Review

Bitkilerde Nitrat Birikim Potansiyeli ve Nitratın İnsan Sağlığı Üzerindeki Etkileri

Volume: 7 Number: 4 September 16, 2024
EN TR

Bitkilerde Nitrat Birikim Potansiyeli ve Nitratın İnsan Sağlığı Üzerindeki Etkileri

Öz

Bitkiler tüm yaşam döngüleri boyunca kökleri aracılığıyla topraktan azot (N) alırlar. Temel bir besin elementi olan azotun miktarı ve alınma formu, bitki büyümesini ve onun çevresiyle olan etkileşimlerini önemli ölçüde etkiler. Toprakta N; nitrat (NO3−) ve amonyum (NH4+) gibi inorganik formlarda bulunmakla birlikte üre, serbest amino asitler ve kısa peptidlerden oluşan organik formlarda da bulunabilmektedir. Nitrat (NO3−), bitki beslenmesindeki ve fizyolojisindeki rolü nedeniyle tüm bitkiler için çok önemli bir azot formudur. Yapraklı sebzeler insanların beslenmesinde çok önemli bir yer tutmakla birlikte canlıların nitrat (NO3−) alımına yüksek seviyelerde katkı sağlayan bir besin grubunu da oluşturmaktadır. Nitratın eksojen konsantrasyonları, bitkilerde NO3− birikimini etkileyen en önemli faktörler arasındadır. Azotlu gübrenin aşırı uygulanması durumunda yapraklı sebzeler yüksek düzeyde nitrat biriktirebilir. İnsanlar tarafından tüketilen nitrat bakımından zengin besinler ciddi sağlık tehlikeleri oluşturabilir. Bu derleme çalışması, bitkilerde nitrat asimilasyonu ve taşınımı, nitrat birikimini etkileyen besinsel, çevresel ve fizyolojik faktörler, insanların diyetle nitrat alımına sebzelerin katkısı ve nitratın insan sağlığı üzerindeki zararlı ve faydalı etkileri üzerine odaklanmaktadır.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Ahmed AHH. Physiological studies on tipburn and nitrate accumulation in lettuce plants. Mansoura University Journal of Agricultural Sciences 1996; 21: 3971-3994.
  2. Ahmed AHH., Khalil MK., Farrag AM. Nitrate accumulation, growth, yield and chemical composition of Rocket (Eruca vesicaria subsp. sativa) plant as affected by NPK fertilization, kinetin and salicylic acid. In: Proceedings of ICEHM 2000, page no: 495-508, Cairo University, Egypt.
  3. Ali A. Nitrate assimilation pathway in higher plants: critical role in nitrogen signalling and utilization. Plant Science Today 2020; 7(2): 182-192.
  4. Ali A., Sivakami S., Raghuram N. Effect of nitrate, nitrite, ammonium, glutamate, glutamine and 2-oxoglutarate on the RNA levels and enzyme activities of nitrate reductase and nitrite reductase in rice. Physiology and Molecular Biology of Plants 2007; 13(1): 17-25.
  5. Andrews M. The partitioning of nitrate assimilation between root and shoot of higher plants: mini review. Plant Cell and Environment 1986; 9: 511-519.
  6. Anjana SU, Iqbal M. Nitrate accumulation in plants, factors affecting the process, and human health implications. A review. Agronomy for Sustainable Development 2007; 27: 45-57.
  7. Anjana Umar S., Iqbal M., Abrol YP. Are nitrate concentrations in leafy vegetables within safe limits? Proceedings of the workshop on nitrogen in environment, industry and agriculture, 2006, page no: 81-84, New Delhi, India.
  8. ATSDR (Agency for Toxic Substances and Diseases Registry). Case studies in environmental medicine: Nitrate/nitrite toxicity. US Department of Health and Human Services, Atlanta; 2001.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Agricultural Engineering (Other) , Plant Nutrition and Soil Fertility

Journal Section

Review

Publication Date

September 16, 2024

Submission Date

December 4, 2023

Acceptance Date

March 4, 2024

Published in Issue

Year 2024 Volume: 7 Number: 4

APA
Akınoğlu, G., Erdal, A., Rakıcıoğlu, S., & Horuz, A. (2024). Bitkilerde Nitrat Birikim Potansiyeli ve Nitratın İnsan Sağlığı Üzerindeki Etkileri. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 7(4), 1882-1912. https://doi.org/10.47495/okufbed.1400115
AMA
1.Akınoğlu G, Erdal A, Rakıcıoğlu S, Horuz A. Bitkilerde Nitrat Birikim Potansiyeli ve Nitratın İnsan Sağlığı Üzerindeki Etkileri. Osmaniye Korkut Ata University Journal of The Institute of Science and Techno. 2024;7(4):1882-1912. doi:10.47495/okufbed.1400115
Chicago
Akınoğlu, Güney, Arzu Erdal, Songül Rakıcıoğlu, and Ayhan Horuz. 2024. “Bitkilerde Nitrat Birikim Potansiyeli Ve Nitratın İnsan Sağlığı Üzerindeki Etkileri”. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 7 (4): 1882-1912. https://doi.org/10.47495/okufbed.1400115.
EndNote
Akınoğlu G, Erdal A, Rakıcıoğlu S, Horuz A (September 1, 2024) Bitkilerde Nitrat Birikim Potansiyeli ve Nitratın İnsan Sağlığı Üzerindeki Etkileri. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 7 4 1882–1912.
IEEE
[1]G. Akınoğlu, A. Erdal, S. Rakıcıoğlu, and A. Horuz, “Bitkilerde Nitrat Birikim Potansiyeli ve Nitratın İnsan Sağlığı Üzerindeki Etkileri”, Osmaniye Korkut Ata University Journal of The Institute of Science and Techno, vol. 7, no. 4, pp. 1882–1912, Sept. 2024, doi: 10.47495/okufbed.1400115.
ISNAD
Akınoğlu, Güney - Erdal, Arzu - Rakıcıoğlu, Songül - Horuz, Ayhan. “Bitkilerde Nitrat Birikim Potansiyeli Ve Nitratın İnsan Sağlığı Üzerindeki Etkileri”. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 7/4 (September 1, 2024): 1882-1912. https://doi.org/10.47495/okufbed.1400115.
JAMA
1.Akınoğlu G, Erdal A, Rakıcıoğlu S, Horuz A. Bitkilerde Nitrat Birikim Potansiyeli ve Nitratın İnsan Sağlığı Üzerindeki Etkileri. Osmaniye Korkut Ata University Journal of The Institute of Science and Techno. 2024;7:1882–1912.
MLA
Akınoğlu, Güney, et al. “Bitkilerde Nitrat Birikim Potansiyeli Ve Nitratın İnsan Sağlığı Üzerindeki Etkileri”. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, vol. 7, no. 4, Sept. 2024, pp. 1882-1, doi:10.47495/okufbed.1400115.
Vancouver
1.Güney Akınoğlu, Arzu Erdal, Songül Rakıcıoğlu, Ayhan Horuz. Bitkilerde Nitrat Birikim Potansiyeli ve Nitratın İnsan Sağlığı Üzerindeki Etkileri. Osmaniye Korkut Ata University Journal of The Institute of Science and Techno. 2024 Sep. 1;7(4):1882-91. doi:10.47495/okufbed.1400115

23487


196541947019414

19433194341943519436 1960219721 197842261021238 23877

*This journal is an international refereed journal 

*Our journal does not charge any article processing fees over publication process.

* This journal is online publishes 5 issues per year (January, March, June, September, December)

*This journal published in Turkish and English as open access. 

19450 This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.