Research Article

Farklı çinko form ve dozlarının mısırın kuru madde verimi üzerine etkisi

Volume: 33 Number: 1 April 1, 2020
EN TR

Farklı çinko form ve dozlarının mısırın kuru madde verimi üzerine etkisi

Abstract

Çinko eksikliğinden kaynaklı bitkisel verimde önemli düşüşlerin olduğu bildirilmiştir. Bu düşüşlere karşılık alınabilecek en etkin yöntemlerden bir tanesi Zn gübrelemesidir. Bitkinin Zn kullanım etkinliğinde, uygulanan gübrenin Zn dozu ve formunun önemli olduğu düşünülmektedir. Bu amaçla, sera koşullarında artan dozlarda [0 (kontrol), 0.2, 1, 5 mg kg-1] ve farklı formlarda (ZnO, ZnSO4.7H2O, Zn-EDTA, ZnCl2) Zn uygulamalarının mısır bitkisinin büyüme, yeşil aksam SPAD değeri, kuru madde verimi, Zn konsantrasyonu ve Zn içeriği üzerine etkisi belirlenmiştir. Denemede elde edilen bulgulara göre, Zn noksanlığından kaynaklı verim kayıplarının olduğu buna karşılık Zn uygulamasının söz konusu verim kayıplarının önüne geçtiği saptanmıştır. Çinko uygulamasından kaynaklı verim artış oranlarının %9 ile %191 arasında değiştiği, kontrol uygulamasına göre en belirgin artışların 1 ve 5 mg kg-1 Zn uygulamalarında olduğu bulunmuştur. Bu artış oranları üzerine uygulanan Zn formunun da önemli olabildiği belirlenmiştir. Özellikle en düşük Zn uygulama dozu olan 0.2 mg kg-1’da kontrol uygulamasına göre ZnO’den kaynaklı yeşil aksam kuru madde verim artışı %11 elde edilirken bu değer Zn-EDTA, ZnCl2 ve ZnSO4.7H2O için sırasıyla %139, %101 ve %49 olarak saptanmıştır. Çinko uygulamaları, bitkinin yeşil aksam kuru madde veriminde olduğu gibi yeşil aksam Zn konsantrasyonunu da arttırmıştır. Bu artışlarda, Zn uygulama dozunun önemli olduğu buna karşılık uygulanan gübre formunun önemli bir farklılık yaratmadığı belirlenmiştir. Benzer bulgular bitki başına Zn alınım miktarında da elde edilmiştir. Sonuçlar genel olarak değerlendirildiğinde en etkin Zn uygulama dozunun 1 mg kg-1 olduğu, bunun dışında Zn formları içinde bitkinin büyümesinde ve Zn kullanım etkinliğinde en etkin formun Zn-EDTA olduğu, bunu sırasıyla ZnCl2, ZnSO4.7H2O ve ZnO’in izlediği görülmüştür.

Keywords

References

  1. Aktaş H, Abak K, Öztürk L, Çakmak İ (2006) The effect of zinc on growth and shoot concentrations of sodium and potassium in pepper plants under salinity stress. Turkish Journal Agriculture Forestry 30: 407-412.
  2. Alloway BJ (2009) Soil factors associated with zinc deficiency in crops and humans. Environmental Geochemistry and Health 31(5): 537-548.
  3. Bagci SA, Ekiz H, Yilmaz, A, Cakmak, I (2007) Effects of zinc deficiency and drought on grain yield of field-grown wheat cultivars in Central Anatolia. Journal of Agronomy & Crop Science 193: 198-206.
  4. Bouyoucos GJ (1951) A Recalibration of hydrometer for making mechanical analysis of soil. Agronomy Journal 43: 434-437.
  5. Cakmak I (2008) Enrichment of cereal grains with zinc: agronomic or biofortification. Plant Soil 302(1-2): 1-17.
  6. Cakmak I, Kalayci M, Kaya Y, Torun AA, Aydin N, Wang Y, Arisoy Z, Erdem H, Yazici A, Gokmen O, Ozturk L, Horst WJ (2010) Biofortification and localization of zinc in wheat grain. Journal of Agricultural & Food Chemistry 58: 9092-9102.
  7. Cakmak I, Kutman UB (2018) Agronomic biofortification of cereals with zinc: A review. European Journal of Soil Science 69: 172-180.
  8. Cevizcioğlu Ö (2012) Değişik çinko formlarının ekmeklik buğdayda verim ve tane çinko konsantrasyonu üzerine etkisi. Yüksek Lisans Tezi, Namık Kemal Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Tekirdağ.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Agricultural Engineering

