YAŞAR NEZİHE BÜKÜLMEZ’İN “1 MAYIS” ŞİİRLERİNDE SOSYALİZMİN İZLERİ
Öz
19. yüzyıl romantizm, idealizm, pozitivizmin gibi fikir akımlarının yanında özellikle siyasi alanda etkili olan Marksizm’in kaynağı olan materyalizm ile dikkat çeker. Marx, Avrupa uygarlığında kapitalizmin endüstrileşme sonrasında yarattığı problemleri aşmak için yeni birtakım değerler üretme çabası içinde olmuştur. Marx’a göre bireyin özgür olabilmesi için kendini gerçekleştirmesi gerekmektedir. Varlığını devam ettirmek için emeğini satan işçi kendi özünden uzaklaşır ve kendine yabancılaşır. Bütün hayatı zorluklar ve mücadele ile geçen Yaşar Nezihe Bükülmez’in edebiyatımızdaki “ilk sosyalist kadın şair” olarak nitelendirilmesi şairin edebiyatımızdaki en belirgin yönü olarak kabul edilmektedir. Fakat şiirleri incelendiğinde hayatı ile şiirlerinde işlediği temaların paralellik gösterdiği görülür. Şairin sosyalist olarak nitelendirilmesine neden olan 4 şiiri vardır. Bu çalışmamızda Aydınlık dergisinin Mayıs 1923 tarihli sayısında yer alan “1 Mayıs İçin” ve Mayıs 1924 tarihli sayısında yer alan “1 Mayıs” adlı şiirleri sosyalizm açısından incelenmiş ve şairin bu şiirlerinde sosyalizmin ideolojik yönlerinin daha çok şairin özel hayatında yaşadıklarının etkisiyle ortaya çıktığı kanaatine varılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- ATASEVER, A.(2010). Milli Mücadele Döneminde Sosyalizm (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Konya:Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
- AYDAR, Ö. (2015). Osmanlı Devleti'nde İlk Sosyalizm Tartışmaları Ve İlk Sosyalist Örgütlenmeler/First Socıalısm Dıscussıons And Fırst Socıalıst Organızatıons In The Ottoman State. Atatürk Dergisi, 4.2. e-dergi.atauni.edu.tr (Erişim Tarihi:15. 05. 2017).
- BERKES, N. (2016). Türkiye’de Çağdaşlaşma. Ankara: Yapı Kredi Yayınları
- BEZİRCİ, A. (1989). Yaşar Nezihe. http://earsiv.sehir.edu.tr:8080/xmlui/bitstream/handle/11498/ 31416 / 001640788010.pdf?sequence=1 (Erişim Tarihi:10. 05. 2017).
- CERRAHOĞLU, A. (1968). Türkiye’de Sosyalizm (1848-1925). İstanbul: Alfabe Matbaası.
- CEVİZCİ, A. (2015). Felsefenin Kısa Tarihi. İstanbul: Say Yayınları.
- ÇULHAOĞLU, M.(2012). Tarih Türkiye Sosyalizm. İstanbul: Yazılama Yayınevi.
- DOĞU, P. (2013). Nezihe Hanım ve 1 Mayıs Şiiri. http://t24.com.tr/yazarlar/pinar-dogu/nezihe-hanim-ve-1-mayis-siiri,6618 (Erişim Tarihi:12. 05. 2017).
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Cennet Uzunoğlu
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
31 Ekim 2019
Gönderilme Tarihi
25 Ağustos 2019
Kabul Tarihi
21 Eylül 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 5 Sayı: 4
