Olmaktan Korktuğum Yerdesin: Genç ve Orta Yetişkin Öğretmenlerde Olumsuz Değerlendirilme Korkusu ve Mükemmeliyetçiliğin Dolaylı Utanmayı Yordama Gücü
Abstract
Özellikle günümüzde birçok kişinin yaşadığı bir duygu olan dolaylı utanma, kısaca bireyin başka biri için yaşadığı utanma olarak tanımlanabilir. Birçok kişinin yaşadığı bir duygu olarak çok az araştırmaya konu olması bakımından araştırılması önemli bir kavramdır. Bu çalışmanın amacı genç ve orta yetişkin öğretmenlerde (N=262), olumsuz değerlendirilme korkusu ve mükemmeliyetçiliğin dolaylı utanmayı yordama gücünü incelemektir. Bu doğrultuda gerçekleştirilen çoklu regresyon analizi sonuçlarına göre mükemmeliyetçilik ve olumsuz değerlendirilme korkusu birlikte dolaylı utanmadaki değişikliğin %16‘sını anlamlı şekilde yordamaktadır. Beta katsayılarına bakıldığında her iki değişkenin de dolaylı utanmayı manidar şekilde yordamasına ek olarak olumsuz değerlendirilme korkusunun mükemmeliyetçiliğe göre dolaylı utanmanın daha önemli yordayıcısı olduğu görülmektedir (β=0,278, p<.05). Demografik değişkenler üzerinden yapılan t testi sonuçlarına göre genç ve orta yetişkinlerin dolaylı utanma düzeylerinde anlamlı bir farklılık olduğu ve bu farklılığın orta yetişkinlerin lehine olduğu, çocuk sahibi olma durumuna göre ise çocuk sahibi olan bireylerin çocuk sahibi olmayanlara göre anlamlı şekilde dolaylı utanma düzeylerinin yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bulgular literatür eşliğinde tartışılmıştır.
Keywords
öğretmenler, genç yetişkin, orta yetişkin, dolaylı utanma, olumsuz değerlendirilme korkusu, mükemmeliyetçilik
References
- Alden, L. E., Teschuk, M. & Tee, K. (1992). Public self-awareness and with drawal from social interactions. Cognitive Therapy and Research, 16, 249-267.
- Aydın, E., Ömür, Y. E. & Argon, T. (2014). Öğretmen adaylarının öz yeterlik algıları ile akademik alanda arzularını erteleme düzeylerine yönelik görüşleri. Eğitim Bilimleri Dergisi, 40, 1-12. Doi: 10.15285/EBD.2014409739
- Bandura, A. & Walters, R. H. (1977). Social learning theory. Englewood Cliffs, NJ: Prentice-hall.
- Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2016). Bilimsel araştırma yöntemleri. (24. Baskı). Ankara: Pegem Akademi.