Journal Section

Research Article

Publication Date

April 1, 2020

Submission Date

October 21, 2019

Acceptance Date

January 14, 2020

Published in Issue

Year 2020 Volume: 33 Number: 1

APA
Duymuş, E., Gencer, M., Aydın, O., Yerlikaya, R., & Torun, M. (2020). Farklı çinko form ve dozlarının mısırın kuru madde verimi üzerine etkisi. Mediterranean Agricultural Sciences, 33(1), 137-143. https://doi.org/10.29136/mediterranean.635532
AMA
1.Duymuş E, Gencer M, Aydın O, Yerlikaya R, Torun M. Farklı çinko form ve dozlarının mısırın kuru madde verimi üzerine etkisi. Mediterranean Agricultural Sciences. 2020;33(1):137-143. doi:10.29136/mediterranean.635532
Chicago
Duymuş, Ebru, Murat Gencer, Oğuzhan Aydın, Reyhan Yerlikaya, and M.bülent Torun. 2020. “Farklı çinko Form Ve Dozlarının Mısırın Kuru Madde Verimi üzerine Etkisi”. Mediterranean Agricultural Sciences 33 (1): 137-43. https://doi.org/10.29136/mediterranean.635532.
EndNote
Duymuş E, Gencer M, Aydın O, Yerlikaya R, Torun M (April 1, 2020) Farklı çinko form ve dozlarının mısırın kuru madde verimi üzerine etkisi. Mediterranean Agricultural Sciences 33 1 137–143.
IEEE
[1]E. Duymuş, M. Gencer, O. Aydın, R. Yerlikaya, and M. Torun, “Farklı çinko form ve dozlarının mısırın kuru madde verimi üzerine etkisi”, Mediterranean Agricultural Sciences, vol. 33, no. 1, pp. 137–143, Apr. 2020, doi: 10.29136/mediterranean.635532.
ISNAD
Duymuş, Ebru - Gencer, Murat - Aydın, Oğuzhan - Yerlikaya, Reyhan - Torun, M.bülent. “Farklı çinko Form Ve Dozlarının Mısırın Kuru Madde Verimi üzerine Etkisi”. Mediterranean Agricultural Sciences 33/1 (April 1, 2020): 137-143. https://doi.org/10.29136/mediterranean.635532.
JAMA
1.Duymuş E, Gencer M, Aydın O, Yerlikaya R, Torun M. Farklı çinko form ve dozlarının mısırın kuru madde verimi üzerine etkisi. Mediterranean Agricultural Sciences. 2020;33:137–143.
MLA
Duymuş, Ebru, et al. “Farklı çinko Form Ve Dozlarının Mısırın Kuru Madde Verimi üzerine Etkisi”. Mediterranean Agricultural Sciences, vol. 33, no. 1, Apr. 2020, pp. 137-43, doi:10.29136/mediterranean.635532.
Vancouver
1.Ebru Duymuş, Murat Gencer, Oğuzhan Aydın, Reyhan Yerlikaya, M.bülent Torun. Farklı çinko form ve dozlarının mısırın kuru madde verimi üzerine etkisi. Mediterranean Agricultural Sciences. 2020 Apr. 1;33(1):137-43. doi:10.29136/mediterranean.635532

Cited By

Creative Commons License

Mediterranean Agricultural Sciences is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.