Research Article

METİNDEN GÖRSEL ÜRETEN YAPAY ZEKÂ ARAÇLARI İLE OLUŞTURULAN OTURMA ELEMANLARININ ANALİZİ: MICROSOFT DESIGNER, CLIPDROP VE MIDJOURNEY ÖRNEKLEMİ

Volume: 34 Number: 1 April 20, 2026
EN TR

METİNDEN GÖRSEL ÜRETEN YAPAY ZEKÂ ARAÇLARI İLE OLUŞTURULAN OTURMA ELEMANLARININ ANALİZİ: MICROSOFT DESIGNER, CLIPDROP VE MIDJOURNEY ÖRNEKLEMİ

Öz

Tasarımcılar ve tasarım öğrencileri, günümüzün hızlı bilgi akışı ile veri üretim ihtiyacına karşılık verebilmek ve iş/eğitim dünyasında rekabet edebilmek için yapay zekâ teknolojisini sıkça kullanmaktadırlar. Bu çalışmada erişime açık olan metinden görsel üreten yapay zekâ araçlarının (YZA) iç mimarlık ve endüstriyel tasarım disiplinleri özelinde ve mobilya tasarımı alanında kullanım performansları araştırılmaktadır. Çalışma kapsamında, metinden görsel üreten ana akım YZA’ların tercih sebepleri, istem (prompt) girişlerinin kategorize edilmeleri ve bu istemlerin sonuçlara olan etkileri incelenmiştir. Bu hedefe yönelik olarak, mobilyanın temel elemanlarından olan sandalye görselleri, erişime açık ve yaygın kullanıma sahip önceden eğitilmiş Microsoft Designer, Midjourney ve Clipdrop araçları ile üretilmiştir. Üretilen görseller, bu çalışma için geliştirilen ön değerlendirme ve özel ölçüt grupları kullanılarak puanlanmış ve elde edilen veriler istatistiksel olarak analiz edilmiştir. Analizler sonucunda, kullanılan YZA’ların karşılaştırmalı performansları belirlenmiş ve farklı ölçütlerde değişken başarılar gösterdikleri saptanmıştır. Bu çalışma, sunduğu sistematik yöntem ve özgün değerlendirme ölçütleri ile metinden görsel üreten yapay zekâ araçlarının tasarım alanındaki yeteneklerini objektif olarak ölçmeyi hedefleyen gelecek araştırmalar için bir temel model ve karşılaştırmalı bir veri seti sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Ön Eğitimli Modeller , İstem Odaklı Tasarım , Sandalye Morfolojisi , Sandalye Görselleştirmesi , Sandalye Tasarımı

