Research Article

Canlıların Yapısına Yolculuk Ünitesine Yönelik Başarı Testi Geliştirme: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Volume: 9 Number: 2 December 31, 2025
EN TR

Canlıların Yapısına Yolculuk Ünitesine Yönelik Başarı Testi Geliştirme: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Abstract

Bu araştırmanın temel amacı, 5. sınıf düzeyinde yer alan “Canlıların Yapısına Yolculuk” ünitesi kapsamında, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli (TYMM) Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı’nda (FBDÖP) belirtilen öğrenme çıktıları ve süreç bileşenlerine dayalı bir başarı testinin geliştirilmesidir. Bu doğrultuda, öncelikle üniteye ilişkin öğrenme çıktıları ayrıntılı olarak incelenmiş ve ilgili alanyazından yararlanılarak 48 maddeden oluşan bir taslak ölçme aracı oluşturulmuştur. Testin kapsam geçerliğini sağlamak amacıyla belirtke tablosu hazırlanmıştır ve alan uzmanlarının görüşlerine başvurulmuştur. Hazırlanan 48 maddelik Canlıların Yapısına Yolculuk Başarı Testi (CYYBT), alan uzmanlarının görüşleri doğrultusunda incelenmiştir. Ayrıca, 2024-2025 eğitim-öğretim yılı içerisinde Nevşehir ili merkezinde bulunan ortaokul öğrencileriyle gerçekleştirilen ön pilot uygulama kapsamında elde edilen öğrenci geri bildirimleri temelinde değerlendirilmiştir. Bu süreçte uzman ve öğrenci geri bildirimleri dikkate alınarak bazı maddeler revize edilmiş, bazıları ise testten çıkarılarak madde sayısı 46’ya düşürülmüştür. Ön pilot uygulamanın ardından test, 404 beşinci sınıf öğrencisine uygulanmış ve geçerlik-güvenirlik çalışmaları gerçekleştirilmiştir. Gerçekleştirilen madde analizleri sonucunda, testte yer alan soruların ortalama ayırt edicilik değeri 0.510, ortalama güçlük değeri ise 0.491 olarak saptanmıştır. Bununla birlikte, testin genel güvenirliğini gösteren KR-20 katsayısı 0.905 olarak bulunmuştur. Yapılan madde analizleri sonucunda düşük ayırt ediciliğe sahip üç maddenin daha çıkarılmasıyla, beşinci sınıf Canlıların Yapısına Yolculuk ünitesine yönelik geçerliği ve güvenirliği sağlanmış, dört seçenekli çoktan seçmeli 43 maddelik bir başarı testi geliştirilmiştir. Geliştirilen testin, fen eğitimi alanında yürütülecek araştırmalarda alanyazına katkı sağlayacak nitelikte olduğu değerlendirilmektedir.

Keywords

References

  1. Anderson, L. W., & Krathwohl, D. R. (Eds.). (2001). A taxonomy for learning, teaching, and assessing: A revision of Bloom’s taxonomy of educational objectives (Complete ed.). Longman.
  2. Atılgan, H. (Ed.). (2013). Eğitimde ölçme ve değerlendirme (6. baskı). Anı Yayıncılık.
  3. Bloom, B. S. (Ed.). (1956). Taxonomy of educational objectives: The classification of educational goals. Handbook I: Cognitive domain. David McKay.
  4. Büyüköztürk, Ş. (2014). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı: İstatistik, araştırma deseni, SPSS uygulamaları ve yorum. Pegem Akademi.
  5. Can, A. (2014). SPSS ile bilimsel araştırma sürecinde nicel veri analizi (2. baskı). Pegem Akademi.
  6. Fraenkel, J. R., Wallen, N. E., & Hyun, H. (2012). How to design and evaluate research in education (8th ed.). McGraw Hill.
  7. Haladyna, T. M. (1997). Writing test items to evaluate higher order thinking. Allyn & Bacon.
  8. Hasançebi, B., Terzi, Y., & Küçük, Z. (2020). Madde güçlük indeksi ve madde ayırt edicilik indeksine dayalı çeldirici analizi. Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi (GUFBED), 10(1), 224-240.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Science Education

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

December 31, 2025

Publication Date

December 31, 2025

Submission Date

September 25, 2025

Acceptance Date

December 6, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 9 Number: 2

APA
Kolay, O. C., & Yıldırım, H. İ. (2025). Canlıların Yapısına Yolculuk Ünitesine Yönelik Başarı Testi Geliştirme: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Maarif Mektepleri Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, 9(2), 66-91. https://doi.org/10.46762/mamulebd.1790806
AMA
1.Kolay OC, Yıldırım Hİ. Canlıların Yapısına Yolculuk Ünitesine Yönelik Başarı Testi Geliştirme: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Maarif Mektepleri Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi. 2025;9(2):66-91. doi:10.46762/mamulebd.1790806
Chicago
Kolay, Onur Can, and Halil İbrahim Yıldırım. 2025. “Canlıların Yapısına Yolculuk Ünitesine Yönelik Başarı Testi Geliştirme: Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması”. Maarif Mektepleri Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi 9 (2): 66-91. https://doi.org/10.46762/mamulebd.1790806.
EndNote
Kolay OC, Yıldırım Hİ (December 1, 2025) Canlıların Yapısına Yolculuk Ünitesine Yönelik Başarı Testi Geliştirme: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Maarif Mektepleri Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi 9 2 66–91.
IEEE
[1]O. C. Kolay and H. İ. Yıldırım, “Canlıların Yapısına Yolculuk Ünitesine Yönelik Başarı Testi Geliştirme: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”, Maarif Mektepleri Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, vol. 9, no. 2, pp. 66–91, Dec. 2025, doi: 10.46762/mamulebd.1790806.
ISNAD
Kolay, Onur Can - Yıldırım, Halil İbrahim. “Canlıların Yapısına Yolculuk Ünitesine Yönelik Başarı Testi Geliştirme: Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması”. Maarif Mektepleri Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi 9/2 (December 1, 2025): 66-91. https://doi.org/10.46762/mamulebd.1790806.
JAMA
1.Kolay OC, Yıldırım Hİ. Canlıların Yapısına Yolculuk Ünitesine Yönelik Başarı Testi Geliştirme: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Maarif Mektepleri Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi. 2025;9:66–91.
MLA
Kolay, Onur Can, and Halil İbrahim Yıldırım. “Canlıların Yapısına Yolculuk Ünitesine Yönelik Başarı Testi Geliştirme: Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması”. Maarif Mektepleri Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, vol. 9, no. 2, Dec. 2025, pp. 66-91, doi:10.46762/mamulebd.1790806.
Vancouver
1.Onur Can Kolay, Halil İbrahim Yıldırım. Canlıların Yapısına Yolculuk Ünitesine Yönelik Başarı Testi Geliştirme: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Maarif Mektepleri Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi. 2025 Dec. 1;9(2):66-91. doi:10.46762/mamulebd.1790806