4. SINIF MATEMATİK DERSİ İÇİN BAŞARI TESTİ GELİŞTİRME: GEÇERLİK-GÜVENİRLİK ANALİZİ

Öz

Bu araştırmanın amacı, ilkokul 4. sınıf matematik öğretim programının ilk dönemine yönelik öğrenme düzeylerini belirlemek amacıyla geçerli ve güvenilir bir başarı testi geliştirmektir. Çalışmada, öğretim programındaki kazanımlar esas alınarak 100 maddelik bir madde havuzu oluşturulmuş, uzman görüşleriyle kapsam geçerliği sağlanmış ve 22 madde seçilmiştir. Pilot uygulama, Hatay ilinde öğrenim gören 307 öğrenci üzerinde gerçekleştirilmiştir. Madde analizi sonucunda, ayırt ediciliği düşük iki madde testten çıkarılmıştır. Nihai test 20 maddeden oluşmuş, ortalama güçlük (p) 0.593, ortalama ayırt edicilik (r) 0.402 olarak hesaplanmıştır. KR-20 güvenirlik katsayısı 0.86 olup, testin yüksek derecede güvenilir olduğu belirlenmiştir. Bulgular, testin orta güçlük düzeyinde, yüksek ayırt ediciliğe sahip ve öğrencilerin gerçek başarılarını güvenilir biçimde ölçebilecek bir araç olduğunu göstermektedir. Bu testin öğretmenlere, program geliştiricilere ve araştırmacılara öğrenci başarısını ölçmede önemli katkılar sağlayacağı öngörülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• başarı testi
• test geliştirme
• matematik
• geçerlik
• güvenirlik

AN ACHIEVEMENT TEST DEVELOPMENT FOR 4TH GRADE MATHEMATICS COURSE: VALIDITY AND RELIABILITY ANALYSIS

Öz

The purpose of this study is to develop a valid and reliable achievement test to assess 4th grade primary school students’ learning levels in the first-semester topics of mathematics. Based on the national curriculum, an initial item pool of 100 questions was generated, and 22 items were selected through expert review to ensure content validity. The pilot test was administered to 307 students in Hatay, Türkiye. Item analysis revealed that two items with low discrimination indices were removed. The final version of the test consisted of 20 multiple-choice items. The mean difficulty index (p) was calculated as 0.593, and the mean discrimination index (r) as 0.402. The KR-20 reliability coefficient was found to be 0.86, indicating a high level of internal consistency. Findings demonstrate that the test is of moderate difficulty, has strong discriminative power, and can reliably measure students’ actual mathematical achievement. The test is expected to provide valuable insights for teachers, curriculum developers, and researchers in evaluating student achievement.

Anahtar Kelimeler

• Achievement test
• test development
• mathematics education
• validity

Kaynakça

1. Alkan, H. (2002, 16–18 Eylül). Matematik öğretiminde belirlenen hedef davranışlar ile kullanılan ölçme araçlarının ilişkisi. V. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi, Ankara. Atılgan, H. (Ed.). (2007). Eğitimde ölçme ve değerlendirme. Ankara: Anı Yayıncılık.
2. Başer, N., & Narlı, S. (2008). İlköğretim matematik derslerinde başarı testlerinin geliştirilmesi. Eğitim ve Bilim, 33(147), 35–46.
3. Baykul, Y. (2014). Ortaokulda matematik öğretimi: 5–8. sınıflar için (2. baskı, yeni programa uygun geliştirilmiş baskı). Pegem Yayıncılık.
4. Baykul, Y. (2016). Okulda matematik öğretimi (13. baskı, yeni programa uygun geliştirilmiş baskı). Pegem Akademi.
5. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2012). Bilimsel araştırma yöntemleri (13. baskı, geliştirilmiş baskı). Pegem Akademi.
6. Çoban, H. (2010). Öğretmen adaylarının matematiksel muhakeme becerileri ile bilişötesi öğrenme stratejilerini kullanma düzeyleri arasındaki ilişki [Investigating the relationship between the level of students? using mathematical reasoning skills and using metacognitive learning strategies] (Yayınlanmamış Yüksek lisans tezi). Gaziosmanpaşa Üniversitesi.
7. Dicle, A. N. (2013). Bilimsel araştırma yöntemleri: Verilerin toplanması. S. Baştürk (Ed.), Bilimsel araştırma yöntemleri içinde. Vize Yayıncılık.
8. Doğanay, A., Yeşilpınar Uyar, M., Dinçer, S., & Karakuş, F. (2018, 11–13 Ekim). Öğretim elemanlarının öğretim yeterliklerini değerlendirme ölçeği (ÖYDÖ): Geçerlik ve güvenirlik çalışması. 6th International Conference on Curriculum and Instruction, Kars, Türkiye (225–228). https://avesis.cu.edu.tr/adoganay/yayinlar

9. Ersoy, E., & Bayraktar, S. (2018). The development of mathematics achievement tests: A validity and reliability study. Journal of Education and Learning, 7(5), 57–68.
10. Gözen, Ş. (2001). Matematik ve öğretimi (1. baskı). Evrim Yayınları.
11. Gürlen, E., & Öztürk, N. B. (2019). İlkokul düzeyinde yapılan öğretmen, öz ve akran değerlendirmelerine ilişkin güvenirliğin genellebilirlik kuramı ile incelenmesi. Journal of Measurement and Evaluation in Education and Psychology, 10(2), 163–178. https://www.academia.edu/download/87848286/826796.pdf
12. Mullis, I. V. S., & Martin, M. O. (2017). TIMSS 2019 assessment frameworks. TIMSS & PIRLS International Study Center, Boston College. OECD. (2019). PISA 2018 results. OECD Publishing.
13. Özerbaş, M. A. (2003). Bilgisayar destekli bağlaşık öğretimin öğrenci başarısı, motivasyon ve transfer becerilerine etkisi [The Influence of computer assisted anchored instruction on student achievement, motivation and transfer skills] (Yayınlanmamış Doktora Tezi). Ankara Üniversitesi.
14. Sapma, G. (2013). Matematik başarısı ile matematik kaygısı arasındaki ilişkinin istatistiksel yöntemlerle incelenmesi [The statistical methods analysis of the relationship between the success of the mathematics and the anxiety of the mathematics] (Yayınlanmamış Yüksek lisans tezi). Marmara Üniversitesi.
15. Senemoğlu, N. (1989). Öğrenci giriş nitelikleri ile öğretme-öğrenme süreci özelliklerinin matematik derslerindeki öğrenme düzeyini yordama gücü. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 4(4), 11–20. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/88369
16. Tan, Ş., & Erdoğan, A. (2001). Öğretim etkinliklerinin planlanması. H. Atılgan (Ed.), Öğretimi planlama ve değerlendirme içinde (s. 3). Anı Yayıncılık.
17. Van de Walle, J. A., Karp, K. S., & Bay-Williams, J. M. (2016). İlkokul ve ortaokul matematiği (S. Durmuş, Çev. Ed.; 7. bs. çeviri). Nobel Akademik Yayıncılık.
18. Yeşilyurt, E. (2012). Öğretmen adaylarının bilişsel alanla ilgili sınama durumu soruları yazma yeterliklerinin değerlendirilmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 20(2), 519–530.