Review

ENDOKRİN BOZUCULAR: BİSFONEL-A’NIN SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ

Volume: 23 Number: 2 August 31, 2021
EN TR

ENDOKRİN BOZUCULAR: BİSFONEL-A’NIN SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ

Abstract

Endokrin bozucular, belirli dozlarda endokrin sistemlerini taklit edebilen veya bunlara müdahale edebilen, doğal olarak meydana gelen veya suni maddelerdir. Östrojenik özelliği ve östrojen reseptörü üzerinden etki etmesi nedeniyle, bir endokrin bozucu kimyasal olan özellikle plastik sanayinde kullanılan Bisfenol-A’ya günlük yaşantımızda farkında bile olmadan maruz kalmaktayız. Bisfenol-A’nın insan sağlığı üzerindeki etkileri son günlerde gündemde olup kaygı verici düzeyde olumsuz etkiler keşfedilmiştir. Birçok ülkede olduğu gibi ülkemizde de kullanımına sınırlama getirilse bile bu pratikte pek de mümkün görülmemektedir. Bu derlemede Bisfenol-A’nın özellikle endokrin sistem insülin direnci, obezite, polikistik over sendromu, kardiyovasküler hastalıklar, meme kanseri, abortus ve erken doğum gibi insan sağlığı üzerindeki olumsuz etkileri üzerine dikkat çekmek amaçlanmıştır.

Keywords

Supporting Institution

kırıkkale Üniversitesi

References

  1. 1. Kuzukiran O, Yurdakok-Dikmen B, Sevin S, Sireli UT, Iplikcioglu-Cil G, Filazi A. Determination of selected endocrine disruptors in organic, free-range, and battery-produced hen eggs and risk assessment. Environ Sci Pollut Res Int. 2018;25(35):35376-86.
  2. 2. Kuiper GG, Lemmen JG, Carlsson B, Corton JC, Safe SH, van der Saag PT et al. Interaction of estrogenic chemicals and phytoestrogens with estrogen receptor beta. Endocrinology. 1998;139(10):4252-63.
  3. 3. Diamanti-Kandarakis E, Bourguignon JP, Giudice LC, Hauser R, Prins GS, Soto AM et al. Endocrine-disrupting chemicals: an Endocrine Society scientific statement. Endocr Rev. 2009;30(4):293-342.
  4. 4. Maffini MV, Rubin BS, Sonnenschein C, Soto AM. Endocrine disruptors and reproductive health: the case of bisphenol-A. Mol Cell Endocrinol. 2006;254-255:179-86.
  5. 5. Rouillon S, El Ouazzani H, Rabouan S, Migeot V, Albouy-Llaty M. Determinants of risk perception related to exposure to endocrine disruptors during pregnancy: A qualitative and quantitative study on French women. Int J Environ Res Public Health. 2018;15(10):2231.
  6. 6. Le Magueresse-Battistoni B. Adipose tissue and endocrine-disrupting chemicals: Does sex matter? Int J Environ Res Public Health. 2020;17(24):9403.
  7. 7. Alonso-Magdalena P, Quesada I, Nadal A. Endocrine disruptors in the etiology of type 2 diabetes mellitus. Nat Rev Endocrinol. 2011;7(6):346-53.
  8. 8. Dodds E, Lawson W. Synthetic strogenic agents without the phenanthrene nucleus. Nature. 1936;137:996.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Health Care Administration

Journal Section

Review

Publication Date

August 31, 2021

Submission Date

June 6, 2021

Acceptance Date

July 28, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 23 Number: 2

APA
Eker, F., Güngüneş, A., Arıkan Durmaz, Ş., & Kısa, Ü. (2021). ENDOKRİN BOZUCULAR: BİSFONEL-A’NIN SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine, 23(2), 405-413. https://doi.org/10.24938/kutfd.948627
AMA
1.Eker F, Güngüneş A, Arıkan Durmaz Ş, Kısa Ü. ENDOKRİN BOZUCULAR: BİSFONEL-A’NIN SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ. Kırıkkale Uni Med J. 2021;23(2):405-413. doi:10.24938/kutfd.948627
Chicago
Eker, Fatih, Aşkın Güngüneş, Şenay Arıkan Durmaz, and Üçler Kısa. 2021. “ENDOKRİN BOZUCULAR: BİSFONEL-A’NIN SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ”. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine 23 (2): 405-13. https://doi.org/10.24938/kutfd.948627.
EndNote
Eker F, Güngüneş A, Arıkan Durmaz Ş, Kısa Ü (August 1, 2021) ENDOKRİN BOZUCULAR: BİSFONEL-A’NIN SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine 23 2 405–413.
IEEE
[1]F. Eker, A. Güngüneş, Ş. Arıkan Durmaz, and Ü. Kısa, “ENDOKRİN BOZUCULAR: BİSFONEL-A’NIN SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ”, Kırıkkale Uni Med J, vol. 23, no. 2, pp. 405–413, Aug. 2021, doi: 10.24938/kutfd.948627.
ISNAD
Eker, Fatih - Güngüneş, Aşkın - Arıkan Durmaz, Şenay - Kısa, Üçler. “ENDOKRİN BOZUCULAR: BİSFONEL-A’NIN SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ”. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine 23/2 (August 1, 2021): 405-413. https://doi.org/10.24938/kutfd.948627.
JAMA
1.Eker F, Güngüneş A, Arıkan Durmaz Ş, Kısa Ü. ENDOKRİN BOZUCULAR: BİSFONEL-A’NIN SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ. Kırıkkale Uni Med J. 2021;23:405–413.
MLA
Eker, Fatih, et al. “ENDOKRİN BOZUCULAR: BİSFONEL-A’NIN SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ”. The Journal of Kırıkkale University Faculty of Medicine, vol. 23, no. 2, Aug. 2021, pp. 405-13, doi:10.24938/kutfd.948627.
Vancouver
1.Fatih Eker, Aşkın Güngüneş, Şenay Arıkan Durmaz, Üçler Kısa. ENDOKRİN BOZUCULAR: BİSFONEL-A’NIN SAĞLIK ÜZERİNE ETKİLERİ. Kırıkkale Uni Med J. 2021 Aug. 1;23(2):405-13. doi:10.24938/kutfd.948627

This Journal is a Publication of Kırıkkale University Faculty of Medicine.