Research Article

SÜRDÜRÜLEBİLİR YAPI ODAKLI MİMARİ TASARIM ARAŞTIRMALARININ BİLİMSEL HARİTALAMASI: BİBLİYOMETRİK BİR İNCELEME

Volume: 1 Number: 1 December 30, 2025
EN TR

SÜRDÜRÜLEBİLİR YAPI ODAKLI MİMARİ TASARIM ARAŞTIRMALARININ BİLİMSEL HARİTALAMASI: BİBLİYOMETRİK BİR İNCELEME

Abstract

Artan çevresel sorunlar, iklim krizi ve enerji tüketimi, yapı sektörünü sürdürülebilirlik odaklı yeni tasarım yaklaşımlarına yönlendirmiş; bu durum sürdürülebilir mimarlık ve yeşil bina kavramlarını mimarlık disiplininin merkezine taşımıştır. Bu kapsamda çalışma, mimari tasarımda sürdürülebilirlik ve yeşil bina yaklaşımına yönelik uluslararası literatürün gelişimini, tematik yapısını ve bilimsel eğilimlerini bibliyometrik yöntemle ortaya koymayı amaçlamaktadır. Araştırma kapsamında Web of Science (WoS) veri tabanından elde edilen ve 2003–2026 yılları arasını kapsayan toplam 363 akademik yayın, Biblioshiny analiz aracı kullanılarak değerlendirilmiştir. Çalışmada yayınların yıllara göre dağılımı, en üretken ve en çok atıf alan yazarlar, ülkeler ve dergiler, anahtar kelime sıklıkları ile tematik ağ yapıları analiz edilmiştir. Bulgular, özellikle 2010 sonrası dönemde sürdürülebilir mimarlık alanındaki akademik üretimde belirgin bir artış yaşandığını ve 2020 sonrası süreçte bu artışın hızlandığını ortaya koymaktadır. Literatür, ağırlıklı olarak mimari tasarım, sürdürülebilirlik ve yeşil bina ekseninde şekillenmekte; enerji verimliliği, yapı performansı, biyofilik tasarım ve iç mekân konforu gibi konular bu ana temalarla güçlü biçimde ilişkilendirilmektedir. Ülke bazlı üretim ve etki dağılımı, sürdürülebilir mimarlık bilgisinin küresel ölçekte giderek daha yoğun bir iş birliği yapısı içerisinde üretildiğini göstermektedir. Bu yönüyle araştırma, sürdürülebilir mimarlık alanında yapılacak gelecekteki akademik çalışmalar ve tasarım pratikleri için kuramsal ve yön gösterici bir çerçeve sunmaktadır

Keywords

Supporting Institution

None

Ethical Statement

An ethics statement is not required.

Thanks

None

References

  1. Ardente, F., Beccali, M., Cellura, M. & Mistretta, M. (2011). Energy and environmental benefits in public buildings as a result of retrofit actions. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 15(1), 460–470. https://doi.org/10.1016/j.rser.2010.09.022
  2. Balaban, O. & Puppim de Oliveira, J. A. (2017). Sustainable buildings for healthier cities: Assessing the co-benefits of green buildings in Japan. Journal of Cleaner Production, 163, S68–S78. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2016.01.086
  3. Bertone, E., Stewart, R. A., Sahin, O., Alam, M., Zou, P. X. W., Buntine, C. & Marshall, C. (2018). Guidelines, barriers and strategies for energy and water retrofits of public buildings. Journal of Cleaner Production, 174, 1064–1078. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2017.11.065
  4. Çakır Kıasıf, G. (2024). Sürdürülebilir yapı tasarımı. Z. Ö. Parlak Biçer (Ed.), Mimarlıkta yapı bilgisi (1. baskı, ss. 335–363). Akademisyen Kitabevi.
  5. Dragulanescu, N. (2013). Some theories of environmental sustainability. Romanian Statistical Review, 12, 14–22. Dusek, V. (2006). Philosophy of technology: An introduction. Blackwell Publishing Ltd.
  6. Dwaikat, L. N. & Ali, K. N. (2018). The economic benefits of a green building: Evidence from Malaysia. Journal of Building Engineering, 18, 448–453. https://doi.org/10.1016/j.jobe.2018.04.017
  7. Garfield, E. (1979). Is citation analysis a legitimate evaluation tool? Scientometrics, 1(4), 359–375. https://doi.org/10.1007/BF02019306
  8. Goudie, A. (2005). The human impact on the natural environment (6th ed.). Blackwell Publishing Ltd. Haştemoğlu, H. Ş. (2006). 1960’larda sürdürülebilirlik ve kentleşme; Isparta, İstasyon Caddesi örneği (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Architectural Design, Sustainable Architecture

