Research Article

DÖKÜMHANE MAÇA ÜRETİM PROSESİNDE MAKİNE PARAMETRELERİ OPTİMİZASYONU İLE AMİN GAZI TÜKETİMİNİN AZALTILMASI

Volume: 13 Number: 1 March 20, 2025
TR EN

DÖKÜMHANE MAÇA ÜRETİM PROSESİNDE MAKİNE PARAMETRELERİ OPTİMİZASYONU İLE AMİN GAZI TÜKETİMİNİN AZALTILMASI

Abstract

Dökümhane maça üretim sürecinde en önemli tehlikelerden biri dimetiletilamin gazıdır. DMEA (Dimetiletilamin) maça sertleştirmede kullanılan aşırı uçucu bir bileşik olup kansere ve göz hasarına sebep olduğu bildirilmiştir. Ayrıca proses güvenliğini riske sokmaktadır. Bunun önüne geçmek için DMEA miktarının maça kalitesine negatif etki yapmadan maçaya enjekte edilen miktarının azaltılması gerekir. Bunu yapabilmenin yolu da maça üretimi sırasında kullanılan makine parametrelerinin optimum değerlere ayarlanması ile minimum miktarda DMEA ile istenen maça sertliğinin elde edilmesidir. Bu makalede faktöriyel deney tasarımı metodu kullanılarak deneysel araştırma ile DMEA miktarının azaltılması için maça sertliğine etki eden parametrelerin optimizasyonu elde edilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla bir dökümhanenin maça üretim bölümünde 10 adet maça üretim parametresinin iki seviyesi ile 32 adet maça üretim reçetesi oluşturulmuştur. Üretilen maçaların batma sertlikleri ölçülmüş ve kayıt edilmiştir. Ortaya çıkan sonuçların Minitab 22 paket program ile analizleri yapılmıştır. Sertlik çıktısının faktörlere bağlı regresyon eşitliği elde edilmiştir. En önemli bulgulardan biri istenen maça sertliğini olumsuz etkilemeden gaz sıcaklığının artırılması ve gazlama süresinin düşürülmesi ile kullanılan DMEA miktarının azaltılabileceği olmuştur. Ayrıca, işletme verimliliği açısından da gazlama süresinin düşürülmesi birim zamanda üretilen maça sayısını artıracaktır. Amin gazının daha az kullanılması ile de döküm parça kalitesine olumlu yansımalar olacaktır.

Keywords

Ethical Statement

No conflict of interest was declared by the authors.

Thanks

We would like to thank Döktaş Dökümcülük Orhangazi facilities for their support in conducting the experiments for this study.

References

  1. Antony, J., 2003. Design of Experiments for Engineers and Scientists, Second Edition, ISBN 978-0-7506-4709-0
  2. Bargaouia, H., Azzouza, F., Thibault, D., Cailletaud, G., 2017. Thermomechanical behavior of resin bonded foundry sand coresduring casting, Journal of Materials Processing Technology 246, 30–41.
  3. Barot, R.,S., Patel, H., Devmurari, R., Shah, K., Sharma, B., Shah, J., 2020. IoT Feasibility Aspects Of Mold Temperature Monitoring and Casting Simulation For Smart Foundry, Materials Today: Proceedings 28, 1732–1738.
  4. Beeley, P.R., 1972. Foundry Technology, ISBN-100408703482.
  5. Behara, N.,C., Jeet, S., Nayak, C.,K., Bagal, D.,K., Panda, S.,N., Barua, A., 2022. Parametric Appraisal of Strength & Hardness of Resin Compacted Sand Castings Using Hybrid Taguchi-WASPAS-Material Generation Algorithm, Materials Today: Proceedings 50, 1226–1233
  6. Chaudhari, S.,S., Aloni, S.,N., 2022. Optimization Of Green Sand Process for Quality Improvement in Castings by Using Combination of Taguchi Techniques-GRA-PCA, Materials Today: Proceedings 62, 1115–1121.
  7. Chate, G.,R., Bhat, R.,P., Chate, U,N., 2014. Process Parameter Settings For Core Shooter Machine by Taguchi Approach, Procedia Materials Science 5, 1976 – 1985.
  8. Danko, R., Kmita, A., Holtzer, M., Danko, J., Lehmhus, D., Tapola, S., 2023. Development of Inorganic Binder Systems to Minimise Emissions in Ferrous Foundries, Sustainable Materials and Technologies 37 (2023) e00666.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Materials Engineering (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

