Matematik öz yeterlik, mühendislik öğrencileri, cinsiyet, bölüm

Ethical Statement

Etik Kurul Belgesi Etik Kurul Komisyon Adı: KTO Karatay Üniversitesi İnsan Araştırmaları Etik Kurulu Etik Kurul Belge Tarihi: 02/06/2022 Etik Kurul Belgesi Sayı ve Numara: E-6-300-34906

References

Accreditation Board for Engineering and Technology. (2025). Criteria for accrediting engineering programs, 2025 – 2026. https://www.abet.org/accreditation/accreditation-criteria/criteria-for-accrediting-engineering-programs-2025-2026/
Alcı, B., Erden, M., & Baykal, A. (2015). Üniversite öğrencilerinin matematik başarıları ile algıladıkları problem çözme becerileri, özyeterlik algıları, bilişüstü özdüzenleme stratejileri ve ÖSS sayısal puanları arasındaki açıklayıcı ve yordayıcı ilişkiler örüntüsü. Bogazici University Journal of Education, 25(2), 53-68.
Algani, Y.,M., & Eshan, J. (2019). Reasons and suggested solutions for low-level academic achievement in mathematics. International e-Journal of Educational Studies (IEJES), 3 (6), 181-190. https://doi.org/10.31458/iejes.604884
Alves, M., Rodrigues, C. S., Rocha, A. M. A. C., & Coutinho, C. (2015). Self-efficacy, mathematics’ anxiety and perceived importance: An empirical study with Portuguese engineering students. European Journal of Engineering Education, 41(1), 105–121.
Bandura, A. (1977). Self-efficacy: Toward a unifying theory of behav¬ioral change, Psychological Review, 84, 191–215.
Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The exercise of control. Freeman.
Barçın, N., & Aydoğan-Yenmez, A. (2023). GeoGebra software on the mathematical language developments and self-efficacy perceptions of students. International e-Journal of Educational Studies, 7 (15), 682-704. https://doi.org/10.31458/iejes.1340349
Barker, F. J. (2010). The effects of an engineering‐mathematics course on freshmen students’ mathematics self‐efficacy [Unpublished master thesis]. Washington State University.
Betz, N. E., & Hackett, G. (1983). The relationship of mathematics self-efficacy expectations to the selection of science-based college majors. Journal of Vocational Behavior, 23, 329-345.
Boaler, J. (2000). Exploring situated insights into research and learning. Journal for Research in Mathematics Education, 31(1), 113–119. https://doi.org/10.2307/749822

