Konya 42 numaralı Şer’iyye Sicil Defterine Göre 18. Yüzyılın Başlarında Konya’da Aile Hukuku Davaları

Belkıs Konan

Konya 42 numaralı Şer’iyye Sicil Defterine Göre 18. Yüzyılın Başlarında Konya’da Aile Hukuku Davaları

Abstract

Bilindiği gibi Osmanlı Devleti’nde, kuruluşundan sona erdiği tarihe kadar özel hukuk alanında İslam hukuku hükümleri uygulanmıştır. Aile hukuku alanında kimi zaman örfi düzenlemeler yapılmış olsa bile devlet tarafından yapılan bu düzenlemeler çok sınırlı kalmıştır. Bu çalışmada, Konya 42 numaralı şer’iyye sicilinden seçtiğimiz bazı örnek dava ve belgelerden hareket ederek 18. yüzyılın başında Konya’da aile hukuku ile ilgili somut verilere ulaşılması amaçlanmaktadır. Araştırma kapsamında, 1705-1707 yıllarına ait olan şer’iyye defterinde yer alan hükümler konularına göre nişanlanma, evlenme, boşanma ve nafaka başlıkları altında incelenmiştir. Mahkeme kayıtlarından, aile hukukuna ilişkin davalarda kimlerin hangi nedenlerle mahkemeye başvurdukları tespit edilirken, nişanın bozulması halinde uygulanan usuller, nikâh işleminin ne sıklıkla sicile işlendiği, büluğ muhayyerliğinin kullanılması, talâk ve muhâlea ile evliliğin sona ermesi ve nafaka talepleri konularında somut bazı veriler elde edilmiştir.

Keywords

References

Acar İbrahim. “Talâk”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, C. 39, İstanbul, 2010, (496-500)
Acar, H. İbrahim. “Mehrin İslam Hukuku Açısından Değerlendirilmesi”, İslam Hukuku Araştırmaları Dergisi, 17, 2011, (s. 367-388)
Akyılmaz, Gül. “Osmanlı Aile Hukukunda Kadın”, Türkler Ansiklopedisi, C. 10, Yeni Türkiye Yayınları, Ankara 2002
Akyılmaz, Gül. İslam ve Osmanlı Hukukunda Kadının Hukuki Statüsü, Konya, 2000
Atar Fahrettin. “Muhâlea”, Türk İslam Ansiklopedisi, İstanbul 2005, C.30, ( 399-402)
Atar Fahrettin. “Nikâh”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, C. 33, İstanbul 2007, (112-117)
Aydın Mehmet Akif. “Mehr”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, C. 28, İstanbul 2003
Aydın Mehmet Akif. Türk Hukuk Tarihi, 5. Bası, İstanbul 2005

Aydın, Mehmet Akif. “Osmanlı Hukukunda Kazai Boşanma: Tefrik”, Osmanlı Araştırmaları V, İstanbul, 1986
Aydın, Mehmet Akif. “Osmanlı Hukukunda Nikâh Akitleri”, Osmanlı Araştırmaları III, İstanbul, 1982
Aydın, Mehmet Akif. İslâm-Osmanlı Aile Hukuku, İlahiyat Fakültesi Vakfı Yayınları, İstanbul, 1985
Bilmen, Ömer Nasuhi. Hukuk-i İslamiyye ve Istılahatı Kamusu, C.II, İstanbul 1950
Cin, Halil/Akyılmaz, Gül. Türk Hukuk Tarihi, 4. Bası, Konya 2011
Cin, Halil. “İslâm Hukukunda Mehr” Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 29 (1),1972, (s. 199-254)
Cin, Halil. İslam ve Osmanlı Hukukunda Evlenme, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları, Ankara,1974
Cin, Halil. Eski Hukukumuzda Boşanma, Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Yayınları, Ankara,1956
Dinç, Güven. “Şer ‘iyye Sicillerine Göre XIX. Yüzyıl Ortalarında Antalya’da Ailenin Sosyo-Ekonomik Durumu”, OTAM, 17, Ankara 2005
Doğangüzel, Semra Betül. Osmanlı Hukukunda Nişanlanma, Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Sosyal Bilimler Üniversitesi Kamu Hukuku Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi, Ankara 2019
Ekinci, Ekrem Buğra. “Osmanlı Hukukunda İzinname ile Nikâh”, Türk Hukuk Tarihi Araştırmaları Dergisi, Sayı 2, 2006 (Güz), (s. 41-60)
Hatemi, Hüseyin. İslam Hukuku Dersleri, 4. Bası, Sümer Kitabevi, İstanbul 2012
Kılınç, Ahmet/Kılınç, Ayşe Nur.“Mehrin Türk Pozitif Hukuku Açısından Yeniden Değerlendirilmesi Gerekliliği”, İnÜHFD, S. 10(1), y. 2019
Okur, Gümrükçüoğlu, Saliha. “İslam Aile Hukukunda Kadının Mehir Hakkına Toplumun Bakışı Üzerine Bir Değerlendirme”, Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 17(4), 2013, ( s. 223-256)
Ortaylı, İlber, Osmanlı Toplumunda Aile, Pan Yayıncılık 9. Bası, İstanbul 2009
Sak, İzzet/Aköz, Alaaddin. “Osmanlı Toplumunda Evliliğin Karşılıklı Anlaşma ile Sona Erdirilmesi: Muhalaa (18. Yüzyıl Konya Şer’iyye Sicillerine Göre)”, Selçuk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Dergisi, (2004), (s. 91-140)
Yakut Esra, Şartla Boşanma. “İslam Osmanlı Hukukunda Erkek Tarafından Konulan Şart veya Belirlenen Süre ile Evlilik Akdinin Sona Erdirilmesi”, AndHD, 2016, C.2, sayı 4 ,(s. 63-71)
Yakut, Esra. “Klasik Dönem Osmanlı Aile Hukukunda Kadının Konumu”, AndHD, 2015, C.1, (1-23)

