Research Article

Rousseau’nun Eğitim Felsefesi ile Günümüz Eğitim Sistemindeki Yeni Nesil Soruların Karşılaştırmalı Eleştirisi

Volume: 5 Number: 2 December 31, 2025
EN TR

Rousseau’nun Eğitim Felsefesi ile Günümüz Eğitim Sistemindeki Yeni Nesil Soruların Karşılaştırmalı Eleştirisi

Abstract

Bu çalışma, Jean-Jacques Rousseau’nun bireyi özgürleştirmeyi ve doğallığı korumayı amaçlayan eğitim felsefesi ile modern eğitim sistemlerinde öne çıkan bilişsel performans odaklı yeni nesil soruların pedagojik ve epistemolojik karşıtlıklarını ele almaktadır. Rousseau’nun pedagojisi, bireyin içsel gelişimini deneyim ve gözlem yoluyla desteklerken, ergenlik döneminden itibaren özgür ve erdemli yurttaşlar yetiştirmeyi hedefler. Buna karşılık, çağdaş ölçme araçları olarak tasarlanan yeni nesil sorular, üst düzey bilişsel becerileri geliştirme iddiası taşısa da merkezi ve sınav odaklı yapılar nedeniyle çoğunlukla performans ölçümüne indirgenmektedir. Mevcut araştırma, Rousseau’nun eğitim anlayışı ile günümüz yeni nesil soru sistemini, birey, yurttaşlık ve adalet bağlamında sosyolojik bir perspektifle; nitel bir çerçevede kuramsal içerik analizi ve karşılaştırmalı çözümleme yöntemiyle incelemektedir. Rousseaucu bakış açısından hareketle, yeni nesil soruların teorik olarak üst düzey düşünmeyi destekleme iddiasını kabul eder; ancak güncel uygulamalarda performans odaklı ve sınav merkezli bir ölçme aracına dönüştüğü ileri sürülmektedir. Değerlendirme, tarihsel bağlamlar arası doğrudan bir karşılaştırma yapmaksızın, Rousseau’nun eğitim felsefesinin güncel ölçme-değerlendirme tartışmalarına sağladığı kuramsal katkılar çerçevesinde yapılmaktadır. Bulgular, Rousseau’nun birey merkezli ve deneyim temelli eğitim anlayışının, çağdaş eğitim politikalarının eleştirel değerlendirilmesinde referans olarak kullanılabilecek kuramsal imkânlar sunduğunu ve daha insani bir eğitim modeline yönelik tartışmalara düşünsel temel kazandırabileceğini göstermektedir. Sonuç olarak araştırma, kuramsal değerlendirmelere dayanarak, ölçme-değerlendirme uygulamalarının yalnızca performans odaklı yapısından çıkarılarak; bireyin özgür, holistik ve sorgulayıcı bir öğrenme deneyimi geliştirmesine imkân verecek biçimde yeniden düşünülmesi gerekliliğini ele almaktadır.

Keywords

Supporting Institution

This study was not supported by any funding institution.

Ethical Statement

I hereby declare that the data, information, and documents presented in this article have been obtained in accordance with academic and ethical standards. I affirm that all information, documents, evaluations, and conclusions have been presented in line with scientific ethical and moral principles. I have cited all sources that I have benefited from in this study appropriately and in accordance with academic citation standards. I confirm that no modifications have been made to the data used, and that the work presented in this article is original. I accept all potential loss of rights that may arise against me in the event of any contrary situation.

