Research Article

MAKİNE ÖĞRENMESİ ALGORİTMALARI KULLANILARAK BETON BASINÇ DAYANIMININ ÖZDİRENÇ YÖNTEMİNDEN TAHMİNİ

Volume: 14 Number: 3 September 25, 2026
TR EN

MAKİNE ÖĞRENMESİ ALGORİTMALARI KULLANILARAK BETON BASINÇ DAYANIMININ ÖZDİRENÇ YÖNTEMİNDEN TAHMİNİ

Abstract

Betonun tek eksenli basınç dayanımının doğru biçimde belirlenmesi, yapı güvenliği ve performans değerlendirmesi açısından kritik öneme sahiptir. Geleneksel dayanım belirleme yöntemleri tahribatlı deneylere dayandığından özellikle mevcut yapılarda uygulanmaları sınırlıdır. Bu nedenle doğru akım özdirenç yöntemine dayalı tahribatsız test (NDT) yöntemleri ile makine öğrenmesi algoritmalarının birlikte kullanımı önemli bir alternatif oluşturmaktadır. Bu çalışmada betonun basınç dayanımı, elektrik özdirenç, su/çimento oranı (w/c) ve donatı çapı verileri kullanılarak RF (Rastgele Orman) ve XGBoost (Aşırı Gradyan Artırma) algoritmaları ile tahmin edilmiştir. Toplam 334 beton numunesinden elde edilen deneysel veriler kullanılmıştır. Oluşturulan model ile basınç dayanımı arasında orta düzeyde pozitif ilişkiler bulunmuştur (R=0.77-0.79). RF modeli, GridSearchCV kullanılarak yapılan hiperparametre optimizasyonu ile en iyi sonucu üretmiştir. Model performansı R, RMSE ve MAE ile değerlendirilmiştir. Elde edilen sonuçlara göre RF modeli R=0.79, RMSE=12.79 ve MAE= 8.39 değeri ile orta düzeyde tahmin başarısı göstermiştir. Bulgular, elektrik özdirenç, su/çimento oranı ve donatı çapı ile beton dayanımı arasında orta düzeyde bir model kurulabileceğini göstermektedir.

Keywords

Ethical Statement

Çıkar Çatışması (Conflict of Interest) Yazar tarafından herhangi bir çıkar çatışması beyan edilmemiştir.

References

  1. ASTM C1202-12, 2012. Standard Test Method for Electrical Indication of Concrete’s Ability to Resist Chloride Ion Penetration, ASTM International, West Conshohocken, PA, 2012, 8 pp.
  2. Aceña, V., Diego, I.M., Fernández, R.R., Moguerza, J.M., 2022. Minimally overfitted learners: A general framework for ensemble learning, Knowledge-Based Systems, 254,109669. https://doi.org/10.1016/j.knosys.2022.109669
  3. Asteris, P.G., Apostolopoulou, M., Skentou, A.D., Karayiannis, G., Gemi, L., 2019. Application of artificial neural networks for the prediction of the compressive strength of cement-based mortars. Computers and Concrete, 24(4), 329–345.
  4. Asteris, P.G., Koopialipoor, M., Armaghani, D.J., Ghanbari, M., Skentou, A.D., 2021. Prediction of cement-based mortars compressive strength using machine learning techniques. Neural Computing and Applications, 33(19), 13089–13121. https://doi.org/10.1007/s00521-021-06004-8
  5. Breiman, L., 2001. Random forests. Machine Learning, 45(1), 5–32. https://doi.org/10.1023/A:1010933404324
  6. Chandrahas, N.S., Choudhary, B.S., Teja, M.V., Kumar, S., 2022. XGBoost algorithm to simultaneous prediction of rock fragmentation and induced ground vibration using unique blast data. Applied Sciences, 12(10), 5269. https://doi.org/10.3390/app12105269
  7. Chen, T., Guestrin, C., 2016. XGBoost: A scalable tree boosting system. In Proceedings of the 22nd ACM SIGKDD International Conference on Knowledge Discovery and Data Mining (pp. 785–794). Association for Computing Machinery. https://doi.org/10.1145/2939672.2939785
  8. Chen, H., Asteris, P. G., Armaghani, D.J., Ghanbari, M., Skentou, A.D., 2019. Assessing dynamic conditions of the retaining wall using two hybrid intelligent models. Applied Sciences, 9(6), 1042. https://doi.org/10.3390/app9061042

