Türkiye’de Sınıf İçi Eğitimde Cezanın Etkisi: Disiplin Kurallarının Bilimsel Uygulanması

Abstract

İstenmeyen bir davranışı ortadan kaldırmak için oluşturulup ortaya konulan uyarıcıya ceza denir. Ceza, yeni ve istenilen davranışların oluşmasını sağlamaz. Sadece eski öğrenilmiş davranışların sönmesini sağlar. Eğitimin temel hedefi öğrencilere yeni ve istenilen davranışları kazandırmaktır. Bu araştırmada; edimsel koşullanmada yer alan ceza türlerinin öğrenme-öğretme faaliyetlerinde kullanılmasında son 14 yılı kapsayan 2003-2017 yıllarında hem nitel hem de nicel yapılan çalışmalar incelenmiştir. Ceza türlerinin, öğretme-öğrenme faaliyetlerindeki yeri ve önemi belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla ilgili literatür araştırılmış ve incelenen makaleler sonucunda tablolar oluşturularak veriler değerlendirilmiştir. İncelenen makaleler sonucunda cezanın hiç kullanılmamasının mümkün olmadığı saptanmış, uygulanan cezaların çoğunlukla psikolojik cezalar olduğu görülmüştür. Bu cezaların uygulanmasının temel amacı hepsinde ortaktır. Cezaya daha çok kurallara uymamayı üstünlük olarak gören sorunlu öğrenciler maruz kalmaktadır. Fakat bölgesel olarak farklı yerlerde uygulanan araştırmalarda sosyal düzeyleri düşük olan yerlerin bulunduğu okullarda ceza yöntemleri daha çok kullanılmaktadır. Doğuda ve batıda bulunan bölgelerde bu fark açıkça görülmektedir. Batı bölgelerdeki eğitmenlerin, davranış bozukluğu ile ilgili baş etme yöntemleri daha çok bilimsel yöntemlere yakın olduğu tespit edilmiştir. Çalışmalardan elde edilen ortak sonuçlara göre; uygulanan cezalarda bireysel farklılıklar dikkate alınmalı, cezaların farklı öğrencilerde farklı tepkilere sebep olduğu, davranış bozukluğu olan öğrenciler de cezanın etkili ve yararlı olmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca öğrencinin neden cezaya maruz kaldığını anlaması sağlanmalıdır. Bunun yanında ceza yöntemlerinin sınıf mevcuduna göre uygulandığı ve kalabalık sınıflarda daha çok cezaya başvurulduğu anlaşılmıştır.

 

Keywords

• Sınıf içi eğitim,ceza,disiplin,öğrenci

References

1. Alderman, T. (2001). In Good Discipline One Size Doesn’t Fit All. The Education Digest. http://www.eddigest.com, 38-41.Alpay, A. (2017). Akademik Bağlamda Ceza Hassasiyeti nin Ebeveynlik Tarzı ve Cinsiyet ile İlişkileri. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 41, 20–37. https://doi.org/10.21764/efd.79771Aypay, A. (2017). Punishment and Its Effects from the Perspective of Adolescent Students. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(1), 249–268.Aydın, A. (2008) Eğitim Psikolojisi, Ankara, Pegem akademiAydın, B. (2005) Gelişim ve Öğrenme, Ankara, Nobel yayın dağıtımApaydın, Ç. & Manolova, O. (2015). Sınıf İçinde Uygulanan İnformal Cezaların Analitik Hiyerarşi Yöntemi İle Belirlenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi. 23 (1), 105-122Babayiğit, Ö. & Erkuş, B. (2017). Sınıf Öğretmenlerinin Derslerde Kullandıkları Pekiştireç ve Cezaların Etkililiği. Kastamonu Üniversitesi Eğitim Dergisi. 25 (2), 567-580.Bacanlı, H.(2017) Eğitim Psikolojisi, Ankara, Pegem akademiBalay, R. (2002). 2000’li Yıllarda Sınıf Yönetimi. Ankara: Ankara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.Çelik, İ, & Eratay, E. (2007). Kaynaştırma Sınıfı ve Özel Eğitim Sınıfı Öğretmenlerinin Sınıflardaki Zihin Engelli Öğrencilere Yönelik Pekiştireç ve Ceza Uygulamalarının Belirlenmesi. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 7 (1)Demir, M.K., Şahin, Ç. & Kartal, O.Y. (2012).Öğretmen Adaylarının Sınıf İçi Disiplin Sağlamada Tercih Ettikleri Ceza Uygulamalarının İncelenmesi. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 14 (2), 71-86Deniz, M.E. (2015) Eğitim Psikolojisi, Ankara, Maya akademiGündüz, B.ve Çapri, B. (2015) Eğitim Psikolojisi, Adana, Karahan Kitabevi Hamarta, E. (2017). Eğitsel Rehberlik. Engin Deniz ve Atılgan Erözkan (Eds.) Psikoloji Danışma ve Rehberlik (11. Baskı) . Ankara: Pegem AkademiKaya, Z. (2002) Sınıf Yönetimi, İstanbul, Pagema YayıncılıkKıran, H. & Çelik, K. (2015), Etkili Sınıf Yönetimi, Ankara, Anı yayıncılıkKomisyon, (2014) Öğrenme Psikolojisi, Ankara, Anı yayıncılıkMahiroğlu, A. & Buluç, B. (2003). Orta Öğretim Kurumlarında Fiziksel Ceza Uygulamaları. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi 1:0-0Mahiroğlu, A., & Buluç, B. (2003). Orta Öğretim Kurumlarında Fiziksel Ceza Uygulamaları. Türk Eğitim Bilimleri Degisi, 1(1), 81–93.Özcan, Y., Dolu, O., & Gül, S. K. (2011). Ceza Algısının Uyuşturucu Kullanımı üzerindeki Caydırıcı Etkisi: Bursa İli Ortaöğretim Kurumlarında Yapılan Bir Alan Araştırması. Polis Bilimleri Dergisi, 13(4), 1–26.Özer, B., Bozkurt, N. & Tuncay, A. (2014). İstenmeyen öğrenci Davranışları ve Öğretmenlerin Sınıfta Öğrencilerle Başa Çıkma Yöntemleri, Turkish Journal of Educational Studies (TURK-JES), 1 (2) Mayıs 2014.Özer, B. (2013). Student’s Perceptions Regarding Freedom in Classroom. Anthropologist, 16(3): 551-559 (2013),Özdemir, M.Ç. (2007) Sınıf Yönetimi, Ankara, EkinoksRachlin, H.(1991).Introduction to Modern Behaviorism. Freeman. NY.Selçuk, Z. (2007) Eğitim Psikolojisi, Ankara; Nobel Yayın DağıtımTertemiz, N. (2002). “Sınıf Yönetimi-Disiplin.” Sınıf Yönetimi. (4.baskı). (Editör: 1. Küçükahmet), Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.Ulusoy, A. (2014) Eğitim Psikolojisi, Ankara, Anı YayıncılıkYılmaz, F., & Babaoğlan, E. (2013). Discipline S ı n ı f Ö ğ retmenlerinin Disiplini Sa ğ lamada Kulland ı klar ı Ödül ve Ceza Yöntemleri ( Şırnak İ li Örne ğ i ). İlköğretim Online, 12(1), 36–51.Yılmaz, F., & Babaoğlan, E. (2013). Discipline Sınıf Öğretmenlerinin Disiplini Sağlamada Kullandıkları Ödül ve Ceza Yöntemleri (Şırnak İli Örneği). İlköğretim Online, 12(1), 36–51.