An Examination of the Opinions of Kırşehir Ahi Evran Refreshment University Students Regarding Family Perception

Yıl 2025, Cilt: 26 Sayı: Özel Sayı, 2295 - 2319, 30.12.2025

Suzan Yıldırım

https://doi.org/10.17494/ogusbd.1756390

Öz

This study aimed to investigate the family perception of individuals over the age of 60. Although the metaphorical family perception of university students has been studied in various branches of science, no such study has been found for those over the age of 60. This study, conducted with a small sample group of individuals over the age of 60, is thought to be the first step in uncovering hidden family problems, with the support of in-depth qualitative research to be conducted in cities and nursing homes where Refreshment Universities are located. The participants of the study consisted of 51 people over the age of 60 registered at Refreshment University. The research was designed in the phenomenological pattern, one of the qualitative research methods. Participants were asked to fill in the blanks with the words "Family is like…. Because it is…." and out of 37 different metaphors, the most produced were castle (7), tree (5), and homeland (3). In the classification of metaphors, the themes of “protection” (25.5%), “security” (11.8%), “integrity” (9.8%), “peace and happiness”, “shelter” and “productivity” came to the fore.

Anahtar Kelimeler

Religious Psychology , Family Perception , Metaphor , Refreshment Students

Kırşehir Ahi Evran Tazelenme Üniversitesi Öğrencilerinin Aile Algısına Yönelik Görüşlerinin İncelenmesi

Öz

Bu çalışmada, 60 yaş üstü bireylerin aile algısının araştırılması amaçlanmıştır. Üniversite öğrencilerinin metaforik aile algısı, çeşitli bilim dallarında çalışılmasına rağmen, 60 yaş üstü için böyle bir çalışmaya rastlanmamıştır. 60 yaş üstü bireylerden oluşan küçük bir örneklem grubuyla yapılan bu çalışmanın, Tazelenme Üniversitesi bulunan şehirlerde ve huzurevlerinde yapılacak derinlemesine nitel araştırmaların desteğiyle, gizli kalmış aile problemlerinin açığa çıkartılmasında ilk adım olacağı düşünülmektedir. Araştırmanın katılımcıları, Tazelenme Üniversitesinde kayıtlı 60 yaş üstü 51 kişiden oluşmaktadır. Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden fenomenoloji deseninde tasarlanmıştır. Katılımcılardan “Aile…. gibidir. Çünkü …. dir” boşluklarını doldurmaları istenmiş ve 37 farklı metafordan en fazla kale (7), ağaç (5), vatan (3) metaforu üretilmiştir. Metaforların tasnifinde %25,5 “koruyuculuk”, %11,8 “güvenlik”, %9,8 “bütünlük”, “huzur ve mutluluk”, “sığınak” ve “verimlilik” temaları öne çıkmıştır.

Anahtar Kelimeler

Din Psikolojisi , Aile Algısı , Metafor , Tazelenme Öğrencileri

Etik Beyan

Bu çalışma (Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi Rektörlüğü Etik Kurulundan 25.06.2025 tarih ve 2025/11/44 sayılı karar ve Tazelenme Üniversitesi Koordinatörlüğünün bağlı olduğu Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi Rektörlüğünden de 12.06.2025 tarih ve E-78968926-044-00000763989 sayılı yazı ile) bilimsel araştırma ve yayın etiği kurallarına uygun olarak hazırlanmıştır.

Destekleyen Kurum

Yok

Teşekkür

Bu araştırma verilerinin toplanmasında katkılarından dolayı Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi Tazelenme Üniversitesi Koordinatörü Doç Dr. Hilal Seki Öz hanıma ve öğrencilerine teşekkür ederim.

