Review

ÇEVRESEL VE SAĞLIKLI BESLENME: SÜRDÜRÜLEBİLİR DİYETLER

Volume: 7 Number: 1 April 29, 2022
EN TR

ÇEVRESEL VE SAĞLIKLI BESLENME: SÜRDÜRÜLEBİLİR DİYETLER

Abstract

Dünyanın bir kısmı açlık, gıda güvencesizliği sorunu yaşarken diğer bir kısmı ise aşırı beslenmeye bağlı sağlık sorunlarıyla savaşmaktadır. Küresel olarak dünyayı etkileyen diğer bir sorun ise insan kaynaklı sera gazı emisyonlarının atmosferde artmasıyla meydana gelen iklim krizidir. Bu sorunların en önemli nedenlerinden biri sürdürülemez gıda sistemlerinin varlığıdır. Gıda sistemleri; iklim değişikliği, biyolojik çeşitlilik, toksik etki, asitleşme, ötrofikasyon, arazi kullanımı ve su kullanımı açısından çevre üzerinde bir baskı oluşturmaktadır. Mevcut gıda sistemleri, kaynak kıtlığı ve çevresel bozulmanın getirdiği kısıtlamalar ve gıda kayıpları, israf ve dengesiz dağıtım aynı zamanda sürdürülemez üretim ve tüketim kalıpları nedeniyle güvenli, yeterli, çeşitlendirilmiş ve zengin besin içeriğine sahip gıda sağlama konusunda giderek daha fazla zorlanmaktadır. Sürdürülebilir gıda sistemleri ekonomik, sosyal ve çevresel temellerden ödün vermeden herkes için gıda güvenliğini ve beslenmeyi sağlayan sistemlerdir. Sürdürülebilir beslenme ve gıda sistemleri ile küresel sera gazı emisyon miktarları azaltılacak ve gelecek nesillerin kaynaklarından ödün vermeden günümüz kaynakları en verimli şekilde değerlendirilecektir. Toplumların çeversel ayak izi düşük diyetleri tercih etmesi ve gıda israfına dur demesiyle dünya sürdürülebilirlik yolunda daha hızlı ilerleyecektir. Bu makalenin amacı sürdürülebilirlik genelinde sağlıklı beslenmeyi çok yönlü irdelemektir.

Keywords

References

  1. Aleksandrowicz, L., Green, R., Joy, E. J. M., Smith, P. ve Haines, A. (2016). The impacts of dietary change on greenhouse gas emissions, land use, water use, and health: A systematic review. PLOS ONE, 11(11), e0165797. doi:10.1371/journal.pone.0165797
  2. Allès, B., Baudry, J., Méjean, C., Touvier, M., Péneau, S., Hercberg, S. ve Kesse-Guyot, E. (2017). Comparison of sociodemographic and nutritional characteristics between self-reported vegetarians, vegans, and meat-eaters from the nutrinet-santé study. Nutrients, 9(9), 1023. doi:10.3390/nu9091023
  3. Appleby, P. N. ve Key, T. J. (2016). The long-term health of vegetarians and vegans. Proceedings of the Nutrition Society içinde (C. 75, ss. 287–293). Cambridge University Press. doi:10.1017/S0029665115004334
  4. Bach-Faig, A., Berry, E. M., Lairon, D., Reguant, J., Trichopoulou, A., Dernini, S., … Padulosi, S. (2011). Mediterranean diet pyramid today. Science and cultural updates. Public Health Nutrition, 14(12A), 2274–2284. doi:10.1017/S1368980011002515
  5. Barbaros, B. ve Kabaran, S. (2014). Akdeniz diyeti ve sağlığı koruyucu eakdeniz diyetitkileri. Beslenme ve Diyet Dergisi, 42(2), 140–147.
  6. Barilla Center for Food & Nutrition. (2011). Double Pyramid: Healthy food for people, sustainable food the planet. Parma. http://www.barillacfn.com/uploads/file/72/1277731651_Posi-tionPaper-BarillaCFN_Doppia-Piramide.pdf adresinden erişildi.
  7. Baudry, J., Pointereau, P., Seconda, L., Vidal, R., Taupier-Letage, B., Langevin, B., … Kesse-Guyot, E. (2019). Improvement of diet sustainability with increased level of organic food in the diet: findings from the BioNutriNet cohort. The American Journal of Clinical Nutrition, 109(4), 1173–1188. doi:10.1093/ajcn/nqy361
  8. Béné, C., Oosterveer, P., Lamotte, L., Brouwer, I. D., de Haan, S., Prager, S. D., … Khoury, C. K. (2019, 1 Ocak). When food systems meet sustainability – Current narratives and implications for actions. World Development. Elsevier Ltd. doi:10.1016/j.worlddev.2018.08.011

