Review

Türkiye’nin Virüs Savar Bitkisi Laden (Cistus spp.) Türleri: Geleneksel Kullanımları, Biyoaktif Kimyasal Bileşenleri ve Farmakolojik Aktiviteleri

Volume: 11 Number: 2 May 17, 2021
TR EN

Türkiye’nin Virüs Savar Bitkisi Laden (Cistus spp.) Türleri: Geleneksel Kullanımları, Biyoaktif Kimyasal Bileşenleri ve Farmakolojik Aktiviteleri

Abstract

Cistaceae familyasından olan Cistus (Laden) türleri; çok yıllık, çalı formunda, beyaz veya pembe çiçekli, genellikle Orta Doğu Akdeniz (Fransa ve İber Yarımadası hariç), Kuzey Afrika ve Batı Asya’da yayılım gösteren bitki türleridir. C. creticus L. (sinonim Cistus x incanus subsp. creticus (L.) Hetwood), C. salviifolius L., C. parviflorus Lam., C. monspeliensis L. ve C. laurifolius L. türleri Türkiye florasında doğal olarak yetişmekte olan, ekonomik ve endüstriyel öneme sahip laden taksonlarıdır. Bu bitkiler; halk arasında ‘laden’, ‘laden otu’, ‘kaya gülü’, ‘pamukla’, ‘pamukluk’, ‘pamuk otu’, ‘davşanotu’, ‘karağan’ ve ‘tavşançalısı’ olarak bilinmektedir. Laden türlerinin yaprakları, çiçekleri, tohumları rezin ve uçucu yağları; Anadolu Halk Hekimliğinde, infüzyon halinde kabızlık giderici, uyarıcı, balgam söktürücü, mide ve romatizmal hastalıkların tedavisinde, ayrıca mikroorganizma enfeksiyonlarına karşı koruyucu ve tedavi edici olarak yüzyıllardır geleneksel olarak kullanılmaktadır. Cistus türleri ihtiva ettikleri quercetin, myricetin, kaempferol, kaempferol-3-metil eter, apigenin, luteolin, aesculin, flavan-3-ol ve proantosiyanidin gibi oldukça farklı fitokimyasal içeriğe sahip olup, içerdiği bu doğal bileşikler sayesinde tıp alanında kullanımlarına yönelik antiviral, antimikrobiyal, antifungal, antioksidan, antienflamatuvar, antispazmodik ve antidiyabetik özelliklere sahip olduğunu rapor eden birçok bilimsel çalışma bulunmaktadır. Bu derlemede; ülkemizin en önemli virüs savar bitkilerinden olan Cistus türlerinin Anadolu geleneksel halk hekimliğindeki kullanımlarının yanı sıra; fitokimyasal bileşimleri, farmakokinetikleri, farmakolojik ve biyolojik aktiviteleri bilimsel veriler ışığında kapsamlı olarak sunulmuştur.

Keywords

References

  1. 1. Baytop T. Türkiye’de bitkilerle tedavi – Geçmişte ve bugün, Nobel Tıp Kitabevleri, İlaveli II. Baskı, 1999; İstanbul.
  2. 2. Kim C, Kim B. Anti-cancer natural products and their bioactive compounds inducing ER stress-mediated apoptosis: A review. Nutrients 2018;10(8):1-29.
  3. 3. Sekeroglu N, Gezici S. Coronavirus pandemic and some Turkish medicinal plants. Anatol Clin J Med Sci 2020;25(Special issue on COVID19):163-82.
  4. 4. Jellin JM, et al. Pharmacist’s letter/prescriber’s letter natural medicines comprehensive database. 4th ed. Stockton, CA: Therapeutic Research Facility 2002;103-5.
  5. 5. Shan M, et al. A review on the phytochemistry, pharmacology, pharmacokinetics and toxicology of geniposide, a natural product. Molecules 2017;22(10):1689-1718.
  6. 6. Enquist LW. Virology in the 21st century. J Virol 2009;83(11):5296-308.
  7. 7. Leal ÉDS, Zanotto PMDA. Viral diseases and human evolution. Memórias do Instituto Oswaldo Cruz. 2000;95:193-200.
  8. 8. Gezici S, Sekeroglu N. Novel SARS-CoV-2 and COVID-2019 outbreak: Current perspectives on plant-based antiviral agents and complementary therapy. Ind J Pharm Educ Res 2020;54(3s):442-56.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Clinical Sciences

