Bor Madeni İşletmeciliğinde Verimlilik Ve Karlılık
Öz
Bor mineralleri, endustrinin hemen hemen her alanında yaygın olarak kullanılan onemli bir hammaddedir. Turkiye, bu piyasada rekabet ettiği ülkelerle karsılastırıldığında bor mineral rezervi ve nitelikleri acısından onemli bir potansiyele sahiptir. Ulke ekonomisi icin son derece onemli olan bor madeninin daha verimli değerlendirilmesi gerekmektedir. Sektorde karlılığın yuksek olması verimlilikle ilgili calısmaların goz ardı edilmesine neden olmustur. Ancak, bor pazarının yapısı ve urun grubunun birbirini ikame edebilme ozelliğinden dolayı, ileride yasanabilecek fiyat dususleri verimlilik olcme ve değerlendirme calısmalarını on plana getirecektir. Bu calısmada, bor madeni isletmeciliğinde verimlilik acısından bulunulan noktayı tespit etmek ve verimliliği artırmak icin hangi noktalara odaklanmak gerektiğini belirlemek amacıyla, AIPR modeli kullanılarak bir bor madeni isletmesi icin 1999-2003 yılları arasında verimlilik ve karlılığın olcumu ve değerlendirmesi yapılmıstır. Calısmanın sonucunda, verimliliğin 1999 yılına gore sonraki yıllarda azaldığı tespit edilmistir.
Anahtar Kelimeler
References
- [1] http://www.etimaden.gov.tr, Eti Maden Đsletmeleri Genel Müdürlüğü Web Sayfası
- [2] S.D. Sink, “Productivity Management: Planning, Measurement and Evaluation, Control and Improvement” John Wiley&Sons, New York, 1985.
- [3] A.B. Szwilski, “Significance and Measurement of Coal Mine Productivity”, Mining Science and Technology, Vol. 6, pp. 221-231, 1988.
- [4] E.J. Flynn, “Impact of Technological Change and Productivity on the Coal Market”, Energy Information Administration, Issues in Midterm Analysis and Forecasting, 10 p, 2000.
- [5] A. Konuk ve H. Ankara, “Türkiye Kömür Madenciliğinde Ekonometrik Verimlilik”, Türkiye 7. Kömür Kongresi Bildiriler Kitabı, s.161-176, 1990.
- [6] A. Konuk ve N. Kocaağa, “Türkiye Kömür Madenciliği Kârlılık-Girdi Verimliliğinde Đsgücünün Etkenliği”, Verimlilik Dergisi, 1993/3, s.25-40, 1993.
- [7] J. Darmstadter, “Productivity Change in U.S. Coal Mining”, Resources For The Future, Discussion Paper 97-40, 1997.
- [8] M. Kulshreshtha and J.K. Parikh, "A study of productivity in the Indian coal sector”, Energy Policy, Vol: 29, pp. 701-713, 2001.
- [9] J. Asafu-Adjaye and R. Mahadevan, “How cost efficient are Australia’s mining industries?”, Energy Economics, Vol:25, pp. 315-329, 2003.
- [10] C. Atayeter ve B. Baki, “Đsletmelerde Bir Verimlilik Ölçme Aracı Olarak Kullanılan Sumanth Modeli Uygulamasının Avantaj ve Dezavantajları”, 3.Verimlilik Kongresi, 14-16 Mayıs 1997, Ankara, MPM Yayınları: 599, s. 71- 85, 1997.