References

  1. Chen, J., Shao, Z., Hu, B. (2023). Generating Interior Design from Text: A New Diffusion Model-Based Method for Efficient Creative Design, Buildings, 13(7), 1861.
  2. Ching, F. D. K. (2007). Architecture Form, Space & Order: Third Edition, John Wiley & Sons. Inc., New Jersey.
  3. Dartmouth College (2021) Dartmouth Summer Research Project. [https://home.dartmouth.edu/about/artificial-intelligence-ai-coined-dartmouth] Erişim Tarihi (01.07.2024).
  4. Dhariwal, P., Nichol, A. (2021). Diffusion Models beat GANs on Image Synthesis. 35th Conference on Neural Information Processing Systems, der. M. Ranzato, MIT Press, Cambridge; 1-15.
  5. Dreamstudio (2022) Basics of Prompt Engineering. [https://beta.dreamstudio.ai/prompt-guide] Erişim tarihi (08.09.2023).
  6. Dwivedi, Y. K., Kshetri, N., Hughes, L., Slade, E. L., Jeyaraj, A.,Kar, A. K., … Wright, R. (2023). “So what if ChatGPT wrote it?” Multidisciplinary perspectives on opportunities, challenges, and implications of generative conversational AI for research, practice, and policy. International Journal of Information Management, (71), 102642.
  7. Gill, T. G. (1995). Early expert systems: Where are they now?. MIS quarterly, 51-81.
  8. Goodfellow, I.J., J. Pouget-Abadie, M. Mirza, B. Xu, D. Warde-Farley, S. Ozair, Y. Bengio. (2014). Generative adversarial nets, Adv. Neural Inf. Process. Syst. der. Z. Ghahramani, 2672–2680.
  9. Jaruga-Rozdolska, A. (2022). Artificial Intelligence as Part of Future Practices in the Architect’s Work: Midjourney Generative Tool as Part of a Process of Creating an Architectural Form. Architectus, 3(71), 95-104.
  10. Kietzmann, J., & Park, A. (2024). Written by ChatGPT: Large language models, conversational chatbots, and their place in society and business. Business Horizons, 67(5), 453-459.
APA
Çiftci, S. K., Erten Bilgiç, D., & Çetin Yerlikaya, N. (2026). METİNDEN GÖRSEL ÜRETEN YAPAY ZEKÂ ARAÇLARI İLE OLUŞTURULAN OTURMA ELEMANLARININ ANALİZİ: MICROSOFT DESIGNER, CLIPDROP VE MIDJOURNEY ÖRNEKLEMİ. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik Ve Mimarlık Fakültesi Dergisi, 34(1), 2078-2097. https://doi.org/10.31796/ogummf.1688932
AMA
1.Çiftci SK, Erten Bilgiç D, Çetin Yerlikaya N. METİNDEN GÖRSEL ÜRETEN YAPAY ZEKÂ ARAÇLARI İLE OLUŞTURULAN OTURMA ELEMANLARININ ANALİZİ: MICROSOFT DESIGNER, CLIPDROP VE MIDJOURNEY ÖRNEKLEMİ. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi. 2026;34(1):2078-2097. doi:10.31796/ogummf.1688932
Chicago
Çiftci, Süphan Kaan, Didem Erten Bilgiç, and Nurdan Çetin Yerlikaya. 2026. “METİNDEN GÖRSEL ÜRETEN YAPAY ZEKÂ ARAÇLARI İLE OLUŞTURULAN OTURMA ELEMANLARININ ANALİZİ: MICROSOFT DESIGNER, CLIPDROP VE MIDJOURNEY ÖRNEKLEMİ”. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik Ve Mimarlık Fakültesi Dergisi 34 (1): 2078-97. https://doi.org/10.31796/ogummf.1688932.
EndNote
Çiftci SK, Erten Bilgiç D, Çetin Yerlikaya N (April 1, 2026) METİNDEN GÖRSEL ÜRETEN YAPAY ZEKÂ ARAÇLARI İLE OLUŞTURULAN OTURMA ELEMANLARININ ANALİZİ: MICROSOFT DESIGNER, CLIPDROP VE MIDJOURNEY ÖRNEKLEMİ. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi 34 1 2078–2097.
IEEE
[1]S. K. Çiftci, D. Erten Bilgiç, and N. Çetin Yerlikaya, “METİNDEN GÖRSEL ÜRETEN YAPAY ZEKÂ ARAÇLARI İLE OLUŞTURULAN OTURMA ELEMANLARININ ANALİZİ: MICROSOFT DESIGNER, CLIPDROP VE MIDJOURNEY ÖRNEKLEMİ”, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi, vol. 34, no. 1, pp. 2078–2097, Apr. 2026, doi: 10.31796/ogummf.1688932.
ISNAD
Çiftci, Süphan Kaan - Erten Bilgiç, Didem - Çetin Yerlikaya, Nurdan. “METİNDEN GÖRSEL ÜRETEN YAPAY ZEKÂ ARAÇLARI İLE OLUŞTURULAN OTURMA ELEMANLARININ ANALİZİ: MICROSOFT DESIGNER, CLIPDROP VE MIDJOURNEY ÖRNEKLEMİ”. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi 34/1 (April 1, 2026): 2078-2097. https://doi.org/10.31796/ogummf.1688932.
JAMA
1.Çiftci SK, Erten Bilgiç D, Çetin Yerlikaya N. METİNDEN GÖRSEL ÜRETEN YAPAY ZEKÂ ARAÇLARI İLE OLUŞTURULAN OTURMA ELEMANLARININ ANALİZİ: MICROSOFT DESIGNER, CLIPDROP VE MIDJOURNEY ÖRNEKLEMİ. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi. 2026;34:2078–2097.
MLA
Çiftci, Süphan Kaan, et al. “METİNDEN GÖRSEL ÜRETEN YAPAY ZEKÂ ARAÇLARI İLE OLUŞTURULAN OTURMA ELEMANLARININ ANALİZİ: MICROSOFT DESIGNER, CLIPDROP VE MIDJOURNEY ÖRNEKLEMİ”. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik Ve Mimarlık Fakültesi Dergisi, vol. 34, no. 1, Apr. 2026, pp. 2078-97, doi:10.31796/ogummf.1688932.
Vancouver
1.Süphan Kaan Çiftci, Didem Erten Bilgiç, Nurdan Çetin Yerlikaya. METİNDEN GÖRSEL ÜRETEN YAPAY ZEKÂ ARAÇLARI İLE OLUŞTURULAN OTURMA ELEMANLARININ ANALİZİ: MICROSOFT DESIGNER, CLIPDROP VE MIDJOURNEY ÖRNEKLEMİ. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Mühendislik ve Mimarlık Fakültesi Dergisi. 2026 Apr. 1;34(1):2078-97. doi:10.31796/ogummf.1688932