References

  1. Bayar, M. (2023). Yeni nesil matematik sorularına ilişkin öğretmen ve öğrenci görüşleri. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 12(4), 72-84.
  2. Bayraktar, O., & Uludağ, Z. (2017). Descartes felsefesinde eğitim düşüncesinin ve unsurlarının çözümlenmesi. Researcher: Social Science Studies, 5(4), 582-597.
  3. Cevizci, A. (2025). Eğitim felsefesi. Say Yayınları.
  4. Elmas, B. (2019). Platon ve Locke felsefelerinde eğitim düşüncesi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  5. Hadi Fene. (2025). 6. Ünite: Enerji dönüşümleri ve çevre bilimi – Besin zinciri ve fotosentez. Erişim adresi: https://www.hadifene.com/6unite-enerji-donusumleri-ve-cevre-bilimi-besin-zinciri-ve-fotosentez-3895
  6. Harvey, D. (2019). Sosyal adalet ve şehir. Metis Yayınları.
  7. Kapuoğlu, E. Ç. (2024). Aristoteles’in eğitim felsefesinde eğitimin alanları ve nitelikleri. Manisa Celal Bayar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(4), 221-229.
  8. Keleş, H., & Keleş, B. (2025). John Locke açısından liberal eğitime bir bakış. International Journal of Social and Humanities Sciences Research, 12(116), 435-439.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Policy and Administration (Other)

Journal Section

Research Article

Authors

Publication Date

December 31, 2025

Submission Date

September 15, 2025

Acceptance Date

December 10, 2025

Published in Issue

Year 2025 Volume: 5 Number: 2

APA
Gülpınar, G. (2025). Rousseau’nun Eğitim Felsefesi ile Günümüz Eğitim Sistemindeki Yeni Nesil Soruların Karşılaştırmalı Eleştirisi. MTÜ Sosyal Ve Beşeri Bilimler Dergisi, 5(2), 308-315. https://izlik.org/JA32DT69EG
AMA
1.Gülpınar G. Rousseau’nun Eğitim Felsefesi ile Günümüz Eğitim Sistemindeki Yeni Nesil Soruların Karşılaştırmalı Eleştirisi. MTÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi. 2025;5(2):308-315. https://izlik.org/JA32DT69EG
Chicago
Gülpınar, Gamze. 2025. “Rousseau’nun Eğitim Felsefesi Ile Günümüz Eğitim Sistemindeki Yeni Nesil Soruların Karşılaştırmalı Eleştirisi”. MTÜ Sosyal Ve Beşeri Bilimler Dergisi 5 (2): 308-15. https://izlik.org/JA32DT69EG.
EndNote
Gülpınar G (December 1, 2025) Rousseau’nun Eğitim Felsefesi ile Günümüz Eğitim Sistemindeki Yeni Nesil Soruların Karşılaştırmalı Eleştirisi. MTÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi 5 2 308–315.
IEEE
[1]G. Gülpınar, “Rousseau’nun Eğitim Felsefesi ile Günümüz Eğitim Sistemindeki Yeni Nesil Soruların Karşılaştırmalı Eleştirisi”, MTÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, vol. 5, no. 2, pp. 308–315, Dec. 2025, [Online]. Available: https://izlik.org/JA32DT69EG
ISNAD
Gülpınar, Gamze. “Rousseau’nun Eğitim Felsefesi Ile Günümüz Eğitim Sistemindeki Yeni Nesil Soruların Karşılaştırmalı Eleştirisi”. MTÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi 5/2 (December 1, 2025): 308-315. https://izlik.org/JA32DT69EG.
JAMA
1.Gülpınar G. Rousseau’nun Eğitim Felsefesi ile Günümüz Eğitim Sistemindeki Yeni Nesil Soruların Karşılaştırmalı Eleştirisi. MTÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi. 2025;5:308–315.
MLA
Gülpınar, Gamze. “Rousseau’nun Eğitim Felsefesi Ile Günümüz Eğitim Sistemindeki Yeni Nesil Soruların Karşılaştırmalı Eleştirisi”. MTÜ Sosyal Ve Beşeri Bilimler Dergisi, vol. 5, no. 2, Dec. 2025, pp. 308-15, https://izlik.org/JA32DT69EG.
Vancouver
1.Gamze Gülpınar. Rousseau’nun Eğitim Felsefesi ile Günümüz Eğitim Sistemindeki Yeni Nesil Soruların Karşılaştırmalı Eleştirisi. MTÜ Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi [Internet]. 2025 Dec. 1;5(2):308-15. Available from: https://izlik.org/JA32DT69EG