EN
TR
İstanbul Avrupa Yakası İlçeleri için Deprem Enkaz Toplama Alanlarının Belirlenmesinde Sürdürülebilirlik Odaklı Bir Yaklaşım
Abstract
Deprem sonrasında oluşan enkazın hızla kaldırılması, belirlenen alanlara taşınması ve çeşitli yöntemlerle bertarafı hem halk sağlığı hem de afet sonrası sürecin yürütülmesinde önem teşkil eder. Özellikle deprem kuşağı üzerindeki şehirler için, afet yönetim planlarının önceden geliştirilmesi gereklidir. Bu planların büyük çoğunluğu, deprem sonrasında enkazın toplanabileceği uygun alanların belirlenmesini de içerir. Literatürdeki çalışmalar, enkaz alanlarının seçimi için farklı ekonomik ve çevresel kriterlerin değerlendirildiği çeşitli yöntemlerin kullanıldığını göstermektedir. Ancak İstanbul için benzer bir bilimsel çalışmanın bulunmaması önemli bir eksikliktir. Bu çalışmada, İstanbul’un Avrupa Yakası ilçeleri için enkaz toplama alanlarının belirlenmesi amacıyla sürdürülebilirlik odaklı bir yöntem önerilmektedir. Önerilen yöntemin ilk aşamasında olası bir deprem senaryosuna göre İstanbul Avrupa Yakası ilçelerinde oluşabilecek enkazın boyutu tahmin edilmektedir. İkinci aşamada ise, maliyet, çevresel etkiler, enkaz alanlarına uzaklık, su kaynakları ve doğal yaşam alanlarına etkiler gibi faktörleri dikkate alan Çok Nitelikli Fayda Teorisi (ÇNFT)’ne dayalı bir seçim modeli sunulmaktadır. Elde edilen sayısal bulgular mevcut hafriyat döküm alanlarının kapasite yönünden yetersiz kalacağını, yeni enkaz toplama alanlarına ihtiyaç duyulduğunu ortaya koymuştur. Ayrıca çalışma sonuçlarına göre sürdürülebilirlik açısından mevcut hafriyat döküm alanlarının belirlenen aday enkaz toplama alanlarına kıyasla alt sıralarda yer aldığı görülmektedir. Bilindiği kadarıyla bu makale enkaz toplama alanı seçiminde ÇNFT yaklaşımına yer veren ilk çalışmadır.
Keywords
Supporting Institution
İstanbul Kültür Üniversitesi Teknoloji ve Proje Destek Birimi
Project Number
İKÜBAP2312
Ethical Statement
Bu çalışma etik kurul onayı gerektirmemektedir.
References
- Afzali, A., Sabri, S., Rashid, M., Samani, J. M. V. and Ludin, A. N. M. (2014). Inter-municipal landfll site selection using analytic network process. Mater Resources Management, 28(8), 2179-2194. doi:10.1007/s11269-014-0605-3 google scholar
- Ahmed, S. W., Chandran, D., Hussein, S., Praveen, S. V., Chakraborty, S., Islam, M. R., Dhama, K. (2023). Environmental Health Risks After the 2023 Turkey-Syria Earthquake and Salient Mitigating Strategies: A Critical Appraisal. Environmental Health Insights, 17, 1-7. https://doi.org/10.1177/11786302231200865 google scholar
- Asefa, E. M., Damtew, Y. T., & Barasa, K. B. (2021). Landfill Site Selection Using a GIS-Based Multicriteria Evaluation Technique in Harar City, Eastern Ethiopia. Environmental Health Insights, 15, 1-14. https://doi.org/10.1177/11786302211053174 google scholar
- Aydin, N., Seker, S., Deveci, M., & Zaidan, B. B. (2024). Post-earthquake debris waste management with interpretive-structural-modeling and decision-making-trial, and evaluation-laboratory under neutrosophic fuzzy sets. Engineering Applications of Artificial Intel-ligence, 138(A), 109251. https://doi.org/10.1016/j.engappai.2024.109251 google scholar
- BaLew, A., ALemu, M., LeuL, Y., & Feye, T. (2022). Suitable LandfiLL site selection using GlS-based multi-criteria decision analysis and evaluation in Robe town, Ethiopia. Geojournal, 87, 895-920. doi:10.1007/s10708-020-10284-3 google scholar
