Research Article

Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz

Volume: 17 Number: 1 March 19, 2026
TR EN

Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz

Abstract

Bu çalışmada, Avrupa’nın dört büyük futbol ligi olan Premier Lig, LaLiga, Serie A ve Bundesliga’da 2020–2025 sezonları arasında ligi ilk dört sırada tamamlayan takımların «büyük maç» performanslarının sezon sonu sıralamasındaki belirleyici rolü incelenmiştir. Araştırma kapsamında 5 sezon boyunca toplam 80 takımın verisi ele alınmış; bu takımların kendi aralarında oynadıkları müsabakalardan elde ettikleri «Mini Lig Puanı» ile genel lig puanları arasındaki ilişki değerlendirilmiştir. Ayrıca toplam şut sayısı ve rakip ceza sahasında topla buluşma (RCST) gibi performans göstergeleri analiz edilmiştir. Pearson korelasyon analizleri, incelenen değişkenler arasındaki ilişkinin yönü ve şiddetinin liglere göre değiştiğini göstermiştir. Serie A’da Mini Lig puanı ile genel lig puanı arasında güçlü ve anlamlı bir ilişki (r=0,65; p=.001), LaLiga’da (r=0,60; p=.005) ve Bundesliga’da (r=0,50; p=.024) benzer şekilde pozitif yönlü anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Buna karşın Premier Lig’de bu iki değişken arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunamamıştır (p=.497). Post-hoc analizleri ise takımların performans metriklerinde istatistiksel olarak anlamlı (p<.05) farklılaşmalar kurduğunu ortaya koymuştur. Bayern Münih’in 2021–2022 sezonunda hem toplam şut hem de RCST değişkenlerinde zirvedeki üç rakibine karşı anlamlı üstünlük sağladığı saptanmıştır. LaLiga’da Barcelona’nın Sevilla’ya karşı toplam şutta anlamlı fark yarattığı; Premier Lig’de ise Liverpool ve Manchester City’nin sadece belirli sezonlarda ve spesifik metriklerde rakiplerinden istatistiksel olarak farklılaştığı belirlenmiştir. Sonuç olarak bulgular; Serie A, LaLiga ve Bundesliga’da büyük maç performansının sezon sıralamasını güçlü biçimde belirlediğini göstermektedir. Premier Lig’de mini lig performansının genel puanla ilişkisiz çıkması ise bu ligdeki elitler arası rekabetin daha dengeli olduğu ihtimalini düşündürmektedir. Bu durum, Premier Lig›de şampiyonluğun doğrudan rakipleri yenmekten ziyade, lig geneline karşı gösterilen istikrara dayandığı şeklinde değerlendirilmektedir. Elde edilen bu yapısal farklılıkların temel nedenlerinin daha iyi anlaşılabilmesi adına, gelecek araştırmalarda liglerin finansal gelir dağılımı modellerinin sahadaki rekabetçi dengeye etkisinin incelenmesi önerilmektedir.

Keywords

References

  1. Anderson, C., & Sally, D. (2013). The numbers game: Why everything you know about soccer is wrong. Penguin Books.
  2. Barajas, Á., & Rodríguez, P. (2010). Spanish football clubs’ finances: Crisis and player salaries. International Journal of Sport Finance, 5(1), 52–66. 10.1177/155862351000500105
  3. Basini, F., Tsouli, V., Ntzoufras, I., & Friel, N. (2023). Assessing competitive balance in the English Premier League for over forty seasons using a stochastic block model. Journal of the Royal Statistical Society: Series A (Statistics in Society), 186(3), 530–550. https://doi.org/10.1093/jrsssa/qnad007
  4. Budzinski, O., & Kunz-Kaltenhäuser, P. (2020). Promoting or restricting competition? – The 50plus1-rule in German football. Ilmenau Economics Discussion Papers, 26(141).
  5. Deloitte. (2023). Annual review of football finance 2023: Adapt. Deloitte Sports Business Group. https://www.deloitte.com/content/dam/assets-shared/docs/industries/financial-services/2023/deloitte-annual-review-of-football-finance.pdf
  6. Deloitte. (2024). Deloitte Football Money League 2024. Deloitte Sports Business Group. https://www.deloitte.com/uk/en/services/consulting-financial/analysis/deloitte-football-money-league-2024.html
  7. Drut, B., & Duhautois, R. (2015). Sciences sociales football club. De Boeck Supérieur.ISBN: 978-2-8073-1314-9 Franck, E. (2014). Financial fair play in European club football: what is it all about?. International Journal of Sport Finance, 9(3), 193-217. https://doi.org/10.1177/155862351400900302
  8. García-Aliaga, A., Marquina, M., Cordón-Carmona, A., Sillero-Quintana, M., de la Rubia, A., Vielcazat, S. J., … et al. (2021). Comparative analysis of soccer performance intensity of the pre–post-lockdown COVID-19 in LaLiga™. International Journal of Environmental Research and Public Health, 18(7), 3685. https://doi.org/10.3390/ijerph18073685

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Sports Science and Exercise (Other)

Journal Section

Research Article

Publication Date

March 19, 2026

Submission Date

December 3, 2025

Acceptance Date

February 26, 2026

Published in Issue

Year 2026 Volume: 17 Number: 1

APA
Şahin, F. C., Albay, F., Çabuk, R., Kayacan, Y., & İslamoğlu, İ. (2026). Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz. Spor Ve Performans Araştırmaları Dergisi, 17(1), 147-163. https://doi.org/10.17155/omuspd.1834796
AMA
1.Şahin FC, Albay F, Çabuk R, Kayacan Y, İslamoğlu İ. Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi. 2026;17(1):147-163. doi:10.17155/omuspd.1834796
Chicago
Şahin, Furkan Can, Faruk Albay, Refik Çabuk, Yıldırım Kayacan, and İzzet İslamoğlu. 2026. “Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan Ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz”. Spor Ve Performans Araştırmaları Dergisi 17 (1): 147-63. https://doi.org/10.17155/omuspd.1834796.
EndNote
Şahin FC, Albay F, Çabuk R, Kayacan Y, İslamoğlu İ (March 1, 2026) Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi 17 1 147–163.
IEEE
[1]F. C. Şahin, F. Albay, R. Çabuk, Y. Kayacan, and İ. İslamoğlu, “Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz”, Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi, vol. 17, no. 1, pp. 147–163, Mar. 2026, doi: 10.17155/omuspd.1834796.
ISNAD
Şahin, Furkan Can - Albay, Faruk - Çabuk, Refik - Kayacan, Yıldırım - İslamoğlu, İzzet. “Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan Ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz”. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi 17/1 (March 1, 2026): 147-163. https://doi.org/10.17155/omuspd.1834796.
JAMA
1.Şahin FC, Albay F, Çabuk R, Kayacan Y, İslamoğlu İ. Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi. 2026;17:147–163.
MLA
Şahin, Furkan Can, et al. “Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan Ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz”. Spor Ve Performans Araştırmaları Dergisi, vol. 17, no. 1, Mar. 2026, pp. 147-63, doi:10.17155/omuspd.1834796.
Vancouver
1.Furkan Can Şahin, Faruk Albay, Refik Çabuk, Yıldırım Kayacan, İzzet İslamoğlu. Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi. 2026 Mar. 1;17(1):147-63. doi:10.17155/omuspd.1834796