BAĞIMSIZ DENETÇİLERİN DENETİM STANDARTLARINI UYGULARKEN KARŞILAŞTIKLARI SORUNLARIN TESPİT EDİLMESİ: BİR ALAN ARAŞTIRMASI

Öz

Ülkelerin sürekli gelişen ve değişen pazar hacimleri ve buna bağı olarak artan rekabet koşullarına uyum sağlayabilmeleri standartların uygulanması ve denetimini bütün işletmeler ve denetimle ilgilenen taraflar için önemli hale getirmiştir. Bu zorunluluğa bağlı olarak işletmeler gerek muhasebe gerekse de denetim standartlarının benimsenmesi ve uygulanması noktasında girişimlerde bulunmuşlardır. Bu kapsamda, uluslararası gelişmeler dikkate alınarak standartların kullanılması ve uyumlaştırılması kapsamında yetkili kurum/kuruluşlar tarafından çalışmalar yapılmaya başlanmıştır. Ancak standartların kullanılması zaman zaman denetim işini üstlenen denetçilerin ve işletmelerin bazı sorunlarla karşı karşıya getirmekte; bu sorunlar ise işletmelerin raporlama sürecini olumsuz etkilemektedir. Bu çalışmada denetçilerin bilgi düzeyi, denetçilerin standartlara ilişkin tutumu ile denetim standartlarını uygularken karşılaştıkları sorunlar arasındaki ilişkiler tespit edilmesi amaçlanmıştır. Araştırma sonucunda denetçilerin bilgi düzeyi ile denetçilerin tutumları ve denetimde karşılaşılan sorunlar arasında ilişki tespit edilmiştir. Buna göre denetçilerin bilgi düzeyi arttıkça, tutumun arttığı ve karşılaşılan sorunların azalacağı varsayılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Standart
• Denetim
• Denetim Standartları

DETERMINING THE PROBLEMS FACED BY INDEPENDENT AUDITORS WHEN APPLYING AUDITING STANDARDS: A FIELD STUDY

Öz

The ability of countries to adapt to constantly developing and changing market volumes and increasing competition conditions has made the implementation and auditing of standards important for all businesses and parties interested in auditing. Depending on this obligation, businesses have taken initiatives to adopt and implement both accounting and auditing standards. In this context, studies have started to be carried out by authorized institutions/organizations within the scope of the use and harmonization of standards, taking into account international developments. However, the use of standards sometimes causes some problems for auditors and enterprises undertaking audit work, and these problems negatively affect the reporting process of enterprises. In this study, it is aimed to determine the relationships between the knowledge level of auditors, auditors’ attitudes towards standards and the problems encountered while applying auditing standards. As a result of the research, a relationship was found between the knowledge level of auditors, auditors’ attitudes and problems encountered in auditing. Accordingly, it is assumed that as the knowledge level of the auditors increases, the attitude will increase and the problems encountered will decrease.

Anahtar Kelimeler

• Standard
• Audit
• Auditing Standards

Kaynakça

1. Ağkan, F. (2017). Türkiye muhasebe standartlarının uygulanmasında karşılaşılan sorunlar. Ünye İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 1(1), 17-23.
2. AICPA. (2020). AICPA Professional Standards. Retrieved from https://www.aicpa.org/content/dam/aicpa/research/standards/auditattest/downloadabledocuments/au-c-00580.pdf
3. Babayeva, L. (2011). Uluslararası denetim standartları uygulamaları: türkiye-azerbaycan karşılaştıması (yayımlanmış doktora tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
4. Biçer, A. A. (2012). Uluslararası denetim standartları'na göre türkiye'de kobi denetimi ve karşılaşılabilecek zorluklar üzerine bir araştırma (yayımlanmış doktora tezi). Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
5. Bouain, W. & Hrichi, Y. (2019). The factors of reinforcing global independence of the external auditor: case of tunisian enterprises. International Journal of Accounting and Financial Reporting, 9(1), 51. https://doi.org/10.5296/ijafr.v9i1.13992
6. Brown, V., Gissel, J., & Neely, D. (2016). Audit quality indicators: perceptions of junior-level auditors. Managerial Auditing Journal, 31(8/9), 949-980. https://doi.org/10.1108/maj-01-2016-1300
7. Christensen, B., Glover, S., Omer, T., & Shelley, M. (2015). Understanding audit quality: insights from audit professionals and investors. Contemporary Accounting Research, 33(4), 1648-1684. https://doi.org/10.1111/1911-3846.12212
8. Clarke, F., Dean, G., & Persson, M. (2019). Antecedents of the international association for accounting education and research (1966–1983): a review of early initiatives to develop an international academic accounting association. Journal of International Financial Management and Accounting, 30(2), 163-178. https://doi.org/10.1111/jifm.12096