Committee on STEM Education. (2013). Federal science, technology, engineering, and mathematics (STEM) education. National Science and Technology Council.
Creswell, J. W. (2017). Araştırma deseni-nitel, nicel ve karma yöntem yaklaşımları. (S. B. Demir Çeviri Ed., 3. Baskı). Eğiten Kitap.
Edmonds, W. A., & Kennedy, T. D. (2016). An applied guide to research designs: Quantitative, qualitative, and mixed methods. Sage Publications.
Flegg, J., Mallet, D., & Lupton, M. (2012). Students' perceptions of the relevance of mathematics in engineering. International Journal of Mathematical Education in Science and Technology, 43(6), 717-732. https://doi.org/10.1080/0020739X.2011.644333
George, D., & Mallery, P. (2003). SPSS for Windows step by step: A simple guide and reference. 11.0 update (4th ed.). Allyn & Bacon.
Grigg, S., Perera, H. N., McIlveen, P., & Svetleff, Z. (2018). Rela¬tions among math self efficacy, interest, intentions, and achieve¬ment: A social cognitive perspective. Contemporary Educational Psychology, 53, 73–86.
Güner, N. (2013). Senior engineering students’ views on mathematics courses in engineering. College Student Journal, 47(3), 506-515.
Harris, D., Black, L., Hernandez-Martinez, P., Pepin, B., & Williams, J. (2014). Mathematics and its value for engineering students: What are the implications for teaching? International Journal of Mathematical Education in Science and Technology, 46(3), 321–336. https://doi.org/10.1080/0020739X.2014.979893
Işıksal, M., & Çakıroğlu, E. (2006). İlköğretim matematik öğretmen adaylarının matematiğe ve matematik öğretimine yönelik yeterlik algıları. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 31(31), 74-84.
Jones, B. D., Paretti, M. C., Hein, S. F., & Knott, T. W. (2010). An anal¬ysis of motivation constructs with first-year engineering students: Relationships among expectancies, values, achievement, and career plans. Journal of Engineering Education, 99(4), 319–336.
Jung, Y., Lim, S. A., & Fan, L. (2023). Teacher’s factors affecting students’ math class engagement: The mediating effect of math self-efficacy. Educational Psychology, 43(8), 929–946. https://doi.org/10.1080/01443410.2023.2267809
Karasar, N. (2005). Bilimsel araştırma yöntemi: Kavramlar ilkeler teknikler [Scientific research method: Concepts, principles, techniques]. Nobel Yayıncılık.
Kaysi, F., Aydemir, E., & Yavuz, M. (2019). Meslek yüksekokulu öğrencilerinin mezuniyet sonrasına yönelik hedeflerinin incelenmesi. İçinde M. E. Deniz, Ü. Polat, Y. Erişen ve E. Bay (Editörler), V. TURKCESS "21 yüzyıl becerileri ve 2023 eğitim vizyonu" (pp. 399-406).
Keşan, C., & Kaya, D. (2018). Mathematics and science self-efficacy resources as the predictor of academic success. International Online Journal of Educational Sciences, 10(2), 45-58.
Kuzu, Ç. İ. (2021). Mühendislik fakültesi öğrencilerinin matematik kavramına ilişkin metaforik algıları. İçinde A. Kızılkaya Namlı (Editör), Eğitim & bilim 2021 (pp. 111-130). Efe Akademi Yayınları.
Loo, C. W., & Choy, J. L. (2013). Sources of self-efficacy influencing academic performance of engineering students. American Journal of Educational Research, 1(3), 86-92.
Morán-Soto, G., & Benson, L. (2024). Assessing engineering students’ mathematics self-efficacy and mathematics anxiety levels in Latino contexts. Current Psychology, 43, 22908–22925. https://doi.org/10.1007/s12144-024-05989-4
National Academy of Engineering. (2017). NAE grand challenges for engineering. https://www.nae.edu/187212/NAE-Grand-Challenges-for-Engineering
Olango, M. (2016). Mathematics anxiety factors as predictors of mathematics self-efficacy and achievement among freshmen science and engineering students. African Educational Research Journal, 4(3), 109-123.
Pepin, B., Biehler, R., & Gueudet, G. (2021). Mathematics in engineering education: A review of the recent literature with a view towards innovative practices. International Journal of Research in Undergraduate Mathematics Education, 7, 163–188.
Stevens, T., Olivarez, A., Lan, W. Y., & Tallent-Runnels, M. K. (2004). Role of mathematics self-efficacy and motivation in mathematics performance across ethnicity. The Journal of Educational Research, 97(4), 208–222. https://doi.org/10.3200/JOER.97.4.208-222
Şenay, Ş. C. (2024). Investigation of engineering students' attitudes towards mathematics according to various variables. Journal of Innovative Education Studies, 5(1), 10-19.
Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (6th ed.). Pearson.
Tossavainen, T., Rensaa, R. J., & Johansson, M. (2021). Swedish first-year engineering students’ views of mathematics, self-efficacy and motivation and their effect on task performance, International Journal of Mathematical Education in Science and Technology, 52(1), 23-38. https://doi.org/10.1080/0020739X.2019.1656827
Turan, S. B., & Erdoğan, A. (2018). Matematik öz-yeterlik inançları ile ilgili Türkiye’de yapılan araştırmaların incelenmesi: Bir içerik analizi çalışması. İçinde C. Arslan, E. Hamarta, S. Çiftçi, & O. Köksal (Editörler), Eğitim bilimleri çalışmaları 2018 (pp. 76-85).
Umay, A. (2001). İlköğretim matematik öğretmenliği programının matematiğe karşı özyeterlik algısına etkisi. Journal of Qafqaz University, 8(1), 1-8.
Waini, I., Hamzah, K., Mohd, R. S., Miswan, N. H., Amira, N. Z., & Ahmad, A. (2014). Self-confidence in mathematics: A case study on engineering technology students in FTK, UTeM. International Journal for Innovation Education and Research, 2(11), 10-13.
Winkelman, P. (2009). Perceptions of mathematics in engineering. European Journal of Engineering Education, 34 (4), 305–316.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Mathematics Education, Development of Science, Technology and Engineering Education and Programs