Kaynakça

• Adak, N. (2016). Evlilik veya Evlilik Dışı Birlikte Yaşama: Üniversite Öğrencileri Üzerine Bir Araştırma, (1 (Özel)), 23–40.
• Aile ve Sosyal Araştırmalar Genel Müdürlüğü. (2010). Medya Profesyonellerinin ve Medyanın Aile Algısı. Ankara: ASAGEM Yayınları.
• Alptekin, A. B. (2007). Türk Halk Hikayelerinde Ağaç Motifi Üzerine. Millî Folklor, (19/76), 33–39.
• Atalay, B., Kontaş, Y. M., Beyazıt, S. ve Madenoğlu, K. (1993). Türk Aile Yapısı Araştırması. Ankara: Devlet Planlama Teşkilatı.
• Bahadır, A. (2012). Aile Psikolojisi ve Din. Konya: İdeal Usta Fot. Bas. Yay. Dağ. San. Tic. Ltd. Şti.
• Bakırcıoğlu, R. (2016). Ansiklopedik Eğitim ve Psikoloji Sözlüğü. Metafor. Anı Yayınları.
• Balcı, A. (2017). Nitel Veri Analizinde Miles-Huberman Modeli. Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3(1), 1–15.
• Balcı Arvas, F. (2016). Psikoloji Din ve Mutluluk. Bursa: Emin Yayınları.
• Bianet. (2020, 26 Haziran). Eşcinselliğin kabul görme oranı artıyor. 29 Temmuz 2025 tarihinde https://bianet.org/haber/escinselligin-kabul-gorme-orani-artiyor-226383 adresinden erişildi.
• Büyükcan Sayılır, Ş. (2021). Türklerin Ağaç ile Mitolojik ve Tarihi Bağları Üzerine Bir Değerlendirme. Genel Türk Tarihi Araştırmaları Dergisi, 3(6), 187–198.
• Canatan, K. ve Yıldırım, E. (2016). Aile Sosyolojisi. İstanbul: Açılım Kitap Yayınları.
• Christensen, L. B., Johnson, R. B. ve Turner, L. A. (2020). Araştırma Yöntemleri Desen ve Analiz (M. Server, Çev.) (3. Baskı). Ankara: Anı Yayınları.
• Creswell, J. W. (2018). Nitel Araştırma Yöntemleri: Beş Yaklaşıma Göre Nitel Araştırma ve Araştırma Deseni (M. Aydın, Çev.) (4. Baskı). Ankara: Siyasal Kitabevi.
• Creswell, W. J. (2017). Araştırma Deseni (D. Selçuk Beşir, Çev.) (3. bs.). Ankara: Eğiten Kitap Yayınları.
• Çapcıoğlu, İ. (2018). Sekülerleşen Toplumda Bireyselleşen Aile. Turkish Studies, 13(2), 19–34.
• Çelik, H., Baykal, N. B. ve Memur, H. N. K. (2020). Qualitative Data Analysis and Fundamental Principles. Journal of Qualitative Research in Education, 8(1), 379–406. https://doi.org/10.14689/issn.2148-2624.1.8c.1s.16m
• Doğan, İ. (2009). Dünden Bugüne Türk Ailesi. Ankara: Atatürk Kültür Merkezi.
• Duydu, M. ve Boydaş, O. (2020). Türk Mitolojisinde “Hayat Ağacı” Sembolü ve Bu Sembolün Sanata Yansımalarından Örnekler. Atlas Journal, 6(36), 1042–1050.
• Geçioğlu, A. R. ve Kayıklık, H. (2019). Dindarlık ve Evlilik Uyumu İlişkisi: Evli Bireyler Üzerine Bir İnceleme. Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 19(1).
• Gömleksiz, M. N. ve Öner, Ü. (2016). Ortaokul Öğrencilerinin Vatan Kavramına İlişkin Metaforik Algıları. Turkish Studies, 11(2), 1409–1420.
• Günay, Ü. (2003). Din Sosyolojisi (6. bs.). İstanbul: İnsan Yayınları.
• Gürer, A., Küdür Çirpan, F. ve Atalan Özlen, N. (2019). Yaşlı Bakım Hizmetleri. Journal of Health Services and Education, 3(1), 1–6. https://doi.org/10.35333/JOHSE.2019.44
• Hökelekli, H. (2009). Çocuk, Genç, Aile Psikolojisi ve Din. İstanbul: Dem Yayınları.
• Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi. (2024a). Üniversitemizde 60+ Tazelenme Üniversitesi Eğitimleri Başlıyor. 10 Eylül 2024 tarihinde https://www.ahievran.edu.tr/arsiv-haberler/8621-universitemizde-60-tazelenme-universitesi-egitimleri-basliyor adresinden erişildi.
• Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi. (2024b). Sayılarla Üniversitemiz. https://idari.ahievran.edu.tr/default/sayilarla adresinden erişildi.