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Geological Sciences and Engineering (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

September 25, 2026

Submission Date

February 16, 2026

Acceptance Date

June 8, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 14 Number: 3

APA
Öncü, Z. (2026). MAKİNE ÖĞRENMESİ ALGORİTMALARI KULLANILARAK BETON BASINÇ DAYANIMININ ÖZDİRENÇ YÖNTEMİNDEN TAHMİNİ. Mühendislik Bilimleri Ve Tasarım Dergisi, 14(3), 564-572. https://doi.org/10.21923/jesd.1890523
AMA
1.Öncü Z. MAKİNE ÖĞRENMESİ ALGORİTMALARI KULLANILARAK BETON BASINÇ DAYANIMININ ÖZDİRENÇ YÖNTEMİNDEN TAHMİNİ. JESD. 2026;14(3):564-572. doi:10.21923/jesd.1890523
Chicago
Öncü, Ziya. 2026. “MAKİNE ÖĞRENMESİ ALGORİTMALARI KULLANILARAK BETON BASINÇ DAYANIMININ ÖZDİRENÇ YÖNTEMİNDEN TAHMİNİ”. Mühendislik Bilimleri Ve Tasarım Dergisi 14 (3): 564-72. https://doi.org/10.21923/jesd.1890523.
EndNote
Öncü Z (September 1, 2026) MAKİNE ÖĞRENMESİ ALGORİTMALARI KULLANILARAK BETON BASINÇ DAYANIMININ ÖZDİRENÇ YÖNTEMİNDEN TAHMİNİ. Mühendislik Bilimleri ve Tasarım Dergisi 14 3 564–572.
IEEE
[1]Z. Öncü, “MAKİNE ÖĞRENMESİ ALGORİTMALARI KULLANILARAK BETON BASINÇ DAYANIMININ ÖZDİRENÇ YÖNTEMİNDEN TAHMİNİ”, JESD, vol. 14, no. 3, pp. 564–572, Sept. 2026, doi: 10.21923/jesd.1890523.
ISNAD
Öncü, Ziya. “MAKİNE ÖĞRENMESİ ALGORİTMALARI KULLANILARAK BETON BASINÇ DAYANIMININ ÖZDİRENÇ YÖNTEMİNDEN TAHMİNİ”. Mühendislik Bilimleri ve Tasarım Dergisi 14/3 (September 1, 2026): 564-572. https://doi.org/10.21923/jesd.1890523.
JAMA
1.Öncü Z. MAKİNE ÖĞRENMESİ ALGORİTMALARI KULLANILARAK BETON BASINÇ DAYANIMININ ÖZDİRENÇ YÖNTEMİNDEN TAHMİNİ. JESD. 2026;14:564–572.
MLA
Öncü, Ziya. “MAKİNE ÖĞRENMESİ ALGORİTMALARI KULLANILARAK BETON BASINÇ DAYANIMININ ÖZDİRENÇ YÖNTEMİNDEN TAHMİNİ”. Mühendislik Bilimleri Ve Tasarım Dergisi, vol. 14, no. 3, Sept. 2026, pp. 564-72, doi:10.21923/jesd.1890523.
Vancouver
1.Ziya Öncü. MAKİNE ÖĞRENMESİ ALGORİTMALARI KULLANILARAK BETON BASINÇ DAYANIMININ ÖZDİRENÇ YÖNTEMİNDEN TAHMİNİ. JESD. 2026 Sep. 1;14(3):564-72. doi:10.21923/jesd.1890523

Journal of Engineering Sciences and Design (MBTD)

e-ISSN: 1308-6693 | Süleyman Demirel University, Faculty of Engineering and Natural Sciences

© 2026 Journal of Engineering Sciences and Design (MBTD). 

The copyright and usage conditions of works published in this journal are governed by the CC BY 4.0 license.