9. Cohen, A. & Sayag, G. (2010). The effectiveness of internal auditing: an empirical examination of its determinants in israeli organisations. Australian Accounting Review, 20(3), 296-307. https://doi.org/10.1111/j.1835-2561.2010.00092.x
10. Cömert, N. (2012). Uluslararası denetim standartları kapsamında önemlilik düzeyinin belirlenmesinde kullanılabilecek yöntemler. Mali Çözüm Dergisi, 109, 29-50.
11. Dewing, I., & Russell, Peter, (2014). Auditing standards. Europe and the Governance of Global Finance, https://doi.org/10.1093/acprof:oso/9780199683963.003.0007.
12. Dhaliwal, D., Lamoreaux, P., Lennox, C., & Mauler, L. (2014). Management influence on auditor selection and subsequent impairments of auditor independence during the post‐sox period. Contemporary Accounting Research, 32(2), 575-607. https://doi.org/10.1111/1911-3846.12079
13. Evci, S. (2008). Türkiye Muhasebe (Finansal Raporlama) Standartları ve Uygulanmasında Yaşanan Sorunlar (Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi). Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
14. Fakhfakh, M. (2015). The readability of international illustration of auditor's report: an advanced reflection on the compromise between normative principles and linguistic requirements. Journal of Economics Finance and Administrative Science, 20(38), 21-29. https://doi.org/10.1016/j.jefas.2015.02.001
15. Felix, E. D., & Osiregbemhe, I. (2016). Audit Standards and Performance of Auditors’: Evidence From Nigerian Banking Industry. 3rd International Conference on African Development (241-244). African: Covenant University Press.
16. Griffith, E., Hammersley, J., & Kadous, K. (2014). Audits of complex estimates as verification of management numbers: how institutional pressures shape practice. Contemporary Accounting Research, 32(3), 833-863. https://doi.org/10.1111/1911-3846.12104
17. IFAC. (2020). Handbook of International Quality Control, Auditing, Review, Other Assurance, and Related Services Pronouncements. Retrieved from https://www.ifac.org/publications-resources/handbook-international-quality-control-auditing-review-other-assurance-and-0
18. Jones, A., & Smith, B. (2020). The ımpact of audit quality on ınvestor confidence and market perception. Journal of Accounting Research, 25(2), 123-145.
19. Kalanjati, D., Nasution, D., Jonnergård, K., & Sutedjo, S. (2019). Auditor rotations and audit quality. Asian Review of Accounting, 27(4), 639-660. https://doi.org/10.1108/ara-10-2018-0182
20. KILIÇ, S. (2016). Cronbach'ın alfa güvenirlik katsayısı. Journal of Mood Disorders, 6(1), 47-48.
21. Kier, H., & Lavesson, M. (2010). The Impact of Audit Standards in Audit Reports in Swedish Listed Companies. Kristianstad University Business Economy and Administration.
22. Koca, N. (2019). Bağımsız Denetçinin Mesleki Bağlılığının Denetimde Kalite Algısına Etkisi: Bir Alan Çalışması (Yayımlanmış Doktora Tezi). Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü: K.Maraş.
23. Motubatse, N., Barac, K., & Odendaal, E. (2015). Perceived challenges faced by the internal audit function in the south african public sector: a case study of the national treasury. African Journal of Science Technology Innovation and Development, 7(6), 401-407. https://doi.org/10.1080/20421338.2015.1096510