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 30, 2025

Submission Date

December 8, 2025

Acceptance Date

December 16, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 1 Number: 1

APA
Dikmen, Ç. B. (2025). SÜRDÜRÜLEBİLİR YAPI ODAKLI MİMARİ TASARIM ARAŞTIRMALARININ BİLİMSEL HARİTALAMASI: BİBLİYOMETRİK BİR İNCELEME. TASARIM DİSİPLİNLERİ DERGİSİ, 1(1), 1-18. https://izlik.org/JA89YL87LD
AMA
1.Dikmen ÇB. SÜRDÜRÜLEBİLİR YAPI ODAKLI MİMARİ TASARIM ARAŞTIRMALARININ BİLİMSEL HARİTALAMASI: BİBLİYOMETRİK BİR İNCELEME. JODED. 2025;1(1):1-18. https://izlik.org/JA89YL87LD
Chicago
Dikmen, Çiğdem Belgin. 2025. “SÜRDÜRÜLEBİLİR YAPI ODAKLI MİMARİ TASARIM ARAŞTIRMALARININ BİLİMSEL HARİTALAMASI: BİBLİYOMETRİK BİR İNCELEME”. TASARIM DİSİPLİNLERİ DERGİSİ 1 (1): 1-18. https://izlik.org/JA89YL87LD.
EndNote
Dikmen ÇB (December 1, 2025) SÜRDÜRÜLEBİLİR YAPI ODAKLI MİMARİ TASARIM ARAŞTIRMALARININ BİLİMSEL HARİTALAMASI: BİBLİYOMETRİK BİR İNCELEME. TASARIM DİSİPLİNLERİ DERGİSİ 1 1 1–18.
IEEE
[1]Ç. B. Dikmen, “SÜRDÜRÜLEBİLİR YAPI ODAKLI MİMARİ TASARIM ARAŞTIRMALARININ BİLİMSEL HARİTALAMASI: BİBLİYOMETRİK BİR İNCELEME”, JODED, vol. 1, no. 1, pp. 1–18, Dec. 2025, [Online]. Available: https://izlik.org/JA89YL87LD
ISNAD
Dikmen, Çiğdem Belgin. “SÜRDÜRÜLEBİLİR YAPI ODAKLI MİMARİ TASARIM ARAŞTIRMALARININ BİLİMSEL HARİTALAMASI: BİBLİYOMETRİK BİR İNCELEME”. TASARIM DİSİPLİNLERİ DERGİSİ 1/1 (December 1, 2025): 1-18. https://izlik.org/JA89YL87LD.
JAMA
1.Dikmen ÇB. SÜRDÜRÜLEBİLİR YAPI ODAKLI MİMARİ TASARIM ARAŞTIRMALARININ BİLİMSEL HARİTALAMASI: BİBLİYOMETRİK BİR İNCELEME. JODED. 2025;1:1–18.
MLA
Dikmen, Çiğdem Belgin. “SÜRDÜRÜLEBİLİR YAPI ODAKLI MİMARİ TASARIM ARAŞTIRMALARININ BİLİMSEL HARİTALAMASI: BİBLİYOMETRİK BİR İNCELEME”. TASARIM DİSİPLİNLERİ DERGİSİ, vol. 1, no. 1, Dec. 2025, pp. 1-18, https://izlik.org/JA89YL87LD.
Vancouver
1.Çiğdem Belgin Dikmen. SÜRDÜRÜLEBİLİR YAPI ODAKLI MİMARİ TASARIM ARAŞTIRMALARININ BİLİMSEL HARİTALAMASI: BİBLİYOMETRİK BİR İNCELEME. JODED [Internet]. 2025 Dec. 1;1(1):1-18. Available from: https://izlik.org/JA89YL87LD