Yedinci Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretim Programının Öğretmen Görüşlerine Göre İncelenmesi

Year 2025, Volume: 7 Issue: 1, 31 - 49, 30.06.2025

Mustafa Korkmaz , Abdullah Cetin

Abstract

Bu araştırmanın amacı yedinci sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi öğretim programını öğretmen görüşleri doğrultusunda incelemektir. Araştırmada karma araştırma yöntemlerinden sıralı açıklayıcı karma desen kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma gurubunu 2019-2020 eğitim öğretim yılı Şanlıurfa ili merkez ilçelerinde görev yapan 146 gönüllü Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi (DKAB) öğretmeni oluşturmuştur. Araştırma verilerin toplanmasında araştırmacı tarafından geliştirilen “Yedinci Sınıf DKAB Öğretim Programı Öğretmen Görüşleri Anketi” ve yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Araştırmada nicel verilerin çözümlenmesinde aritmetik ortalamadan nitel verilerin analizinde betimsel analizden faydalanılmıştır. Araştırma sonucuna güncellenen yedinci sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi öğretim programının katılımcılar tarafından “yüksek” düzeyde olumlu algılandığı belirlenmiştir. Program kazanımları yeterli ve çoğunlukla öğrenci seviyesine uygun olmasına rağmen bazı kazanımların kazandırılmasında güçlük çekildiği belirlenmiştir. İçeriğin, öğrencinin dikkatini çekmede ve bazı konuların anlaşılmasında yetersiz olduğu tespit edilmiştir. Katılımcılar tarafından programın öğrenci merkezli eğitim anlayışına uygun olduğu belirtilse de uygulamada öğretmen merkezli bir yaklaşımın benimsendiği, nitelikli bir öğrenme ortamının oluşmadığı görülmüştür. Programda önerilen ölçme-değerlendirme teknikleri program kazanımlarını ölçmeye uygundur. Ancak öğrencilerin duyuşsal ve psikomotor gelişimini değerlendirecek alternatif ölçme ve değerlendirme tekniklerinin katılımcılar tarafından tercih edilmediği belirlenmiştir. Katılımcılar göre yedinci sınıf DKAB ders kitabı tasarımı, etkinlik ve değerlendirme soruları yönünden geliştirilmelidir.

Keywords

Din Eğitimi , DKAB Öğretim Programı , Program Değerlendirme

Examination of Seventh Grade Religious Culture and Moral Knowledge Curriculum According to Teachers' Opinions

Abstract

This study aimed to examine of the religious culture and ethics curriculum in seventh grade according to teachers' opinions. Sequential descriptive mixed pattern, one of the mixed research methods, was used in the study. The study group consisted of 146 volunteer Religious Culture and Moral Knowledge (RCMK) teachers working in the central districts of Şanlıurfa province in the 2019-2020 academic year. The revised seventh-grade Religious Culture and Ethics curriculum was rated positively by participants at a "high" level, according to the study. Although the program achievements are adequate and mostly appropriate to the students' level, it has been determined that some of them are difficult to achieve. It was found that the content was insufficient to attract students' attention and to understand some topics. Although participants stated that the curriculum followed a student-centered education approach, it was discovered that a teacher-centered approach was used in practice, and a qualified learning environment was not created. The assessment and evaluation techniques in the curriculum are suitable for measuring achievements. Alternative measurement and evaluation techniques to assess students' affective and psychomotor development, however, were determined not to be preferred by the participants. Participants recommend that the seventh-grade RCMK textbook be improved in terms of design, activities, and assessment questions

Keywords

Religious Education , Religious Culture and Moral Knowledge Curriculum , Program Evaluation