• Köse, A. (2025). Dinin Geleceği (2. bs.). Ankara: Nobel Yayıncılık.
• Merriam, S. B. (2018). Nitel Araştırma: Desen ve Uygulama İçin Bir Rehber (S. İşçi ve Ö. Öztekin, Çev.). Ankara: Nobel Yayıncılık.
• Merter, M. (2023). Hekaton’la Son Tango. İstanbul: Ketebe Yayınları.
• Miles, B. M. ve Huberman, A. M. (1994). Qualitative Data Analysis (2. bs.). London: Sage Publications.
• Nazlı, S. (2016). Aile Danışmanlığı (12. bs.). Ankara: Anı Yayınları.
• Öz, N. (2022). Kilis 7 Aralık Üniversitesi İslami İlimler Fakültesi Öğrencilerinin “Aile” Kavramına Yönelik Metaforik Algılarının İncelenmesi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 9(1), 214–234. https://doi.org/10.51702/esoguifd.1027886
• Punch, F. K. (2020). Sosyal Araştırmalara Giriş (D. Bayrak, H. B. Arslan ve Z. Akyüz, Çev.) (5. bs.). Ankara: Siyasal Kitabevi.
• Saldana, J. (2022). Nitel Araştırmacılar için Kodlama El Kitabı (S. N. Şad, Çev.). Ankara: Pegem Akademi.
• Sönmez, İ., Ahmetoğlu, E. ve Akşin Yavuz, E. (2018). Okul Öncesi Öğretmen Adaylarının Aile Kavramına İlişkin Metaforik Algıları. VIII. International Balkan and Near Eastern Social Sciences Congress Series, Plovdiv, Bulgaristan.
• Şahin, K. ve Toprak, S. (2016). Türk Kültüründe Ağacın Düşünsel ve Toplumsal Bağlamı. Journal of International Social Research, 9(43), 1309–1316. https://doi.org/10.17719/jisr.20164317700
• Şentürk, Ü. (2015). Türk Aile Tarihi. Aile Yazıları / 7 içinde (ss. 13–26). Ankara: T.C. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı.
• Tarhan, N. (2010). Son Sığınak Aile. İstanbul: Nesil Yayınları.
• Tarhan, N. (2023). Kadın Psikolojisi (97. bs.). İstanbul: Timaş Yayınları.
• T.C. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. (2024, 20 Kasım). Tazelenme Üniversiteleri Çalıştayı. 15 Temmuz 2025 tarihinde http://www.aile.gov.tr adresinden erişildi.
• T.C. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. (2025). Birimler (Hizmet Alanları). 15 Temmuz 2025 tarihinde http://www.aile.gov.tr adresinden erişildi.
• T.C. Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı. (2025, 15 Ocak). “Aile Yılı” kapsamında sağlanacak destek paketine ilişkin açıklama. 31 Temmuz 2025 tarihinde https://www.iletisim.gov.tr adresinden erişildi.
• TDK. (2025a). Aile. 26 Haziran 2025 tarihinde https://sozluk.gov.tr adresinden erişildi.
• TDK. (2025b). Metafor. https://sozluk.gov.tr adresinden erişildi.
• Temel, M., Dilek, F. ve Tosun, Z. (2023). Yaşlı Perspektifinden Yaşlılık Algısı: Bir Metafor Çalışması. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 32(2), 261–268. https://doi.org/10.34108/eujhs.1177141
• Tosun, C. (2001). Din Eğitimi Bilimine Giriş. Ankara: Pegem Akademi Yayınları.
• TÜİK. (2024). Doğum İstatistikleri. 13 Mayıs 2025 tarihinde https://data.tuik.gov.tr adresinden erişildi.
• Willi, J. (2011). Aşk ve Evlilik Terapisi (İ. İgan, Çev.). İstanbul: Kaknüs Yayıncılık.
• Yavuz, S. ve Özmete, E. (2012). Türkiye’de Genç Bireyler ve Ebeveynleri Arasında Yaşanan Sorunların “Aile Yapısı Araştırması” Sonuçlarına Göre Değerlendirilmesi. Sosyal Politika Çalışmaları, 7(29), 9–27.
• Yıldırım, S. (2025). İslami İlimler Fakültesi Öğrencilerinin Aile Algılarının Metaforik İncelenmesi: Ahi Evran Üniversitesi Örneği. Tasavvur / Tekirdağ İlahiyat Dergisi, 11(1), 483–524. https://doi.org/10.47424/tasavvur.1648749
• Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2018). Sosyal Bilimlerde Nitel Araştırma Yöntemleri (11. bs.). Ankara: Seçkin Yayıncılık.