Journal Section

Review

Publication Date

May 17, 2021

Submission Date

March 11, 2021

Acceptance Date

April 30, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 11 Number: 2

APA
Şekeroğlu, N., & Gezici, S. (2021). Türkiye’nin Virüs Savar Bitkisi Laden (Cistus spp.) Türleri: Geleneksel Kullanımları, Biyoaktif Kimyasal Bileşenleri ve Farmakolojik Aktiviteleri. Lokman Hekim Dergisi, 11(2), 258-268. https://doi.org/10.31020/mutftd.895397
AMA
1.Şekeroğlu N, Gezici S. Türkiye’nin Virüs Savar Bitkisi Laden (Cistus spp.) Türleri: Geleneksel Kullanımları, Biyoaktif Kimyasal Bileşenleri ve Farmakolojik Aktiviteleri. Lokman Hekim Dergisi. 2021;11(2):258-268. doi:10.31020/mutftd.895397
Chicago
Şekeroğlu, Nazım, and Sevgi Gezici. 2021. “Türkiye’nin Virüs Savar Bitkisi Laden (Cistus Spp.) Türleri: Geleneksel Kullanımları, Biyoaktif Kimyasal Bileşenleri Ve Farmakolojik Aktiviteleri”. Lokman Hekim Dergisi 11 (2): 258-68. https://doi.org/10.31020/mutftd.895397.
EndNote
Şekeroğlu N, Gezici S (May 1, 2021) Türkiye’nin Virüs Savar Bitkisi Laden (Cistus spp.) Türleri: Geleneksel Kullanımları, Biyoaktif Kimyasal Bileşenleri ve Farmakolojik Aktiviteleri. Lokman Hekim Dergisi 11 2 258–268.
IEEE
[1]N. Şekeroğlu and S. Gezici, “Türkiye’nin Virüs Savar Bitkisi Laden (Cistus spp.) Türleri: Geleneksel Kullanımları, Biyoaktif Kimyasal Bileşenleri ve Farmakolojik Aktiviteleri”, Lokman Hekim Dergisi, vol. 11, no. 2, pp. 258–268, May 2021, doi: 10.31020/mutftd.895397.
ISNAD
Şekeroğlu, Nazım - Gezici, Sevgi. “Türkiye’nin Virüs Savar Bitkisi Laden (Cistus Spp.) Türleri: Geleneksel Kullanımları, Biyoaktif Kimyasal Bileşenleri Ve Farmakolojik Aktiviteleri”. Lokman Hekim Dergisi 11/2 (May 1, 2021): 258-268. https://doi.org/10.31020/mutftd.895397.
JAMA
1.Şekeroğlu N, Gezici S. Türkiye’nin Virüs Savar Bitkisi Laden (Cistus spp.) Türleri: Geleneksel Kullanımları, Biyoaktif Kimyasal Bileşenleri ve Farmakolojik Aktiviteleri. Lokman Hekim Dergisi. 2021;11:258–268.
MLA
Şekeroğlu, Nazım, and Sevgi Gezici. “Türkiye’nin Virüs Savar Bitkisi Laden (Cistus Spp.) Türleri: Geleneksel Kullanımları, Biyoaktif Kimyasal Bileşenleri Ve Farmakolojik Aktiviteleri”. Lokman Hekim Dergisi, vol. 11, no. 2, May 2021, pp. 258-6, doi:10.31020/mutftd.895397.
Vancouver
1.Nazım Şekeroğlu, Sevgi Gezici. Türkiye’nin Virüs Savar Bitkisi Laden (Cistus spp.) Türleri: Geleneksel Kullanımları, Biyoaktif Kimyasal Bileşenleri ve Farmakolojik Aktiviteleri. Lokman Hekim Dergisi. 2021 May 1;11(2):258-6. doi:10.31020/mutftd.895397

Cited By

                                                                                                                                  Creative Commons Lisansı                        
                                                                  This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.

  

                                    Periodical scientific publication of Mersin University School of Medicine. Can not be cited without referenceResponsibility of the articles belong to the authors

  Cover

Ayşegül Tuğuz

from composition of İlter Uzel named Dioscorides and his Student

Address

Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıp Tarihi ve Etik Anabilim Dalı Çiftlikköy Kampüsü

Yenişehir / Mersin