24. Nagy, A. and Cenker, W. (2002). An assessment of the newly defined internal audit function. Managerial Auditing Journal, 17(3), 130-137. https://doi.org/10.1108/02686900210419912
25. Nguyen, L., Kend, M., & Luong, H. (2022). Audit quality and independence concerns after major audit reforms within a developing country: stakeholder perceptions from vietnam. Managerial Auditing Journal, 38(3), 314-335. https://doi.org/10.1108/maj-03-2022-3475
26. Nguyen, P. and Kend, M. (2017). The perceived motivations behind the introduction of the law on external audit in vietnam. Managerial Auditing Journal, 32(1), 90-108. https://doi.org/10.1108/maj-01-2016-1299
27. Ojo, M. (2010). The role of the IASB and auditing standards in the aftermath of the 2008/2009 financial crisis. European Law Journal, 16(5), 604-623.
28. Raiborn, D. D. (1981). An Empiricial Study of Audit Problems Encountered With Small Business Engagemenets. Texas Üniversity.
29. Saputra, I. and Yusuf, A. (2019). The role of internal audit in corporate governance and contribution to determine audit fees for external audits. Journal of Finance and Accounting, 7(1), 1-5. https://doi.org/10.12691/jfa-7-1-1
30. Sarıdoğan, A. A. (2021). An empirical analysis for determinants of strength of auditing and accounting standards. Journal Of Emergıng Economıes And Polıcy, 6(1), 188-193.
31. Soyer, S. (2005). Uluslararası Denetim Standartları (Yaımlanmış Yüksek Lisans Tezi). Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü .
32. Taqi, M. (2020). How far has audit quality been researched?. Journal of Islamic Economic Literatures, 1(1). https://doi.org/10.58968/jiel.v1i1.52
33. Tepalagul, N. and Ling, L. (2014). Auditor independence and audit quality. Journal of Accounting Auditing & Finance, 30(1), 101-121. https://doi.org/10.1177/0148558x14544505
34. Thottoli, M. M., Thomas, K. V., & Ahmed, E. R. (2019). Adoption of audit software by audit firms: a qualitative study. Journal of Information and Computational Science, 9(9), 768-776.
35. Torre, M., Botes, V., Dumay, J., Rea, M., & Odendaal, E. (2018). The fall and rise of intellectual capital accounting: new prospects from the big data revolution. Meditari Accountancy Research, 26(3), 381-399. https://doi.org/10.1108/medar-05-2018-0344
36. Türker, M. (2006). Uluslararası Denetim Standartları’na Yakınsama ve Türkiye Denetim Standartlarının Oluşturulması. Muhasebe Ve Denetime Bakış Dergisi 7(19), 87-98.
37. Ural, A., & Kılıç, İ. (2006). Bilimsel Araştırma Süreci ve SPSS ile Veri Analizi. Detay Yaqyınevi.
38. Uyar, S. (2015). Denetim standartlarına göre sınırlı bağımsız denetim (finansal tabloların gözden geçirilmesi). Mali Çözüm Dergisi(Temmuz-Ağustos), 15-39.
39. Westermann, K., Bedard, J., & Earley, C. (2014). Learning the “craft” of auditing: a dynamic view of auditors' on‐the‐job learning. Contemporary Accounting Research, 32(3), 864-896. https://doi.org/10.1111/1911-3846.12107
40. Widyastari, N., Badera, I., & Sisdyani, E. (2023). Does skepticism moderates the effect of auditor work experience, independence, and auditor training on auditor ability to detect fraud?. International Journal of Business Economics & Management, 6(1), 18-26. https://doi.org/10.21744/ijbem.v6n1.2066
41. https://mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/4.5.660.pdf. (Erişim tarihi: 20/02/2024).