References

• Açıkgöz, K. (2014). Aktif öğrenme (13. Baskı). Biliş Özel Eğitim Yayınları.
• Akyol, Z. (2021). Ortaokul İngilizce öğretim programı ile ilgili yapılan bazı çalışmaların değerlendirilmesi. Electronic Journal of Education Sciences, 10(19), 28-43. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1675733
• Arıkan, R. (2017). Araştırma yöntem ve teknikleri (3. Baskı). Nobel Yayıncılık
• Atasoy, Ü. (2019). Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi derslerinde eğitsel oyunlar yoluyla kavram öğretimi. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi, Rize.
• Baki, A. & Gökçek, T. (2012). Karma yöntem araştırmalarına genel bir bakış. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 11(42), 1-21. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/70397
• Buyrukçu, R. (2006). İlköğretimde Din ve Ahlak Öğretimine genel bir bakış. Tabula Rasa, 1(1), 163-188. https://isamveri.org/pdfdrg/D02423
• Büyüköztürk, S., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, S. & Demirel, F. (2013). Bilimsel araştırma yöntemleri (14. Baskı). Pegem Akademi Yayıncılık
• Can, A. (2016). SPSS ile bilimsel araştırma sürecinde nicel veri analizi (4. Baskı). Pegem Akademi Yayıncılık
• Çetin, A. (2020). Öğretmenlerin bireysel yenilikçilikleri ile öğrenci merkezli öğretim yöntem ve tekniklerini kullanmaya yönelik tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 17(1), 1-20. https://doi.org/10.33437/ksusbd.648747
• Christensen, L. B. Johnson, B. R. & Turner, L. A. (2015). Araştırma yöntemleri desen ve analiz (Çev. Ed. A. Aypay). Anı Yayıncılık.
• Çiçek, H. B. (2019). Güncellenen İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretim Programına yönelik öğretmen görüşleri. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], İbrahim Çeçen Üniversitesi, Ağrı.
• Çınar, F. (2005). İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretim Programının değerlendirilmesi üzerine bir araştırma. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], Süleyman Demirel Üniversitesi, Isparta.
• Çınar, F. (2018). Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi öğretmenlerinin aktif öğrenme yöntem ve tekniklerine yönelik bilgi ve uygulama düzeyleri. Süleyman Demirel Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, (41), 174-199. https://dergipark.org.tr/tr/pub/sduifd/issue/41721/477504
• Demir, R. (2016). Beyin temelli öğrenme yaklaşımına dayalı olarak işlenen din kültürü ve ahlak bilgisi derslerinin akademik başarı ve kalıcılık üzerindeki etkisi. Kilis 7 Aralık Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 3(4), 137-164. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/286408
• Demirel, Ö. (2005). Eğitimde program geliştirme: Kuramdan uygulamaya. Pegem Akademi Yayıncılık
• Demirtaş, Z. (2017). Eğitimde program değerlendirme yaklaşımlarına genel bir bakış. Sakarya University Journal Of Education, 7(4), 756-768. https://doi.org/10.19126/suje.388616
• Dinçer, M. (2003). Eğitimin toplumsal değişme sürecindeki gücü. Ege Eğitim Dergisi, 3(1),102-112. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/57132
• Doğan, E. Ö. & Altın, Z. Ş., (2018). Ortaokul Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi ders kitaplarının öğrenme-öğretme süreçlerine katkı düzeyi: Yapılandırmacı öğrenme yaklaşımı açısından inceleme. Değerler Eğitimi Dergisi, 16(36), 57-93. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/613020
• Doğanay, A. (2008). Çağdaş sosyal bilgiler anlayışı ışığında yeni sosyal bilgiler programının değerlendirilmesi. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 17(2), 77-96. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/50439
• Elmas, B. (2017). 6. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersi Müfredatının" İnanç, Hz Muhammed, Ahlak" öğrenme alanı öğrenci kazanımlarının öğretmenler tarafından değerlendirilmesi. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi] Necmettin Erbakan Üniversitesi, Konya.
• Erbey, Y. (2005). Sınıf öğretmenliği öğretim programının öğretmen yetiştirmedeki yeterliliği, [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], Fırat Üniversitesi, Elazığ.
• Ertürk, S. (1982). Eğitimde program geliştirme. Meteksan Yayınları.
• Glesne, C. (2014). Nitel araştırmaya giriş. Çev: A. Ersoy ve P. Yalçınoğlu, (4. Baskı), Anı Yayıncılık, Ankara.
• Gümüş, S. (2018). İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretim Programının (2010) hedefleri üzerine bir değerlendirme. Hitit Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 17(34), 597-618. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/611828
• Günbayı, İ. & Akdeniz, C., (2007). İlköğretim okulu öğretmenlerinin öğrenen örgüt yaklaşımına ilişkin görüşleri üzerine bir araştırma. Milli Eğitim, 35(173), 173-192.
• Gündoğdu, Y. (2012). Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi öğretmenlerinin tercih ettikleri ölçme araçları. Journal of Istanbul University Faculty of Theology, (27), 85-112. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/10273
• Güngör, S. (2009). Ortaöğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersi Öğretim Programının program geliştirme ilkeleri açısından incelenmesi. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], Erciyes Üniversitesi, Kayseri.
• Karataş, S. & Tabak, N., (2010). İlköğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi öğretim programına ilişkin öğretmen görüşleri. Kuramsal Eğitimbilim Dergisi, 3(1), 56-65. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/304129
• Karataş, Z. (2015). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Manevi Temelli Sosyal Hizmet Araştırmaları Dergisi, 1(1), 62-80.
• Karbeyaz, P. (2018). DKAB öğretmenlerinin alternatif ölçme değerlendirme tekniklerini kullanma düzeyi. Sosyal Bilimler Dergisi, 8(16), 201-225. https://doi.org/10.31834/kilissbd.452693
• Kesman, M. (2018). İmam hatip ortaokulu meslek dersleri öğretim programlarının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi], Marmara Üniversitesi, İstanbul.
• Koç, M. (2021). Kıbrıs ve Türkiye Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi (4-8. Sınıf) ders kitaplarındaki görsellerin karşılaştırmalı değerlendirilmesi. Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, (50), 363-393. https://doi.org/10.17120/omuifd.884888
• Koca, H. K. (2022). Ortaöğretim Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersi Öğretim Programı’nda bulunan bilişsel kazanimlarin yenilenmiş Bloom Taksonomisi’ne göre incelenmesi. Marife Dini Araştırmalar Dergisi 22, 293-313. https://doi.org/10.33420/marife.1073909.
• Marsh, C. J. & Willis, G. (2007). Curriculum: Alternative approaches, ongoing issues. Pearson Prentice Hall, New Jersey.