Research Article

İmpulsif (Anlık) Satın Almaya Yönelik Ölçek Geliştirme Çalışması

Volume: 13 Number: 2 April 22, 2024
EN TR

İmpulsif (Anlık) Satın Almaya Yönelik Ölçek Geliştirme Çalışması

Abstract

Tüketicilerin, daha önce satın almayı planlamadığı bir ürünle karşılaştığında onu aniden satın alması ile sonuçlanan eylem impulsif satın alımdır. Spontane gerçekleşen bu satın alma eyleminde bireylerin karar vermelerinde etkisi olan faktörlerin belirlenmesi tüketici davranışlarının ortaya konması açısından önemlidir. Bu çalışma ile tüketicilerin impulsif satın alma davranışlarının ölçülebileceği geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirilmesi amaçlanmıştır. Bu bağlamda ilgili literatür incelenmiş ve 46 maddelik bir madde havuzu oluşturulmuştur. Madde havuzunda yer alan 7 maddenin uzman değerlendirmeleri sonucunda çalışmadan çıkarılması uygun bulunmuş ve 39 maddelik taslak ölçek elde edilmiştir. Taslak ölçek, çalışmanın çeşitli safhalarında olmak üzere, Sivas ilindeki tüketicilerden toplam 766’sına uygulanmıştır. Çalışmada açıklayıcı faktör analizi, doğrulayıcı faktör analizi, test-tekrar-test ve iç tutarlılık analizi yöntemlerinden faydalanılmıştır. Açıklayıcı faktör analizi sonrası taslak ölçek, 5 faktör ve 25 maddeden oluşan bir yapıya ulaşmıştır. Doğrulayıcı faktör analizi ile açıklayıcı faktör analizi sonrası elde edilen ölçme yapısının geçerliği teyit edilmiştir. Ölçeğin ölçme sonuçlarının zamanla farklılaşmadığı test-tekrar-test yöntemi ile belirlenmiştir. Ölçekte yer alan her bir faktör ve ölçeğin tamamı için hesaplanan Cronbach Alpha katsayı değerleri, ölçeğin “yüksek güvenilirlikte” olduğunu göstermiştir. Araştırma sonucunda, geliştirilen “İmpulsif Satın Alma Ölçeği"nin güvenilir ve geçerli bir ölçek olduğu saptanmıştır.

Keywords

Ethical Statement

“İmpulsif (Anlık) Satın Almaya Yönelik Ölçek Geliştirme Çalışması” başlıklı çalışmanın yazım sürecinde bilimsel kurallara, etik ve alıntı kurallarına uyulmuş; toplanan veriler üzerinde herhangi bir tahrifat yapılmamış ve bu çalışma herhangi başka bir akademik yayın ortamına değerlendirme için gönderilmemiştir. Gerekli olan etik kurul izinleri Sivas Cumhuriyet Üniversitesi Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Sosyal ve Beşerî Bilimler Etik Kurulu’nun 31.01.2023 tarih ve 261406 sayılı toplantısında alınmıştır.