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Health Care Administration

Journal Section

Review

Publication Date

April 29, 2022

Submission Date

June 8, 2021

Acceptance Date

December 15, 2021

Published in Issue

Year 2022 Volume: 7 Number: 1

APA
Kadıoğlu, S., & Sökülmez Kaya, P. (2022). ÇEVRESEL VE SAĞLIKLI BESLENME: SÜRDÜRÜLEBİLİR DİYETLER. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi, 7(1), 29-46. https://doi.org/10.47115/jshs.948593
AMA
1.Kadıoğlu S, Sökülmez Kaya P. ÇEVRESEL VE SAĞLIKLI BESLENME: SÜRDÜRÜLEBİLİR DİYETLER. JSHS. 2022;7(1):29-46. doi:10.47115/jshs.948593
Chicago
Kadıoğlu, Semiha, and Pınar Sökülmez Kaya. 2022. “ÇEVRESEL VE SAĞLIKLI BESLENME: SÜRDÜRÜLEBİLİR DİYETLER”. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi 7 (1): 29-46. https://doi.org/10.47115/jshs.948593.
EndNote
Kadıoğlu S, Sökülmez Kaya P (April 1, 2022) ÇEVRESEL VE SAĞLIKLI BESLENME: SÜRDÜRÜLEBİLİR DİYETLER. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi 7 1 29–46.
IEEE
[1]S. Kadıoğlu and P. Sökülmez Kaya, “ÇEVRESEL VE SAĞLIKLI BESLENME: SÜRDÜRÜLEBİLİR DİYETLER”, JSHS, vol. 7, no. 1, pp. 29–46, Apr. 2022, doi: 10.47115/jshs.948593.
ISNAD
Kadıoğlu, Semiha - Sökülmez Kaya, Pınar. “ÇEVRESEL VE SAĞLIKLI BESLENME: SÜRDÜRÜLEBİLİR DİYETLER”. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi 7/1 (April 1, 2022): 29-46. https://doi.org/10.47115/jshs.948593.
JAMA
1.Kadıoğlu S, Sökülmez Kaya P. ÇEVRESEL VE SAĞLIKLI BESLENME: SÜRDÜRÜLEBİLİR DİYETLER. JSHS. 2022;7:29–46.
MLA
Kadıoğlu, Semiha, and Pınar Sökülmez Kaya. “ÇEVRESEL VE SAĞLIKLI BESLENME: SÜRDÜRÜLEBİLİR DİYETLER”. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi, vol. 7, no. 1, Apr. 2022, pp. 29-46, doi:10.47115/jshs.948593.
Vancouver
1.Semiha Kadıoğlu, Pınar Sökülmez Kaya. ÇEVRESEL VE SAĞLIKLI BESLENME: SÜRDÜRÜLEBİLİR DİYETLER. JSHS. 2022 Apr. 1;7(1):29-46. doi:10.47115/jshs.948593

Cited By

Sustainable Dietary Patterns and Alternative Food Sources

Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi

https://doi.org/10.61535/bseusbfd.1537888

22657 Samsun Health Sciences Journal is licensed under a CC BY-NC 4.0 license.

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License (CC BY-NC 4.0).