Teachers' Views on Artificial Intelligence Applications: SWOT Analysis

Year 2025, Volume: 9 Issue: 2, 364 - 384, 30.12.2025

Kevser Arslan , Neslihan Köşger , Asli Görgülü Arı

https://doi.org/10.48066/kusob.1817791

Abstract

This study aims to identify the strengths and weaknesses of artificial intelligence applications used in educational environments and to reveal their opportunities and threats through SWOT analysis. The study was conducted based on qualitative research methods. The study group consisted of 12 teachers working in different branches. Using criterion sampling, one of the purposive sampling methods, volunteer teachers who met the criteria were included in the study. The data obtained from semi-structured interviews with teachers were analyzed using descriptive content analysis. As a result, it was determined that while artificial intelligence technologies have the strong advantage of creating a more qualified education and teaching environment for students, they also have the disadvantage of hardware and equipment deficiencies that may exist in education and teaching environments. Furthermore, while the opportunity to provide information flow regardless of time and place stands out, it was also observed that there are threats that could negatively affect students socially, physically, and psychologically and create ethical problems. It is recommended that critical elements such as technological infrastructure, ethical principles, data security, and teacher competencies be addressed holistically to ensure the effective use of artificial intelligence in education.

Keywords

Education , technology , digitalisation , artificial intelligence , SWOT

Yapay Zekâ Uygulamalarına Yönelik Öğretmen Görüşleri: SWOT Analizi

Abstract

Bu araştırmada, eğitim ortamlarında yararlanılan yapay zekâ uygulamalarının SWOT analizi aracılığıyla güçlü ve zayıf yönlerinin belirlenmesi, fırsat ve tehditlerinin ortaya konulması amaçlanmaktadır. Çalışma nitel araştırma yöntemine dayandırılarak yürütülmüştür. Çalışma grubunu, farklı branşlarda görev yapan 12 öğretmen oluşturmaktadır. Amaçlı örnekleme yöntemlerinden ölçüt örnekleme türüne başvurularak, ölçütleri karşılayan gönüllü öğretmenler çalışmaya dâhil edilmiştir. Öğretmenlerle gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış görüşmelerden elde edilen veriler betimsel içerik analizine başvurularak çözümlenmiştir. Sonuç olarak, yapay zekâ teknolojilerinin öğrencilere daha nitelikli bir eğitim ve öğretim ortamı oluşturulabileceği güçlü yönünün yanında; eğitim ve öğretim ortamlarında var olabilecek donanım ve araç-gereç eksiklikleri gibi zayıf yönünün olduğu tespit edilmiştir. Bunun yanı sıra, zaman ve mekâna bağlı olmadan bilgi akışının sağlanabilmesi fırsatının öne çıktığı ancak, öğrencilerin sosyal, fiziksel, ruhsal anlamda olumsuz etkilenmeleri ve etik açıdan problemler yaratabileceği tehditlerinin de var olduğu görülmektedir. Yapay zekânın eğitimde etkili şekilde kullanılabilmesi için teknolojik altyapı, etik ilkeler, veri güvenliği ve öğretmen yeterlilikleri gibi kritik unsurların bütüncül bir yaklaşımla ele alınması gerektiği önerilmektedir.