References

  1. Abratt, R.. ve Goodey, S. D. (1990). Unplanned buying and in-store stimuli in supermarkets. Managerial and Decision Economics, 11(2), 111-121. https://doi.org/10.1002/mde.4090110204
  2. Akturan, U. (2009). Tüketicilerin cinsiyetlerine ilişkin olarak içgüdüsel alışveriş eğilimlerindeki farklılıkların belirlenmesi: Üniversite öğrencilerine yönelik pilot bir araştırma. İşletme İktisadı Enstitü Dergisi, 20, 64, 62-77. https://kutuphane.dogus.edu.tr/mvt/pdf.php?pdf=0006465&lng=0
  3. Akturan, U. (2010). Hedonik tüketim eğiliminin plansız satın alma eğilimi üzerindeki etkisinin belirlenmesi. Öneri Dergisi, 9 (33) , 109-116. https://dergipark.org.tr/tr/pub/maruoneri/issue/17894/187671
  4. Alagöz, S. B. ve Ekici, N. (2011). Bir satın alma davranışı olarak anlık satın alma ve Karaman üzerine bir araştırma. International Research Journal of Finance and Economics, 66, 172-180. https://www.researchgate.net/publication/292737170_Impulse_purchasing_as_a_purchasing_behaviour_ and_research_on_Karaman
  5. Ayre, C. ve Scally, A. J. (2014). Critical values for Lawshe’s content validity ratio: Revisiting the original methods of calculation. Measurement and Evaluation in Counselling and Development. 47 (1), 79–86. doı: 10.1177/0748175613513808
  6. Aytekin, P. ve Ay, C. (2015). Hedonik tüketim ve anlık satın alma: İzmir ilinde bir araştırma. Niğde Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 8(1),141-156. https://dergipark.org.tr/tr/pub/niguiibfd/issue/19757/211509
  7. Baker, J., Parasuraman, A. P., Grewal, D. ve Voss, G. B. (2002). The influence of multiple store environment cues on perceived merchandise value and patronage intentions. Journal of Marketing, 66, 120-141. https://doi.org/10.1509/jmkg.66.2.120.18470
  8. Bayley, G. ve Nancarrow, C. (1998). Impulse purchasing: A qualitative exploration of the phenomenon. Qualitative Market Research: An International Journal, 1(2), 99-114. https://www.emerald.com/insight/content/doi/10.1108/13522759810214271/full/html

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Behavioural Finance, Consumer Behaviour

Journal Section

Research Article

Publication Date

April 22, 2024

Submission Date

September 21, 2023

Acceptance Date

December 3, 2023

Published in Issue

Year 2024 Volume: 13 Number: 2

APA
Günel, Y. (2024). İmpulsif (Anlık) Satın Almaya Yönelik Ölçek Geliştirme Çalışması. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 13(2), 594-612. https://doi.org/10.33206/mjss.1364134
AMA
1.Günel Y. İmpulsif (Anlık) Satın Almaya Yönelik Ölçek Geliştirme Çalışması. MJSS. 2024;13(2):594-612. doi:10.33206/mjss.1364134
Chicago
Günel, Yılmaz. 2024. “İmpulsif (Anlık) Satın Almaya Yönelik Ölçek Geliştirme Çalışması”. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi 13 (2): 594-612. https://doi.org/10.33206/mjss.1364134.
EndNote
Günel Y (April 1, 2024) İmpulsif (Anlık) Satın Almaya Yönelik Ölçek Geliştirme Çalışması. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi 13 2 594–612.
IEEE
[1]Y. Günel, “İmpulsif (Anlık) Satın Almaya Yönelik Ölçek Geliştirme Çalışması”, MJSS, vol. 13, no. 2, pp. 594–612, Apr. 2024, doi: 10.33206/mjss.1364134.
ISNAD
Günel, Yılmaz. “İmpulsif (Anlık) Satın Almaya Yönelik Ölçek Geliştirme Çalışması”. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi 13/2 (April 1, 2024): 594-612. https://doi.org/10.33206/mjss.1364134.
JAMA
1.Günel Y. İmpulsif (Anlık) Satın Almaya Yönelik Ölçek Geliştirme Çalışması. MJSS. 2024;13:594–612.
MLA
Günel, Yılmaz. “İmpulsif (Anlık) Satın Almaya Yönelik Ölçek Geliştirme Çalışması”. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, vol. 13, no. 2, Apr. 2024, pp. 594-12, doi:10.33206/mjss.1364134.
Vancouver
1.Yılmaz Günel. İmpulsif (Anlık) Satın Almaya Yönelik Ölçek Geliştirme Çalışması. MJSS. 2024 Apr. 1;13(2):594-612. doi:10.33206/mjss.1364134

Cited By

MANAS Journal of Social Studies
 

Published issues, issue files, and article files are licensed under the Creative Commons CC-BY-NC-ND 4.0 license.

The content on our website is licensed under the Creative Commons CC-BY-NC 4.0 license.