GELENEK VE MODERNİZM İKİLEMİNDE BİR SES (SİZLİK): “MUSIKİ İNKILABI”
Abstract
Avrupa’ da feodalizmin çöküşü ile başlayan modernleşme hareketleri, kısa süre zarfında Osmanlı Devleti’ ni de etkisi altına almıştır. İlk olarak padişah III. Selim döneminde yapılan yenilik çalışmalarıyla Türk modernleşme hareketlerinin tarihsel süreci başlamıştır. Tanzimat Fermanı’ nın ilanından sonra, sosyal ve siyasal alanda yoğun olarak devam eden yenilik fikri, Cumhuriyet ’in ilanıyla beraber devam etmiştir. Yüzyılı aşan bu süre zarfında, kimi zaman salt “batılılaşma” olarak görülen ve hayata geçirilmeye çalışılan modernleşmeye yönelik düşünceler; hem siyasal hem de toplumsal alanda kendinden sık sık söz ettirmiştir. Osmanlı Devletinin son dönemi ve Cumhuriyet ‘in ilanından sonra gelen tek partili dönem ile toplumsal alanın her alanında görülen, modernleşmeye yönelik müdahalelerin bir muhatabı da müzik olmuştur.
Bütün bunlar göz önünde bulundurulduğunda çalışmanın amacı; Osmanlı Devleti döneminden başlayarak Cumhuriyet’in ilanına değin devlet idaresinde ve toplumsal yapıda kendinden sıkça söz ettiren “modernleşme” teriminin, Türkiye bağlamında şekillenişi ve bu şekilleniş sürecinin ortaya çıkardığı özgün koşulları; müzik-politika-toplum üçgeninde, politikanın müzik üzerinde, müziğin ise toplum üzerindeki etkisini; Osmanlı Devleti ve Tek Partili Cumhuriyet dönemleri göz önünde bulundurularak, farklı zamanlarda ve farklı şartlarda gerçekleştirilen müziğe yönelik müdahalelerin gerekçelerini ve amaçlarını betimlemek, olumlu ve olumsuz sonuçlarıyla birlikte ortaya koyabilmektir.
Yapılan bu araştırma; farklı zamanlarda devlet idaresi tarafından, modernleşme fikri doğrultusunda, var olan müzik geleneği üzerinde hedeflenen değişiklikleri ve bu değişikliklerin kapsam ve sürekliliğini açıklamak, olumlu ve olumsuz sonuçlarıyla beraber ortaya koyabilmek maksadıyla önem taşımaktadır.
Araştırma tarama modelinde yapılacak olup, var olan durum betimlenmeye çalışılacaktır.
Keywords
References
- Ak, Ahmet Ş (2002). Türk Musikisi Tarihi. (Dördüncü Basım). Ankara: Akçağ.
- Akıncı, A. (2012). Modern Ulus Devletlerin Doğuşu. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Sayı: 34. 61-70.
- Balkılıç, Ö. (2009). Cumhuriyet, Halk Ve Müzik: Türkiye’de Müzik Reformu 1922 1952.(Birinci Basım). Ankara: Tan.
- Budak, Ogün A. (2000). Türk Müziğinin Kökeni- Gelişimi (Deneme). (Birinci Basım). Ankara: T.C Kültür Bakanlığı.
- Çetinkaya, Y. (1999). Müzik Yazıları. (Birinci Basım). İstanbul: Kaknüs.
- Durgun, Ş. (2005). Türkiye’de Devletçi Gelenek Ve Müzik. (Birinci Basım). Ankara: Alter.
- Ergül, N. (2009). Osmanlı Modernleşmesi Ve II. Meşrutiyet Dönemi Batılılaşma Tartışmaları. (Yüksek Lisans Tezi). Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü/ Sosyal Bilimler Enstitüsü. Gebze.
- Güdek, B. (2014). Cumhuriyet Dönemi Müzik Alanında Yabancı Uzman Raporları. Tarih Okulu Dergisi. Sayı: 17. 629-659.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
-
Journal Section
Research Article
Authors
Sinem İrten
*
0000-0002-0503-2832
Türkiye
Publication Date
December 2, 2018
Submission Date
November 9, 2018
Acceptance Date
December 2, 2018
Published in Issue
Year 2018 Volume: 3 Number: 2
Cited By
Transformation of a Culture: Posttürkü
Eurasian Journal of Music and Dance
https://doi.org/10.31722/ejmd.757289