Keywords

Eğitim , teknoloji , dijitalleşme , yapay zekâ , SWOT

References

• Adewale, M. D., Azeta, A., Abayomi-Alli, A., & Sambo-Magaji, A. (2024). Impact of artificial intelligence adoption on students' academic performance in open and distance learning: A systematic literature review. Heliyon, 10(22),1-19. https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2024.e40025
• Akalın, B., & Veranyurt, Ü. (2020). Sağlıkta dijitalleşme ve yapay zekâ. SDÜ Sağlık Yönetimi Dergisi, 2(2), 128-137.
• Akdeniz, M., & Özdinç, F. (2021). Eğitimde yapay zekâ konusunda Türkiye adresli çalışmaların incelenmesi. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(1), 912-932. https://doi.org/10.33711/yyuefd.938734
• Akyel, Y., & Tur, E. (2024). Yapay zekânın potansiyelinin ve eğitim bilimlerindeki uygulamalarının araştırılması ve araştırmalarda beklentiler, zorluklar ve gelecek yönelimleri. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 25(1), 645-711. https://doi.org/10.29299/kefad.1322341
• Alanoğlu, M., & Karabatak, S. (2020). Eğitimde yapay zekâ. Eğitim Araştırmaları, 2020, 175-186.
• Alojail, M., Alshehri, J., &Khan, S. B. (2023). Critical success factors and challenges in adopting digital transformation in the Saudiministry of education. Sustainability, 15(21), 15492. https://doi.org/10.3390/su152115492
• Arslan, K. (2020). Eğitimde yapay zekâ ve uygulamaları. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 11(1), 71-88.
• Aşık, F., Yıldız, A., Kılınç, S., Aytekin, N., Adalı, R.,& Kurnaz, K. (2023). Yapay zekânın eğitime etkileri. Uluslararası Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırma Dergisi, 10 (98), 2100-2107.
• Baker, R. S., &Hawn, A. (2022). Algorithmic bias in education. International journal of artificial intelligence in education, 32(4), 1052-1092. https://doi.org/10.1007/s40593-021-00285-9
• Başkaya, F., & Karacan, H. (2022). Yapay zekâ tabanlı sistemlerin kişisel veri mahremiyeti üzerine etkisi: Sohbet robotları üzerine inceleme. Bilişim Teknolojileri Dergisi, 15(4), 481-491. https://doi.org/10.17671/gazibtd.1053803
• Bayraktar, B., Gülderen, S. ., Akça, S., & Serin, E. (2023). Yapay zekâ teknolojilerinin eğitimde kullanımına yönelik öğretmen görüşleri. Ulusal Eğitim Dergisi, 3(11), 2012–2030.
• Bayram, K., & Çelik, H. (2023). Yapay zekâ konusunda muhakeme ve girişimcilik becerileriyle bütünleştirilmiş sosyo-bilim etkinliği: Fen bilgisi öğretmen adaylarının görüşleri. Fen Bilimleri Öğretimi Dergisi, 11(1), 41–78. https://doi.org/10.56423/fbod.1241946
• Becker, B. (2017). Artificial intelligence in education: what is it, where is it now, where is it going. Ireland’s Yearbook of Education, 2018, 42-46.
• Bozkurt, Ş. A., & Hoşgör, H. (2023). Sağlıkta yapay zekâ ve robotlar hakkında kimler ne düşünüyor? kuşaklar üzerine bir araştırma. Sosyal Bilimler Araştırma Dergisi, 12(1), 13-25.
• Boztepe, C. (2025). Eğitimde Yapay Zekâ Uygulamaları: Fırsatlar, Sınırlılıklar ve Etik Tartışmalar. Dumlupınar Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 9(1), 98-121. https://doi.org/10.71272/debder.1706141
• Canbay, P., & Demircioğlu, Z. (2021). Endüstri 5.0’a doğru: Zeki otonom sistemlerde etik ve ahlaki sorumluluklar. AJIT-e: Academic Journal of Information Technology, 12(45), 106-123.
• Çavuş, M. N. (2024). Eğitimde yapay zekâ tabanlı ölçme ve değerlendirme üzerine bir derleme. Uluslararası Özel Amaçlar için İngilizce Dergisi, 2(1), 39-54.
• Caygın, F.,& Yavuz, C. (2020). Yapay zekâ ve çocuk haklarına kısa bir bakış. İstanbul Barosu Dergisi, 94(3), 218-229.
