Research Article

KLİNİĞİMİZDE MULTİPLE SKLEROZ TANISI İLE İZLENEN HASTALARIN KLİNİK DEMOGRAFİK VERİLERİNİN ÖZÜRLÜLÜK İLE İLİŞKİSİ

Volume: 27 Number: 3 December 25, 2025
TR EN

KLİNİĞİMİZDE MULTİPLE SKLEROZ TANISI İLE İZLENEN HASTALARIN KLİNİK DEMOGRAFİK VERİLERİNİN ÖZÜRLÜLÜK İLE İLİŞKİSİ

Abstract

Amaç: Multipl Skleroz (MS) genç erişkinlerde özürlülüğün sık nedenlerden birisidir. Bu çalışmada MS tanısı ile takip edilen hastaların klinik ve demografik verilerini engellilik açısından değerlendirmeyi amaçladık. Gereç ve Yöntemler: Bu retrospektif çalışmada MS polikliniğinde 9 Temmuz-9 Eylül 2022 tarihleri arasındaki iki aylık dönemde izlenen 195 hasta, hastane kayıt sistemi aracılığıyla değerlendirildi. Bulgular: Genişletilmiş engellilik durum ölçeği (EDSS) değerlendirmesi ile cinsiyet açısından fark saptanmadı (p>0,05). Doğal olarak progresif grupta EDSS daha yüksek bulundu. Ailesinde MS olan hastalarda sporadik vakalara göre EDSS farkı saptanmadı (p>0,05). Çalışmamızda medeni durum ile engellilik arasında evli olanlarda daha yüksek EDSS yönünde bir ilişki saptandı (p<0,05). Daha yüksek eğitim düzeyi daha düşük EDSS ile ilişkili bulundu. Kronik hastalıkların varlığı EDSS artışı ile uyumlu bulundu (p<0,05). İstihdam açısından bakıldığında ise çalışan grubun EDSS’si daha düşük bulunurken, çalışmak isteyip çalışamayan ve kendi isteğiyle çalışmayan grupta EDSS daha yüksek bulundu (p<0,05). Sigara içmek de engellilik gelişimi için bir risk faktörü olarak bulundu (p<0,05). Sonuç: Hastaların yaşam kalitelerinin arttırılması için aile, istihdam, eğitim, sigara içimi, yaşam tarzı önerileri ile gibi alanlarda farkındalığın oluşması klinik demografik verilerin paylaşılması ile mümkün olabilir. Hastalarının sosyal anlamda desteklenmesi bireysel ve toplumsal yükü azaltabilir.

Keywords

Supporting Institution

Yok

Project Number

yok

Ethical Statement

Çıkar çatışması: Tüm yazarlar çıkar çatışması olmadığını beyan etmiştir.Sivas Cumhuriyet Üniversitesi 21.09.2022 tarih ve 202209/09 karar no ile etik kurul onayı alınmıştır. Yazarlar bu makalenin araştırılması, yazarlığı ve/veya yayınlanması için herhangi bir mali destek almamıştır.

References

  1. Dobson R, Giovannoni G. Multiple sclerosis a review. Eur J Neurol. 2019;26(1):27-40.
  2. Koch-Henriksen N, Sorensen PS. The changing demographic pattern of multiple sclerosis epidemiology. The Lancet Neurol. 2010;9:520–532.
  3. Gökçe ŞF, Çiğdem B, Nemmezi KS, et al. Prevalence of multiple sclerosis in an urban population of Sivas province in Turkey. Turk J Med Sci. 2019; 49(1):288–294.
  4. Akdemir N, Terzi M, Arslan N, Onar M. Prevalence of multiple sclerosis in the middle black sea region of turkey and demographic characteristics of patients. Noro Psikiyatr Ars. 2017;54(1):11-14.
  5. Deangelis TM, Miller A. Diagnosis of multiple sclerosis. Handb Clin Neurol. 2014;122:317-342.
  6. Klineova S, Lublin FD. Clinical course of multiple sclerosis. Cold Spring Harb Perspect Med. 2018;8(9):a028928.
  7. Thompson AJ, Banwell BL, Barkhof F, et al. Diagnosis of multiple sclerosis: 2017 revisions of the McDonald criteria. Lancet Neurol. 2018;17(2):162-173.
  8. Adamczyk-Sowa M, Gębka-Kępińska B, Kępiński M. Multiple sclerosis risk factors. Wiad Lek. 2020;73(12 cz 1):2677-2682.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Health Care Administration

