Sporda Risk Yönetimi: Bodrun Ultra Maratonu Örneği
Öz
Bu çalışmanın amacı, risk ve risk faktörlerinin spor ile olan ilişkisini açıklamak, koşan ve yarışlara katılan sporcuların aldıkları riskleri belirlemek, risklerin etki düzeyini anlamak ve sporda risk yönetiminin önemini belirtmektir. Araştırmaya; Muğla ilinin Bodrum ilçesinde düzenlenen, Bodrun Ultra Maratonu’nunda yarışan 156’sı erkek, 63’ü kadın 219 sporcu katılmıştır. Veri toplama aracı geliştirilirken Gök (2006), Çobanoğlu (2008) ve Karataş (2012) tarafından voleybol, futbol ve hentbol branşlarında uygulanan çalışmalarda kullanılmış risk değerlendirme anketleri gözden geçirilmiş ve bireysel sporun doğasına uygun bir biçimde uzman görüşleri de alınarak araştırmacı tarafından yeniden düzenlenmiştir. Likert tipinde hazırlanan “Risk Değerlendirme Ölçeği” adlı anketin geçerliliğini ve güvenirliliğini belirlemek için 209 sporcuya ön testler uygulanmıştır. Ön test sonucunda elde edilen verilerin geçerlilik incelemesi için yapılan faktör analizine göre; Kaiser-Meyer-Olkin (KMO) değeri 0,708 ve Bartlett’s Test p=0,000 bulunmuştur. Temel Birleşenler Analizi (Principal Component Analysis-PCA) sonucunda ise 20 sorudan oluşan ölçeğin 4 faktörlü bir yapıda olduğu görülmüştür. Ölçeğin güvenilirliği için hesaplanan Cronbach Alfa değeri ise 0,849 olarak bulunmuştur. Normal dağılım göstermeyen anket sonuçlarına parametrik olmayan Kruskal Wallis H ve Mann Whitney U testleri uygulanarak veriler analiz edilmiştir. Katılımcıların “Risk Değerlendirme Ölçeği”nin geneline verdikleri cevaplar; cinsiyet, yaş, medeni durum değişkenlerine göre istatiksel olarak anlamlı farklılıklar göstermezken (p>0,05); ölçeğin geneli ve alt faktörlerde eğitim durumu, koşu yılı ve ferdi sporcu ya da kulüp sporcusu olma değişkenlerine göre istatiksel olarak anlamlı farklılıklar göstermiştir (p<0,05). Sonuç olarak riskler içeren spor faaliyetlerine katılanların risk değerlendirme düzeyleri; cinsyet, yaş ve medeni durum değişkenlerinden etkilenmezken, eğitim yılı, koşu yapma süresi ve ferdi sporcu ya da kulüp sporcusu olma değikenlerinden etkilendiği görülmektedir. Eğitim düzeyi arttıkça sporcuların bilinçlendikleri, riskleri ve sonuçları daha iyi analiz edebildikleri, koşu yılı süresi fazla olan sporcuların yarışlara katılma tecrübeleri yüksek olduğundan risk değerlendirme düzeylerinin yüksek olduğu görüşüne ulaşılmıştır. Ayrıca koşuyu meslek edinerek bu işten geçimini sağlayan kulübe bağlı profesyonel sporcuların risk değerlendirme düzeylerinin fazla olduğu görülmektedir.
Anahtar Kelimeler
References
- Beck, U. (2014). Risk society – Towards a new modernity. London, UK: Sage Publications.
- Black, S.E., Devereux, P.J., Lundborg, P. & Majlesi, K. (2018). The effect of education on risk taking in financial markets. [Erişim adresi: https://www.kavehmajlesi.com/uploads/7/2/8/9/7289299/educ_risk_taking_01_29_18_own_copy.pdf ]
- Bucher, C. & Krotee, M. (2007). Management of physical education and sport. New York, USA: McGraw-Hill Companies.
- Calvert, D. & Ewan, C. (1995). Risks to health, risk management and environmental health impact assessment. Australian Journal of Public Health, 19(4), 325-326. [Erişim adresi: https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1111/j.1753-6405.1995.tb00380.x]
- Can, O. (2018). Kaya tırmanışında risk alma ölçeğinin Türkçe’ye uyarlanması. Yayımlanmamış Yüksek Lisans tezi, Sıtkı Koçman Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı, Muğla.
- Chua, Y.T. (2012). The role of gender and risk perception among police officers – General lifestyle risks and occupation-specific risks. Unpublished Master of Science thesis, Michigan State University, Criminal Justice Department, USA. [Erişim adresi: https://d.lib.msu.edu/etd/1616]
- Çobanoğlu, H.O. (2008). Sporda risk yönetimi – Turkcell süper ligindeki sporcuların risk değerlendirmeleri üzerine bir araştırma. Yayımlanmamış Yüksek Lisans tezi, Anadolu Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı, Eskişehir.
- Çobanoğlu, H.O., ve Sevil, G. (2013). Sporda risk yönetimi – Üst düzey futbolcuların risk değerlendirmeleri üzerine bir araştırma. CBÜ Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 8(2), 1-15. [Erişim adresi: http://www.dergipark.org.tr/download/article-file/370603].
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Tourism (Other)
Journal Section
Research Article
Authors
Orçun Ocakoğlu
*
0000-0002-0905-2785
Türkiye
Publication Date
June 30, 2019
Submission Date
May 22, 2019
Acceptance Date
June 25, 2019
Published in Issue
Year 2019 Volume: 4 Number: 1
Cited By
The Effect of Risk Management on Sustainable Marketing Orientations in Fitness Businesses
Spor Bilimleri Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.25307/jssr.1601271