• Çetin, M., & Aktaş, A. (2021). Yapay zekâ ve eğitimde gelecek senaryoları. OPUS International Journal of Society Researches, 18(Eğitim Bilimleri Özel Sayısı), 4225-4268. https://doi.org/10.26466/opus.911444
• Chatterjee, S., & Bhattacharjee, K. K. (2020). Adoption of artificial intelligence in higher education: A quantitative analysis using structural equation modelling. Educatio nand Information Technologies, 25(5), 3443-3463.https://doi.org/10.1007/s10639-020-10159-7
• Chaushi, B. A., Selimi, B., Chaushi, A., &Apostolova, M. (2023, July). Explainable artificial intelligence in education: A comprehensive review. In World Conference on Explainable Artificial Intelligence (pp.48-71). Cham: Springer Nature Switzerland.https://doi.org/10.1007/978-3-031-44067-0_3
• Chen, L., Chen, P., & Lin, Z. (2020). Artificial intelligence in education: A review. IEEE access, 8, 75264-75278.
• Creswell, J. W. (2018). Nitel araştırma yöntemleri: Beş yaklaşıma göre nitel araştırma ve araştırma deseni (4. baskı; Çev. Ed.: M. Bütün & S. B. Demir). Ankara: Siyasal Kitabevi.
• Deshpande, S. G., &Ashtikar, R. (2005). SWOT Analysis of Distance Education fortesting its Suitability to impart technical and vocational Education. In ICDE International Conference, November (pp. 19-23).
• Dişlioğlu, T. A., Ateş, V., & Medeni, T. D. (2025). Yapay zekâ teknolojilerinin eğitimde kullanılması: Öğretmen değerlendirmeleri. Kamu Yönetimi ve Teknoloji Dergisi, 7(2), 167-191. https://doi.org/110.58307/kaytek.1598781
• Drigas, A. S., &Ioannidou, R. E. (2011). A review on artificialintelligence in special education. World Summit on Knowledge Society, 385-391. https://doi.org/10.1007/978-3-642-35879-1_46
• Elliott, V. (2018). Thinking about the coding process in qualitative data analysis. The Qualitative Report, 23(11), 2850-2861.
• Erdoğan, T. E., & Ekşioğlu, S. (2024). Yapay Zekâ Okuryazarlığı Ölçeği’nin Türkçeye uyarlanması. Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 22(2), 1196-1211.
• Eren, E., Ayata, N., Çetinkaya, N. B., Yardımcı, T., Abdullah, K. O. Ç., & Akpınar, E. N. (2025). Eğitimde yapay zekâ kullanımı: öğretmenlerin perspektifinden bir değerlendirme. Toplum, Eğitim ve Kültür Araştırmaları Dergisi, 4(1), 23-38.https://doi.org/10.5281/zenodo.15460358
• Fahimirad, M., &Kotamjani, S. S. (2018). A review on application of artificial intelligence in teaching and learning in educational contexts. International Journal of Learning and Development, 8(4), 106-118.
• Filiz, O., Kaya, M. H., & Adıguzel, T. (2025). Teachersand AI: Understanding the factors in fluencing AI integration in K-12 education. Education and Information Technologies, 1-37. https://doi.org/10.1007/s10639-025-13463-2
• Gacar, A. (2019). Yapay zekâ ve yapay zekânın muhasebe mesleğine olan etkileri: Türkiye’ye yönelik fırsat ve tehditler. Balkan Sosyal Bilimler Dergisi, 8, 389-394.
• Garzón, J., Patiño, E., & Marulanda, C. (2025). Systematic review of artificial intelligence in education: Trends, benefits, and challenges. Multimodal Technologies and Interaction, 9(8), 84. https://doi.org/10.3390/mti9080084
• Gocen, A., & Aydemir, F. (2020). Artificial intelligence in education and schools. Research on Education and Media, 12(1), 13-21.https://doi.org/10.2478/rem-2020-0003
• Gondal, K. M. (2018). Artificial intelligence and educational leadership. Annals Of King Edward Medical University, 24(4), 1-2.https://doi.org/10.21649/akemu.v24i4.2591
