Research Article

Nâzım Hikmet’in Şiirlerinde Kötülük

Number: 9 October 23, 2025
EN TR

Nâzım Hikmet’in Şiirlerinde Kötülük

Abstract

Bu çalışmada, kötülüğün Nâzım Hikmet’in şiirlerinin kurucu unsurlarından biri olduğu, şiirlerde ideolojik bir bilinçle ve çağcıl bir felsefi altyapıyla kurgulandığı ortaya koyulmaktadır. Çalışmanın örneklemi şairin tüm şiirlerinden oluşmaktadır ancak çözümlenen ve yorumlananlar, kötülüğün kurucu bir işlev üstlendiği şiirlerdir. Kötülüğe dair bu bulgular; savaş, iktidar, yoksulluk, sömürü, kötülüğün sıradanlığı ve sıradanlaşması, kötülüğe karşı harekete geçenler başlıkları altında tasnif edilmiştir. Bu alt başlıklarda incelenen bulgular birbirlerinden kesin çizgilerle ayrılmaz. Nâzım Hikmet’in şiirlerinde doğal kötülük unsurlarına rastlanmaz çünkü o, kötülüğü materyalist bir anlayışla kavrar ve bir insan eylemi olarak görür. İlaveten, kendisini komünist bir şair olarak tanımlayan Nâzım Hikmet’in şiirlerinde kötülüğün tüm varyantlarını doğuran ana sebep kapitalizm, emperyalizm ve/veya faşizmdir ya da en azından bunlarla ilişkilidir. Buradan hareketle, şairin, kötülüğü şiirlerinde kurucu bir unsur olarak kullanmasının amacı da aydınlanır; şiir kötülüğü gerçekçi biçimde ortaya koymalı ve şair, eseri vasıtasıyla kötülük karşıtı -aynı zamanda kapitalizm, emperyalizm ve faşizm karşıtı- bilinç geliştirilmesine ve eylemin örgütlenmesine katkı sunmalıdır. İncelenen şiirlerde, kötülüğün bütüncül bir algıyla kavranması ve kötülük çalışmalarındaki sembolik anların/olayların/kişilerin merkezî konumda olması dikkate değerdir. Bu özellik şiirlere aynı zamanda evrensel bir geçerlilik de kazandırmaktadır.

Keywords

Thanks

Bana bu çalışmanın fikrini veren ve ufkumu açan yorumlarını paylaşan Atilla Sönmez’e, metnin son haline gelmesinde emekleri olan Zeynep Ela Sönmez’e ve Derya Doğan’a teşekkür ederim. Bu çalışmada yapay zekâ destekli araçlardan yararlanılmamıştır.

References

  1. Altınsoy, Hacer. “Faşizm, 2. Dünya Savaşı ve Sonuçları.” Demokratik Modernite, 2017. Erişim tarihi: 7 Mart 2025. https://demokratikmodernite.org/fasizm-2-dunya-savasi-ve-sonuclari/
  2. Arendt, Hannah. Kötülüğün Sıradanlığı. Çeviren Özge Çelik. Metis Yayınları, 2012.
  3. Babayev, Ekber. Yaşamı ve Yapıtlarıyle Nâzım Hikmet. Çeviren Ataol Behramoğlu. Cem Yayınları, 1976.
  4. Bataille, Georges. Edebiyat ve Kötülük. Çeviren Ayşegül Sönmezay. Ayrıntı Yayınları, 2004.
  5. Batur, Enis. “Nâzım Hikmet’in Treni,” Nâzım Hikmet Günleri içinde, haz. Şükrü Erbaş, 60-64. Edebiyatçılar Derneği Yayınları, 1994.
  6. Bauman, Zygmunt ve Leonidas Donskins. Akışkan Kötülük. Çeviren Akın Emre Pilgir. Ayrıntı Yayınları, 2002.
  7. Bezirci, Asım. Nâzım Hikmet. Evrensel Yayınları, 2007.
  8. Bora, Tanıl. “Türkiye’de Faşist Sıfatının Serencamı,” Faşist Kimdir? içinde, 7-43. İletişim Yayınları, 2021.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Literary Theory, Literary Studies (Other), Modern Turkish Literature in Turkiye Field

Journal Section

Research Article

Publication Date

October 23, 2025

Submission Date

March 10, 2025

Acceptance Date

September 25, 2025

Published in Issue

Year 2025 Number: 9

APA
Şen Sönmez, Ü. (2025). Nâzım Hikmet’in Şiirlerinde Kötülük. Nesir: Edebiyat Araştırmaları Dergisi, 9, 393-433. https://doi.org/10.64957/nesir.1791121
AMA
1.Şen Sönmez Ü. Nâzım Hikmet’in Şiirlerinde Kötülük. Nesir: Edebiyat Araştırmaları Dergisi. 2025;(9):393-433. doi:10.64957/nesir.1791121
Chicago
Şen Sönmez, Ürün. 2025. “Nâzım Hikmet’in Şiirlerinde Kötülük”. Nesir: Edebiyat Araştırmaları Dergisi, nos. 9: 393-433. https://doi.org/10.64957/nesir.1791121.
EndNote
Şen Sönmez Ü (October 1, 2025) Nâzım Hikmet’in Şiirlerinde Kötülük. Nesir: Edebiyat Araştırmaları Dergisi 9 393–433.
IEEE
[1]Ü. Şen Sönmez, “Nâzım Hikmet’in Şiirlerinde Kötülük”, Nesir: Edebiyat Araştırmaları Dergisi, no. 9, pp. 393–433, Oct. 2025, doi: 10.64957/nesir.1791121.
ISNAD
Şen Sönmez, Ürün. “Nâzım Hikmet’in Şiirlerinde Kötülük”. Nesir: Edebiyat Araştırmaları Dergisi. 9 (October 1, 2025): 393-433. https://doi.org/10.64957/nesir.1791121.
JAMA
1.Şen Sönmez Ü. Nâzım Hikmet’in Şiirlerinde Kötülük. Nesir: Edebiyat Araştırmaları Dergisi. 2025;:393–433.
MLA
Şen Sönmez, Ürün. “Nâzım Hikmet’in Şiirlerinde Kötülük”. Nesir: Edebiyat Araştırmaları Dergisi, no. 9, Oct. 2025, pp. 393-3, doi:10.64957/nesir.1791121.
Vancouver
1.Ürün Şen Sönmez. Nâzım Hikmet’in Şiirlerinde Kötülük. Nesir: Edebiyat Araştırmaları Dergisi. 2025 Oct. 1;(9):393-43. doi:10.64957/nesir.1791121

Authors retain copyright of the works they submit to Nesir: Journal of Literary Studies, while agreeing to distribute their work under the terms of the Creative Commons Attribution 4.0 International License (CC BY 4.0). Under this license, others may share, reproduce, distribute, and reuse the work, provided that appropriate credit is given to the author(s), the title of the work, and the name of the journal. Nesir holds only the first publishing rights; all copyright remains with the author(s).


Home | Aim & Scope | Boards | Guidelines | Ethics | Peer Review | Price Policy | Indexes | Archive | CfP | Contact

Published by the Association for Thought and Literary Studies (Samsun, Türkiye)
Journal contact: editor@nesirdergisi.com | Publisher contact: info@dedad.org