Research Article

Diyarbakır koşullarında farklı tatlı sorgum çeşitlerinin biyokütle verimi ve silaj kalite özelliklerinin belirlenmesi

Volume: 30 Number: 2 August 21, 2025
TR EN

Diyarbakır koşullarında farklı tatlı sorgum çeşitlerinin biyokütle verimi ve silaj kalite özelliklerinin belirlenmesi

Abstract

Bu araştırma, Diyarbakır koşullarında bazı tatlı sorgum (Sorghum bicolor var. saccharatum (L.) Mohlenbr.) çeşitlerinin biyokütle verimi ile silaj kalite özelliklerini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Hasat, bitkinin salkımdaki tanelerin süt-hamur olum döneminde yapılmıştır. Araştırmada çeşitlere bağlı olarak, bitki boyunun 326.1-373.7 cm, sap kalınlığının 19.20-21.43 mm, bitkideki yaprak sayısının 13.55-14.40 adet, yaş ot (hasıl) veriminin 8785.7-11635.7 kg da-1 ve kuru madde veriminin 2698.6-3496.5 kg da-1 arasında değiştiği saptanmıştır. Ayrıca önemli silaj kalite özelliklerinde pH değeri 4.18-4.59, HP oran %2.06-2.91, ham kül içeriği %7.55-9.43, ham selüloz oranı %24.40-31.04, nişasta içeriği %7.46-10.70, NDF %47.23-59.33, ADF içeriği %29.96-39.05, ADP oranı %0.38-0.86, sindirilebilir kuru madde oranı %58.74-65.76, kuru madde tüketimi %2.05-2.54, nispi yem değeri 94.1-129.6, net enerji laktasyon içeriği 1.34-1.46 Mkal kg-1, Mg %0.27-0.36, Ca %1.09-1.20 ve P içeriği %0.19-0.21 arasında değişim göstermiştir. Sonuç olarak araştırma sonuçlarımız No91, M81E ve Topper-76 sorgum çeşitlerinin kuru madde verimi açısından, Roma ve Ramada çeşitlerinin ise silaj kalite özellikleri bakımından ilk sıralarda yer aldığını göstermiştir.

Keywords

Supporting Institution

Şırnak Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü

Project Number

2020.FLTP.13.09.05

Thanks

Çalışma, Şırnak Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü (2020.FLTP.13.09.05) tarafından finansal olarak desteklenmiştir. Ayrıca tarla denemelerinin yürütülmesi ve yem kalite analizleri Dicle Üniversitesi Ziraat Fakültesi’nde yapılmıştır. Desteklerinden dolayı kurumlarımıza teşekkür ederiz.

References

  1. Acar, R., & Akgün, N. (2009). Şeker darısının (Sorghum bicolor (L.) Moench var. saccharatum) yeşil ot verimi ve verim öğelerine farklı azot dozlarının etkisi. Türkiye 8. Tarla Bitkileri Kongresi, 19-22 Ekim 2009, s. 637-640, Hatay.
  2. Afzal, M., Ahmad, A., & Ahmad, A.H. (2012). Effect of nitrogen on growth and yield of sorghum forage (Sorghum bicolor (L.) Moench cv.) under three cuttings system. Cercetari Agronomice In Moldova, 45, 57-64. https://doi.org/10.2478/v10298-012-0065-y
  3. Aksoy, M., Çelik, A.E., M.Dok, M., Yücel, C., & Aydın, K. (2023). Çukurova koşullarında yetiştirilen tatlı sorgum genotiplerinin selülozik biyoetanol veriminin belirlenmesi. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, 20 (1), 61-70. https://doi.org/10.33462/jotaf.1065433
  4. Ali, M.L., Rajewskı, J.F., Baenziger, P.S., Gill, K.S., Eskridge, K.M., & Dweikat I. (2008). Assessment of genetic diversity and relationship among a collection of US sweet sorghum germplasm by SSR markers. Molecular Breeding, 21, 497-509. https://doi.org/10.1007/s11032-007-9149-z
  5. Ankom Technology (2004). The ANKOM 200 Fiber Analyzer. Fairport, NY; 2004. Available:http://www.ankom.com
  6. Anonim (2004). TSE, Türk Standardları Enstitüsü. ISO 6493 TS No’lu Hayvan yemleri - Nişasta muhtevasının tayini-polarimetrik metot, (Erişim tarihi: 27.06.2020), https://intweb.tse.org.tr/standard/TSISO6493
  7. Anonim (2010). Tarımsal değerleri ölçme denemeleri teknik talimatı, sorgum (Sorghum spp.), Tohumluk Tescil ve Sertifikasyon Merkezi Müdürlüğü. http://www.ttsm.gov.tr/TR/belge/1-296/teknik-talimatlar.html, Ankara, Son Erişim Tarihi:14.01.2020.
  8. Anonim (2018). SGS Agrifood Laboratories. Feed/forages calculations. http://www.agtest.com/articles/feed%20and%20forages%20calculations_new.pdf