• Güzey, C., Çakır, O., Athar, M. H., & Yurdaöz, E. (2023). Eğitimde yapay zekâ üzerine gerçekleştirilmiş araştırmalardaki eğilimlerin incelenmesi. Bilgi ve İletişim Teknolojileri Dergisi, 5(1), 67-78. https://doi.org/10.53694/bited.1060730
• Haenlein, M., & Kaplan, A. (2019). A brief history of artificial ıntelligence: On the past, present, and future of artificial intelligence. California Management Review, 61(4), 5-14. https://doi.org/10.1177/0008125619864925
• Holmes, W., Bialik, M., &Fadel, C. (2019). Artificial intelligence in education promises and implications for teaching and learning. Center for Curriculum Redesign.
• Huang, J., Saleh, S., & Liu, Y. (2021). A review on artificial intelligence in education. Academic Journal of Interdisciplinary Studies, 10(3), 206-217. https://doi.org/10.36941/ajis-2021-0077
• Hwang, G. J., & Chang, C. Y. (2021). A review of opportunities and challenges of chatbots in education. Interactive Learning Environments, 31(7), 4099–4112. https://doi.org/10.1080/10494820.2021.1952615
• İncemen, S., & Öztürk, G. (2024). Farklı eğitim alanlarında yapay zekâ: Uygulama örnekleri. International Journal of Computers in Education, 7(1), 27-49.
• Işık, M., & Çamur, Ö. (2024). Yapay zekâ ve dijital okuryazarlık: akademik çabada yeni dinamikler. Beykoz Akademi Dergisi, 12(2), 173-197. https://doi.org/10.14514/beykozad.1508294
• İşler, B., & Kılıç, M. (2021). Eğitimde yapay zekâ kullanımı ve gelişimi. Yeni Medya Elektronik Dergisi, 5(1), 1-11.
• Kamalov, F., SantandreuCalonge, D., &Gurrib, I. (2023). New era of artificial intelligence in education: Towards a sustainable multi faceted revolution. Sustainability, 15(16), 12451. https://doi.org/10.48550/arXiv.2504.20082
• Koç, O. (2024). Sosyal bilimler eğitiminde yapay zekâ. International Journal of Social and Humanities Sciences, 8(3), 51-80.
• Koçyiğit, A., & Darı, A. B. (2023). Yapay zekâ iletişiminde chatGpt: insanlaşan dijitalleşmenin geleceği. Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, 7(2), 427-438. https://doi.org/10.30692/sisad.1311336
• Köse, B. B., Radıf, H., Uyar, B., Baysal, İ., & Demirci, N. (2024). Öğretmen görüşlerine göre eğitimde yapay zekânın önemi. Journal of Social, Humanities and Administrative Sciences (JOSHAS), 9(71), 4203-4209.
• Küçükali, R., & Coşkun, H. C. (2021). Eğitimde dijitalleşme ve yapay zekânın okul yöneticiliğindeki yeri. Uluslararası Liderlik Çalışmaları Dergisi: Kuram ve Uygulama, 4(2), 124-135. https://doi.org/10.52848/ijls.852119
• Labadze, L., Grigolia, M., & Machaidze, L. (2023). Role of AI chatbots in education: systematic literature review. International journal of Educational Technology in Higher Education, 20(56), 1-17. https://doi.org/10.1186/s41239-023-00426-1
• Li, H., & Wang, H. (2020, August). Research on the application of artificial intelligence in education. In 2020 15th international conference on Computer Science & Education (ICCSE) (pp. 589-591). IEEE.https://doi.org/10.1109/ICCSE49874.2020.9201743
• Limna, P., Jakwatanatham, S., Siripipattanakul, S., Kaewpuang, P., & Sriboonruang, P. (2022). A review of artificial intelligence (AI) in education during the digital era. Advance Knowledge for Executives, 1(1), 1-9.
• Lincoln, Y. ,&Guba, E. (1985). Doğalcı araştırma: Güvenilirliğin Oluşturulması, Beverly Hills.
• Lindner, A., &Berges, M. (2020). Can youexplain AI to me? Teachers’ pre-concepts about artificial ıntelligence. In 2020 IEEE Frontiers in education conference (FIE) (pp. 1-9). IEEE.https://doi.org/10.1109/FIE44824.2020.9274136