March 20, 2025

Submission Date

October 4, 2024

Acceptance Date

March 13, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 13 Number: 1

APA
Şahin, O., Ensari Özay, M., Uçan, R., & Can, E. (2025). DÖKÜMHANE MAÇA ÜRETİM PROSESİNDE MAKİNE PARAMETRELERİ OPTİMİZASYONU İLE AMİN GAZI TÜKETİMİNİN AZALTILMASI. Mühendislik Bilimleri Ve Tasarım Dergisi, 13(1), 306-324. https://doi.org/10.21923/jesd.1561319
AMA
1.Şahin O, Ensari Özay M, Uçan R, Can E. DÖKÜMHANE MAÇA ÜRETİM PROSESİNDE MAKİNE PARAMETRELERİ OPTİMİZASYONU İLE AMİN GAZI TÜKETİMİNİN AZALTILMASI. JESD. 2025;13(1):306-324. doi:10.21923/jesd.1561319
Chicago
Şahin, Onur, Müge Ensari Özay, Rüştü Uçan, and Emine Can. 2025. “DÖKÜMHANE MAÇA ÜRETİM PROSESİNDE MAKİNE PARAMETRELERİ OPTİMİZASYONU İLE AMİN GAZI TÜKETİMİNİN AZALTILMASI”. Mühendislik Bilimleri Ve Tasarım Dergisi 13 (1): 306-24. https://doi.org/10.21923/jesd.1561319.
EndNote
Şahin O, Ensari Özay M, Uçan R, Can E (March 1, 2025) DÖKÜMHANE MAÇA ÜRETİM PROSESİNDE MAKİNE PARAMETRELERİ OPTİMİZASYONU İLE AMİN GAZI TÜKETİMİNİN AZALTILMASI. Mühendislik Bilimleri ve Tasarım Dergisi 13 1 306–324.
IEEE
[1]O. Şahin, M. Ensari Özay, R. Uçan, and E. Can, “DÖKÜMHANE MAÇA ÜRETİM PROSESİNDE MAKİNE PARAMETRELERİ OPTİMİZASYONU İLE AMİN GAZI TÜKETİMİNİN AZALTILMASI”, JESD, vol. 13, no. 1, pp. 306–324, Mar. 2025, doi: 10.21923/jesd.1561319.
ISNAD
Şahin, Onur - Ensari Özay, Müge - Uçan, Rüştü - Can, Emine. “DÖKÜMHANE MAÇA ÜRETİM PROSESİNDE MAKİNE PARAMETRELERİ OPTİMİZASYONU İLE AMİN GAZI TÜKETİMİNİN AZALTILMASI”. Mühendislik Bilimleri ve Tasarım Dergisi 13/1 (March 1, 2025): 306-324. https://doi.org/10.21923/jesd.1561319.
JAMA
1.Şahin O, Ensari Özay M, Uçan R, Can E. DÖKÜMHANE MAÇA ÜRETİM PROSESİNDE MAKİNE PARAMETRELERİ OPTİMİZASYONU İLE AMİN GAZI TÜKETİMİNİN AZALTILMASI. JESD. 2025;13:306–324.
MLA
Şahin, Onur, et al. “DÖKÜMHANE MAÇA ÜRETİM PROSESİNDE MAKİNE PARAMETRELERİ OPTİMİZASYONU İLE AMİN GAZI TÜKETİMİNİN AZALTILMASI”. Mühendislik Bilimleri Ve Tasarım Dergisi, vol. 13, no. 1, Mar. 2025, pp. 306-24, doi:10.21923/jesd.1561319.
Vancouver
1.Onur Şahin, Müge Ensari Özay, Rüştü Uçan, Emine Can. DÖKÜMHANE MAÇA ÜRETİM PROSESİNDE MAKİNE PARAMETRELERİ OPTİMİZASYONU İLE AMİN GAZI TÜKETİMİNİN AZALTILMASI. JESD. 2025 Mar. 1;13(1):306-24. doi:10.21923/jesd.1561319