Research Article

Pestisit Tespiti için Sensör Optimizasyonlu Bir Elektronik Burun: Kirazlarda Diazinon'un YSA ve Genetik Algoritma Tabanlı Sınıflandırılması

Volume: 15 Number: 3 September 15, 2025
TR EN

Pestisit Tespiti için Sensör Optimizasyonlu Bir Elektronik Burun: Kirazlarda Diazinon'un YSA ve Genetik Algoritma Tabanlı Sınıflandırılması

Abstract

Tarım, insan yaşamını sürdürmek için vazgeçilmez olan besin kaynaklarını sağlamak açısından hayati öneme sahiptir. Artan nüfusun taleplerini karşılamak ve yüksek verimli tarım elde etmek amacıyla, zirai pestisit kullanımı yaygın bir uygulama haline gelmiştir. Çeşitli pestisitler tarımsal verimliliği artırabilse de, çalışmalar bunların insan sağlığı üzerinde çeşitli etkilere sahip olabileceğini göstermiştir. Bu nedenle, bu maddelerin tespiti ve insan sağlığı üzerindeki etkilerinin en aza indirilmesi kritik öneme sahiptir. Bu çalışma, kirazlardaki Diazinon pestisit kalıntılarını tespit etmek için bir elektronik burun, yapay sinir ağları (YSA) ve genetik algoritmalar (GA) kullanarak etkili bir sınıflandırma yöntemi sunmaktadır. Piyasada kolayca bulunabilen 11 gaz sensörü kullanılarak bir elektronik burun sistemi geliştirilmiştir. Farklı seviyelerde pestisit kontaminasyonu olan ve olmayan kiraz örneklerinden elde edilen veriler, bir YSA sınıflandırıcısı ile sensör tepkilerini analiz etmek için kullanılmıştır. Ardından, gereken sensör sayısını en aza indirmek için GA kullanılmıştır. Sonuçlar, yalnızca 3 sensör kullanılarak bile %100'e varan sınıflandırma doğruluğunun elde edilebileceğini göstermektedir. Bu çalışma, zirai pestisit kalıntılarının tespiti için maliyet etkin ve yüksek doğruluklu bir yöntem sunarak mevcut literatüre önemli bir katkı sağlamaktadır.

Keywords

Elektronik burun, Pestisit tespiti, Yapay sinir ağı, Genetik algoritma, Sınıflandırma