- Bandara H. M. S. C. H., Thushanth G., Somarathna, H. M. C. C., Jayasinghe D. H. G. A. E., & Raman S. N. (2023). FeasibLe techniques for vaLorisation of construction and demoLition waste for concreting appLications. International journal of Environenmantal Sciences and Technollogies, 20, 521-536. https://doi.org/l0.1007/s13762-022-04015-z google scholar
- Bazzocchi, M. C., Sânchez-Lozano, J. M., & Hakima, H. (2021). Fuzzy multi-criteria decision-making approach to prioritization space debris for removal. Advances in Space Research, 67(3), 1155-1173. https://doi.Org/10.1016/j.asr.2020.11.006 google scholar
- Bektaş, N., & Shmlls, M. (2024). Earthquake-lnduced Waste Repurposing: A Sustainable Solution for Post-Earthquake Debris Management in Urban Construction. Buildings, 14(4), 948. doi:10.3390/buiLdings14040948 google scholar
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Manufacturing and Industrial Engineering (Other)
Journal Section
Research Article
Authors
Publication Date
November 11, 2025
Submission Date
December 29, 2024
Acceptance Date
June 2, 2025
Published in Issue
Year 2025 Volume: 10 Number: 2
APA
Demirel, D. F., & Gönül Sezer, E. D. (2025). İstanbul Avrupa Yakası İlçeleri için Deprem Enkaz Toplama Alanlarının Belirlenmesinde Sürdürülebilirlik Odaklı Bir Yaklaşım. Journal of Transportation and Logistics, 10(2), 236-255. https://doi.org/10.26650/JTL.2025.1609171
AMA
1.Demirel DF, Gönül Sezer ED. İstanbul Avrupa Yakası İlçeleri için Deprem Enkaz Toplama Alanlarının Belirlenmesinde Sürdürülebilirlik Odaklı Bir Yaklaşım. JTL. 2025;10(2):236-255. doi:10.26650/JTL.2025.1609171
Chicago
Demirel, Duygun Fatih, and Eylül Damla Gönül Sezer. 2025. “İstanbul Avrupa Yakası İlçeleri Için Deprem Enkaz Toplama Alanlarının Belirlenmesinde Sürdürülebilirlik Odaklı Bir Yaklaşım”. Journal of Transportation and Logistics 10 (2): 236-55. https://doi.org/10.26650/JTL.2025.1609171.
EndNote
Demirel DF, Gönül Sezer ED (November 1, 2025) İstanbul Avrupa Yakası İlçeleri için Deprem Enkaz Toplama Alanlarının Belirlenmesinde Sürdürülebilirlik Odaklı Bir Yaklaşım. Journal of Transportation and Logistics 10 2 236–255.
IEEE
[1]D. F. Demirel and E. D. Gönül Sezer, “İstanbul Avrupa Yakası İlçeleri için Deprem Enkaz Toplama Alanlarının Belirlenmesinde Sürdürülebilirlik Odaklı Bir Yaklaşım”, JTL, vol. 10, no. 2, pp. 236–255, Nov. 2025, doi: 10.26650/JTL.2025.1609171.
ISNAD
Demirel, Duygun Fatih - Gönül Sezer, Eylül Damla. “İstanbul Avrupa Yakası İlçeleri Için Deprem Enkaz Toplama Alanlarının Belirlenmesinde Sürdürülebilirlik Odaklı Bir Yaklaşım”. Journal of Transportation and Logistics 10/2 (November 1, 2025): 236-255. https://doi.org/10.26650/JTL.2025.1609171.
JAMA
1.Demirel DF, Gönül Sezer ED. İstanbul Avrupa Yakası İlçeleri için Deprem Enkaz Toplama Alanlarının Belirlenmesinde Sürdürülebilirlik Odaklı Bir Yaklaşım. JTL. 2025;10:236–255.
MLA
Demirel, Duygun Fatih, and Eylül Damla Gönül Sezer. “İstanbul Avrupa Yakası İlçeleri Için Deprem Enkaz Toplama Alanlarının Belirlenmesinde Sürdürülebilirlik Odaklı Bir Yaklaşım”. Journal of Transportation and Logistics, vol. 10, no. 2, Nov. 2025, pp. 236-55, doi:10.26650/JTL.2025.1609171.
Vancouver
1.Duygun Fatih Demirel, Eylül Damla Gönül Sezer. İstanbul Avrupa Yakası İlçeleri için Deprem Enkaz Toplama Alanlarının Belirlenmesinde Sürdürülebilirlik Odaklı Bir Yaklaşım. JTL. 2025 Nov. 1;10(2):236-55. doi:10.26650/JTL.2025.1609171