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Law in Context

Journal Section

Research Article

Authors

Belkıs Konan ^*
0000-0001-5500-8999
Türkiye

Publication Date

June 30, 2021

Submission Date

April 20, 2021

Acceptance Date

May 20, 2021

Published in Issue

Year 2021 Volume: 4 Number: 1

IZ

https://izlik.org/JA37LL95XX

Cite

RIS / Bibtex

APA

Konan, B. (2021). Konya 42 numaralı Şer’iyye Sicil Defterine Göre 18. Yüzyılın Başlarında Konya’da Aile Hukuku Davaları. Necmettin Erbakan Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 4(1), 103-122. https://izlik.org/JA37LL95XX

AMA

1.Konan B. Konya 42 numaralı Şer’iyye Sicil Defterine Göre 18. Yüzyılın Başlarında Konya’da Aile Hukuku Davaları. NEÜHFD. 2021;4(1):103-122. https://izlik.org/JA37LL95XX

Chicago

Konan, Belkıs. 2021. “Konya 42 Numaralı Şer’iyye Sicil Defterine Göre 18. Yüzyılın Başlarında Konya’da Aile Hukuku Davaları”. Necmettin Erbakan Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 4 (1): 103-22. https://izlik.org/JA37LL95XX.

EndNote

Konan B (June 1, 2021) Konya 42 numaralı Şer’iyye Sicil Defterine Göre 18. Yüzyılın Başlarında Konya’da Aile Hukuku Davaları. Necmettin Erbakan Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 4 1 103–122.

IEEE

[1]B. Konan, “Konya 42 numaralı Şer’iyye Sicil Defterine Göre 18. Yüzyılın Başlarında Konya’da Aile Hukuku Davaları”, NEÜHFD, vol. 4, no. 1, pp. 103–122, June 2021, [Online]. Available: https://izlik.org/JA37LL95XX

ISNAD

Konan, Belkıs. “Konya 42 Numaralı Şer’iyye Sicil Defterine Göre 18. Yüzyılın Başlarında Konya’da Aile Hukuku Davaları”. Necmettin Erbakan Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 4/1 (June 1, 2021): 103-122. https://izlik.org/JA37LL95XX.

JAMA

1.Konan B. Konya 42 numaralı Şer’iyye Sicil Defterine Göre 18. Yüzyılın Başlarında Konya’da Aile Hukuku Davaları. NEÜHFD. 2021;4:103–122.

MLA

Konan, Belkıs. “Konya 42 Numaralı Şer’iyye Sicil Defterine Göre 18. Yüzyılın Başlarında Konya’da Aile Hukuku Davaları”. Necmettin Erbakan Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, vol. 4, no. 1, June 2021, pp. 103-22, https://izlik.org/JA37LL95XX.

Vancouver

1.Belkıs Konan. Konya 42 numaralı Şer’iyye Sicil Defterine Göre 18. Yüzyılın Başlarında Konya’da Aile Hukuku Davaları. NEÜHFD [Internet]. 2021 Jun. 1;4(1):103-22. Available from: https://izlik.org/JA37LL95XX