• Miles, M. B., &Huberman, A. M. (2016). Qualitative Data Analysis (Translation.Akbaba Altun, S. & Ersoy, A.). Ankara: Pegem Academy.
• Murphy, R. F. (2019). Artificial intelligence applications to support K-12 teachersandteaching. Rand Corporation, 10(1), 1-20.
• Noe, R. A., Tews, M. J., & McConnellDachner, A. (2010). Learner engagement: A newperspective for enhancingour understanding of learner motivation and work place learning. The Academy of Management Annals, 4(1), 279-315.
• O’Brien, W., Adamakis, M., O’ Brien, N., Onofre, M., Martins, J., Dania, A., … Costa, J. (2020). Implications for European Physical Education Teacher Education durin gthe COVID-19 pandemic: a cross-institutional SWOT analysis. European Journal of Teacher Education, 43(4), 503–522. https://doi.org/10.1080/02619768.2020.1823963
• Öksüz Gül, F. (2024). Eğitimde yapay zekâ: Eğitim fakültesi akademisyenleri için fırsatlar ve riskler. Medeniyet Eğitim Araştırmaları Dergisi, 8(2), 71–97.
• Onesi-Ozigagun, O., Ololade, Y. J., Eyo-Udo, N. L., & Ogundipe, D. O. (2024). Revolutionizing education through AI: a comprehensive review of enhancing learning experiences. International Journal of Applied Research in Social Sciences, 6(4), 589-607.https://doi.org/110.51594/ijarss.v6i4.1011
• Patton, M.Q. (2018). Qualitative Research and Evaluation Methods (Translation M. Bütün, SB Demir). Pegem Academy.
• Pazmiño, M. A. (2023). Artificial intelligence in education: Exploring the potential benefits and risks. Digital Publisher CEIT, 8(3), 892-899.
• Popenici, S. A., & Kerr, S. (2017). Exploringtheimpact of artificialintelligence on teachingandlearning in highereducation. Researchandpractice in technologyenhancedlearning, 12(1), 22.https://doi.org/10.1186/s41039-017-0062-8
• Rensfeldt, A. B., &Rahm, L. (2023). Automatingteacherwork? A history of the politics of automation and artificial intelligence in education. PostdigitalScienceandEducation, 5(1), 25-43. https://doi.org/10.1007/s42438-022-00344-x.
• Roll, I., & Wylie, R. (2016). Evolution and revolution in artificial intelligence in education. International journal of artificial intelligence in education, 26(2), 582-599. https://doi.org/10.1007/s40593-016-0110-3
• Saykılı, A. (2018). Distanceeducation: Definitions, generations, key concepts and future directions. International Journal of ContemporaryEducationalResearch, 5(1), 2–17.
• Scarci, A. S., Teixeira, T. M., & Dal Forno, L. F. (2024). Artificialıntelligenceanditsrelationswithdigitalcompetenciesandeducation.Clium,24, 43-59, https://doi.org/10.53660/CLM-4374-24V38
• Şenocak, D. (2020). Açık ve uzaktan öğrenme ortamlarında yapay zekâ: Sunduğu fırsatlar ve yarattığı endişeler. Açıköğretim Uygulamaları ve Araştırmaları Dergisi, 6(3), 56-78.
• Seyrek, M., Yıldız, S., Emeksiz, H., Şahin, A., & Türkmen, M. T. (2024). Öğretmenlerin eğitimde yapay zekâ kullanımına yönelik algıları. International Journal of Social and Humanities Sciences Research (JSHSR), 11(106), 845-856.
• Sezer, H. N. (2024). Üniversite öğrencilerinin erken çocukluk döneminde yapay zekâ kullanımına yönelik görüşlerin metaforlar yardımıyla incelenmesi. Uluslararası Türk Kültür Coğrafyasında Sosyal Bilimler Dergisi, 9(2), 96-108.
• Shenkoya, T., & Kim, E. (2023). Sustainability in higher education: digital transformation of the fourth industrial revolution and its impact on open knowledge. Sustainability, 15(3), 2473.1-16. https://doi.org/10.3390/su15032473