Journal Section

Research Article

Publication Date

December 25, 2025

Submission Date

June 30, 2025

Acceptance Date

August 20, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 27 Number: 3

APA
Öztürk, E., & Gökçe, Ş. F. (2025). KLİNİĞİMİZDE MULTİPLE SKLEROZ TANISI İLE İZLENEN HASTALARIN KLİNİK DEMOGRAFİK VERİLERİNİN ÖZÜRLÜLÜK İLE İLİŞKİSİ. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine, 27(3), 339-344. https://doi.org/10.24938/kutfd.1730015
AMA
1.Öztürk E, Gökçe ŞF. KLİNİĞİMİZDE MULTİPLE SKLEROZ TANISI İLE İZLENEN HASTALARIN KLİNİK DEMOGRAFİK VERİLERİNİN ÖZÜRLÜLÜK İLE İLİŞKİSİ. Kırıkkale Uni Med J. 2025;27(3):339-344. doi:10.24938/kutfd.1730015
Chicago
Öztürk, Esra, and Şeyda Figül Gökçe. 2025. “KLİNİĞİMİZDE MULTİPLE SKLEROZ TANISI İLE İZLENEN HASTALARIN KLİNİK DEMOGRAFİK VERİLERİNİN ÖZÜRLÜLÜK İLE İLİŞKİSİ”. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine 27 (3): 339-44. https://doi.org/10.24938/kutfd.1730015.
EndNote
Öztürk E, Gökçe ŞF (December 1, 2025) KLİNİĞİMİZDE MULTİPLE SKLEROZ TANISI İLE İZLENEN HASTALARIN KLİNİK DEMOGRAFİK VERİLERİNİN ÖZÜRLÜLÜK İLE İLİŞKİSİ. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine 27 3 339–344.
IEEE
[1]E. Öztürk and Ş. F. Gökçe, “KLİNİĞİMİZDE MULTİPLE SKLEROZ TANISI İLE İZLENEN HASTALARIN KLİNİK DEMOGRAFİK VERİLERİNİN ÖZÜRLÜLÜK İLE İLİŞKİSİ”, Kırıkkale Uni Med J, vol. 27, no. 3, pp. 339–344, Dec. 2025, doi: 10.24938/kutfd.1730015.
ISNAD
Öztürk, Esra - Gökçe, Şeyda Figül. “KLİNİĞİMİZDE MULTİPLE SKLEROZ TANISI İLE İZLENEN HASTALARIN KLİNİK DEMOGRAFİK VERİLERİNİN ÖZÜRLÜLÜK İLE İLİŞKİSİ”. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine 27/3 (December 1, 2025): 339-344. https://doi.org/10.24938/kutfd.1730015.
JAMA
1.Öztürk E, Gökçe ŞF. KLİNİĞİMİZDE MULTİPLE SKLEROZ TANISI İLE İZLENEN HASTALARIN KLİNİK DEMOGRAFİK VERİLERİNİN ÖZÜRLÜLÜK İLE İLİŞKİSİ. Kırıkkale Uni Med J. 2025;27:339–344.
MLA
Öztürk, Esra, and Şeyda Figül Gökçe. “KLİNİĞİMİZDE MULTİPLE SKLEROZ TANISI İLE İZLENEN HASTALARIN KLİNİK DEMOGRAFİK VERİLERİNİN ÖZÜRLÜLÜK İLE İLİŞKİSİ”. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine, vol. 27, no. 3, Dec. 2025, pp. 339-44, doi:10.24938/kutfd.1730015.
Vancouver
1.Esra Öztürk, Şeyda Figül Gökçe. KLİNİĞİMİZDE MULTİPLE SKLEROZ TANISI İLE İZLENEN HASTALARIN KLİNİK DEMOGRAFİK VERİLERİNİN ÖZÜRLÜLÜK İLE İLİŞKİSİ. Kırıkkale Uni Med J. 2025 Dec. 1;27(3):339-44. doi:10.24938/kutfd.1730015

This Journal is a Publication of Kırıkkale University Faculty of Medicine.