Journal Section

Research Article

Authors

Şaban Can Şenay ^*
0000-0001-8437-180X
Türkiye

Publication Date

March 31, 2026

Submission Date

August 11, 2025

Acceptance Date

March 13, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 14

DOI

https://doi.org/10.18009/jcer.1761109

IZ

https://izlik.org/JA86JB48XR

APA

Şenay, Ş. C. (2026). Mühendislik Öğrencilerinin Matematik Öz Yeterlik Düzeylerinin ve Çeşitli Değişkenlere Göre Farklılıklarının İncelenmesi. Journal of Computer and Education Research, 14. https://doi.org/10.18009/jcer.1761109

AMA

1.Şenay ŞC. Mühendislik Öğrencilerinin Matematik Öz Yeterlik Düzeylerinin ve Çeşitli Değişkenlere Göre Farklılıklarının İncelenmesi. JCER. 2026;14. doi:10.18009/jcer.1761109

Chicago

Şenay, Şaban Can. 2026. “Mühendislik Öğrencilerinin Matematik Öz Yeterlik Düzeylerinin Ve Çeşitli Değişkenlere Göre Farklılıklarının İncelenmesi”. Journal of Computer and Education Research 14 (March). https://doi.org/10.18009/jcer.1761109.

EndNote

Şenay ŞC (March 1, 2026) Mühendislik Öğrencilerinin Matematik Öz Yeterlik Düzeylerinin ve Çeşitli Değişkenlere Göre Farklılıklarının İncelenmesi. Journal of Computer and Education Research 14

IEEE

[1]Ş. C. Şenay, “Mühendislik Öğrencilerinin Matematik Öz Yeterlik Düzeylerinin ve Çeşitli Değişkenlere Göre Farklılıklarının İncelenmesi”, JCER, vol. 14, Mar. 2026, doi: 10.18009/jcer.1761109.

ISNAD

Şenay, Şaban Can. “Mühendislik Öğrencilerinin Matematik Öz Yeterlik Düzeylerinin Ve Çeşitli Değişkenlere Göre Farklılıklarının İncelenmesi”. Journal of Computer and Education Research 14 (March 1, 2026). https://doi.org/10.18009/jcer.1761109.

JAMA

1.Şenay ŞC. Mühendislik Öğrencilerinin Matematik Öz Yeterlik Düzeylerinin ve Çeşitli Değişkenlere Göre Farklılıklarının İncelenmesi. JCER. 2026;14. doi:10.18009/jcer.1761109.

MLA

Şenay, Şaban Can. “Mühendislik Öğrencilerinin Matematik Öz Yeterlik Düzeylerinin Ve Çeşitli Değişkenlere Göre Farklılıklarının İncelenmesi”. Journal of Computer and Education Research, vol. 14, Mar. 2026, doi:10.18009/jcer.1761109.

Vancouver

1.Şaban Can Şenay. Mühendislik Öğrencilerinin Matematik Öz Yeterlik Düzeylerinin ve Çeşitli Değişkenlere Göre Farklılıklarının İncelenmesi. JCER. 2026 Mar. 1;14. doi:10.18009/jcer.1761109