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Field Crops and Pasture Production (Other)

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

August 9, 2025

Publication Date

August 21, 2025

Submission Date

November 13, 2024

Acceptance Date

December 16, 2024

Published in Issue

Year 2025 Volume: 30 Number: 2

APA
Kaplan, S., Yücel, C., & Denli, M. (2025). Diyarbakır koşullarında farklı tatlı sorgum çeşitlerinin biyokütle verimi ve silaj kalite özelliklerinin belirlenmesi. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 30(2), 277-292. https://doi.org/10.37908/mkutbd.1583524
AMA
1.Kaplan S, Yücel C, Denli M. Diyarbakır koşullarında farklı tatlı sorgum çeşitlerinin biyokütle verimi ve silaj kalite özelliklerinin belirlenmesi. MKU. J. Agric. Sci. 2025;30(2):277-292. doi:10.37908/mkutbd.1583524
Chicago
Kaplan, Suat, Celal Yücel, and Muzaffer Denli. 2025. “Diyarbakır Koşullarında Farklı Tatlı Sorgum çeşitlerinin Biyokütle Verimi Ve Silaj Kalite özelliklerinin Belirlenmesi”. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi 30 (2): 277-92. https://doi.org/10.37908/mkutbd.1583524.
EndNote
Kaplan S, Yücel C, Denli M (August 1, 2025) Diyarbakır koşullarında farklı tatlı sorgum çeşitlerinin biyokütle verimi ve silaj kalite özelliklerinin belirlenmesi. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi 30 2 277–292.
IEEE
[1]S. Kaplan, C. Yücel, and M. Denli, “Diyarbakır koşullarında farklı tatlı sorgum çeşitlerinin biyokütle verimi ve silaj kalite özelliklerinin belirlenmesi”, MKU. J. Agric. Sci., vol. 30, no. 2, pp. 277–292, Aug. 2025, doi: 10.37908/mkutbd.1583524.
ISNAD
Kaplan, Suat - Yücel, Celal - Denli, Muzaffer. “Diyarbakır Koşullarında Farklı Tatlı Sorgum çeşitlerinin Biyokütle Verimi Ve Silaj Kalite özelliklerinin Belirlenmesi”. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi 30/2 (August 1, 2025): 277-292. https://doi.org/10.37908/mkutbd.1583524.
JAMA
1.Kaplan S, Yücel C, Denli M. Diyarbakır koşullarında farklı tatlı sorgum çeşitlerinin biyokütle verimi ve silaj kalite özelliklerinin belirlenmesi. MKU. J. Agric. Sci. 2025;30:277–292.
MLA
Kaplan, Suat, et al. “Diyarbakır Koşullarında Farklı Tatlı Sorgum çeşitlerinin Biyokütle Verimi Ve Silaj Kalite özelliklerinin Belirlenmesi”. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, vol. 30, no. 2, Aug. 2025, pp. 277-92, doi:10.37908/mkutbd.1583524.
Vancouver
1.Suat Kaplan, Celal Yücel, Muzaffer Denli. Diyarbakır koşullarında farklı tatlı sorgum çeşitlerinin biyokütle verimi ve silaj kalite özelliklerinin belirlenmesi. MKU. J. Agric. Sci. 2025 Aug. 1;30(2):277-92. doi:10.37908/mkutbd.1583524