References

  1. Aktar, W., et al. (2009). Impact of pesticides use in agriculture: Their benefits and hazards. Interdisciplinary Toxicology, 2(1), 1-12.
  2. Baietto, M., & Wilson, A. D. (2015). Electronic-nose applications for fruit identification, ripeness and quality grading. Sensors, 15(1), 899-931. http://dx.doi.org/10.3390/s150100899
  3. Biondi, E., et al. (2014). Electronic nose and electronic tongue for the detection of plant diseases: Review. Plant Disease, 98(9), 1044-1053. https://doi.org/10.1094/PDIS-01-14-0033-FE
  4. Carvalho, F. P. (2017). Pesticides, environment, and food safety. Food and Energy Security, 6(2), 48-60. https://doi.org/10.1002/fes3.109
  5. Concina, I., et al. (2012). Early detection of microbial contamination in processed tomatoes by electronic nose. Food Control, 23(2), 406-413. https://doi.org/10.1016/j.foodcont.2011.07.032
  6. Damalas, C. A., & Eleftherohorinos, I. G. (2011). Pesticide exposure, safety issues, and risk assessment indicators. International Journal of Environmental Research and Public Health, 8(5), 1402-1419. https://doi.org/10.3390/ijerph8051402
  7. FAO. (2021). The State of Food and Agriculture 2021. Food and Agriculture Organization of the United Nations.
  8. Ghasemi-Varnamkhasti, M., et al. (2011). Electronic nose as a non-destructive tool to characterize peach cultivars and to monitor their ripening stage during shelf-life. Postharvest Biology and Technology, 59(3), 245-251. https://doi.org/10.1016/j.postharvbio.2010.10.014
  9. Godfray, H. C. J., et al. (2010). Food security: The challenge of feeding 9 billion people. Science, 327(5967), 812-818. https://doi.org/10.1126/science.1185383
  10. Haddi, Z., et al. (2014). A portable electronic nose system for the identification of cannabis-based drugs. Sensors and Actuators B: Chemical, 190, 280-291. https://doi.org/10.1016/j.snb.2013.09.084
APA
Şimşek, C., & Yılmaz, A. (2025). Pestisit Tespiti için Sensör Optimizasyonlu Bir Elektronik Burun: Kirazlarda Diazinon’un YSA ve Genetik Algoritma Tabanlı Sınıflandırılması. Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi, 15(3), 1252-1263. https://doi.org/10.31466/kfbd.1675914
AMA
1.Şimşek C, Yılmaz A. Pestisit Tespiti için Sensör Optimizasyonlu Bir Elektronik Burun: Kirazlarda Diazinon’un YSA ve Genetik Algoritma Tabanlı Sınıflandırılması. KFBD. 2025;15(3):1252-1263. doi:10.31466/kfbd.1675914
Chicago
Şimşek, Cemaleddin, and Ahmet Yılmaz. 2025. “Pestisit Tespiti Için Sensör Optimizasyonlu Bir Elektronik Burun: Kirazlarda Diazinon’un YSA Ve Genetik Algoritma Tabanlı Sınıflandırılması”. Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi 15 (3): 1252-63. https://doi.org/10.31466/kfbd.1675914.
EndNote
Şimşek C, Yılmaz A (September 1, 2025) Pestisit Tespiti için Sensör Optimizasyonlu Bir Elektronik Burun: Kirazlarda Diazinon’un YSA ve Genetik Algoritma Tabanlı Sınıflandırılması. Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi 15 3 1252–1263.
IEEE
[1]C. Şimşek and A. Yılmaz, “Pestisit Tespiti için Sensör Optimizasyonlu Bir Elektronik Burun: Kirazlarda Diazinon’un YSA ve Genetik Algoritma Tabanlı Sınıflandırılması”, KFBD, vol. 15, no. 3, pp. 1252–1263, Sept. 2025, doi: 10.31466/kfbd.1675914.
ISNAD
Şimşek, Cemaleddin - Yılmaz, Ahmet. “Pestisit Tespiti Için Sensör Optimizasyonlu Bir Elektronik Burun: Kirazlarda Diazinon’un YSA Ve Genetik Algoritma Tabanlı Sınıflandırılması”. Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi 15/3 (September 1, 2025): 1252-1263. https://doi.org/10.31466/kfbd.1675914.
JAMA
1.Şimşek C, Yılmaz A. Pestisit Tespiti için Sensör Optimizasyonlu Bir Elektronik Burun: Kirazlarda Diazinon’un YSA ve Genetik Algoritma Tabanlı Sınıflandırılması. KFBD. 2025;15:1252–1263.
MLA
Şimşek, Cemaleddin, and Ahmet Yılmaz. “Pestisit Tespiti Için Sensör Optimizasyonlu Bir Elektronik Burun: Kirazlarda Diazinon’un YSA Ve Genetik Algoritma Tabanlı Sınıflandırılması”. Karadeniz Fen Bilimleri Dergisi, vol. 15, no. 3, Sept. 2025, pp. 1252-63, doi:10.31466/kfbd.1675914.
Vancouver
1.Cemaleddin Şimşek, Ahmet Yılmaz. Pestisit Tespiti için Sensör Optimizasyonlu Bir Elektronik Burun: Kirazlarda Diazinon’un YSA ve Genetik Algoritma Tabanlı Sınıflandırılması. KFBD. 2025 Sep. 1;15(3):1252-63. doi:10.31466/kfbd.1675914