• Singil, N. (2022). Yapay zekâ ve insan hakları. Public and Private International LawBulletin, 42(1), 121-158. https://doi.org/10.26650/ppil.2022.42.1.970856
• Taşçı, G., & Çelebi, M. (2020). A New Paradigm in education: AI in higher education. OPUS International Journal of SocietyResearches, 16(29), 2346-2370.
• Temur, S. (2024). Yapay zekânın eğitim sistemine entegrasyonunun potansiyel faydaları. Batı Anadolu Eğitim Bilimleri Dergisi, 15(3), 2621-2656.https://doi.org/10.51460/baebd.1541524
• Temur, S. (2025). Yapay zekâ ve eğitim: güncel uygulamalar ve gelecek perspektifleri. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 27(1), 162-178.
• Turgut, K. (2024). Yapay zekânın yükseköğretimde sosyal bilim öğretimine entegrasyonu. Ankara Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, (Yapay Zekâ ve Sosyal Bilimler Öğretimi Özel Sayı), 1-7.
• Turhan, N., & Nas, F. (2025). Eğitimin geleceği: yapay zekâ ile dönüşüm. Journal of Sustainable Education Studies, (Kongre Özel Sayısı (Ö4)), 26-40.
• Ünal, A. (2023). Yapay zekâ-insan ilişkileri üzerine eleştirel bir inceleme. 11. Uluslararası Bilimsel Çalışmalar Kongresi (UBCAK), 94-104.
• Uslu, B. (2023). Üniversitelerde yapay zekânın kullanım alanları: Potansiyel yararları ve olası zorluklar. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 19(2), 227-239.
• Üstün, A. B. (2024). Eğitim alanında yapay zekâ uygulamaları: lisansüstü tezlerin sistematik incelemesi. Bilgi ve İletişim Teknolojileri Dergisi, 6(2), 95-112. https://doi.org/10.53694/bited.1593139
• Uzun, Y., Tümtürk, A. Y., & Öztürk, H. (2021). Günümüzde ve gelecekte eğitim alanında kullanılan yapay zekâ. 1. Uluslararası Uygulamalı Mühendislik ve Doğa Bilimleri Konferansı (s. 1–3). Konya, Türkiye.
• Viljoen, A. (2023). Scriptwritingwith AI: A comparative analysis of ChatGPT and human-craftedshort-film scripts: A South African perspective. Journal of African Cinemas, 15(2), 199-222.https://doi.org/10.1386/jac_00101_1
• Yang, S. J. (2021). Precision education-a new challenge for AI in education. Journal of Educational Technology & Society, 24(1), 105-108.
• Yaylak, E. (2025). Sosyalbilgilerinyapayzekâaraçlarınıeğitimdekullanımlarınayönelikolaraksunmak. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi (Sosyal Bilimlerde Yapay Zeka: Kuram, Uygulama ve Gelecek Perspektifleri), 185-206. https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1753115
• Yeşilyurt, S., Dündar, R., & Aydın, M. (2024). Sosyal bilgiler eğitimi alaninda lisansüstüeğitimini sürdüren öğrencilerin yapay zekâ hakkındaki görüşleri. Asya Studies, 8(27), 1-14.https://doi.org/10.31455/asya.1406649
• Yiğittekin, M. ve Köybaşı Şemin, F. (2025). Okul yöneticilerinin iş süreçlerinde yapay zekâ kullanımına ilişkin görüşleri: Ankara ili örneği. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 14(3), 1013-1031. https://doi.org/10.33206/mjss.1638526
• Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2018). Sosyal Bilimlerde NitelAraştırma Yöntemleri (12. Baskı). Ankara: Seçkin Publishing.
• Yuskovych-Zhukovska, V., Poplavska, T., Diachenko, O., Mishenina, T., Topolnyk, Y., &Gurevych, R. (2022). Application of artificial intelligence in education. Problems and opportunities for sustainable development. Broad Research in Artificial Intelligence and Neuroscience, 13(1), 339-356.
• Zhai, X., Chu, X., Chai, C. S., Jong, M. S. Y., Istenic, A., Spector, M., ... &Li, Y. (2021). A Review of Artificial Intelligence (AI) in Education from 2010 to 2020. Complexity, 2021(1), 8812542.https://doi.org/10.1155/2021/8812542