Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz

Furkan Can Şahin; Faruk Albay; Refik Çabuk; Yıldırım Kayacan; İzzet İslamoğlu

doi:10.17155/omuspd.1834796

TR EN

Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz

Öz

Bu çalışmada, Avrupa’nın dört büyük futbol ligi olan Premier Lig, LaLiga, Serie A ve Bundesliga’da 2020–2025 sezonları arasında ligi ilk dört sırada tamamlayan takımların «büyük maç» performanslarının sezon sonu sıralamasındaki belirleyici rolü incelenmiştir. Araştırma kapsamında 5 sezon boyunca toplam 80 takımın verisi ele alınmış; bu takımların kendi aralarında oynadıkları müsabakalardan elde ettikleri «Mini Lig Puanı» ile genel lig puanları arasındaki ilişki değerlendirilmiştir. Ayrıca toplam şut sayısı ve rakip ceza sahasında topla buluşma (RCST) gibi performans göstergeleri analiz edilmiştir. Pearson korelasyon analizleri, incelenen değişkenler arasındaki ilişkinin yönü ve şiddetinin liglere göre değiştiğini göstermiştir. Serie A’da Mini Lig puanı ile genel lig puanı arasında güçlü ve anlamlı bir ilişki (r=0,65; p=.001), LaLiga’da (r=0,60; p=.005) ve Bundesliga’da (r=0,50; p=.024) benzer şekilde pozitif yönlü anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Buna karşın Premier Lig’de bu iki değişken arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunamamıştır (p=.497). Post-hoc analizleri ise takımların performans metriklerinde istatistiksel olarak anlamlı (p<.05) farklılaşmalar kurduğunu ortaya koymuştur. Bayern Münih’in 2021–2022 sezonunda hem toplam şut hem de RCST değişkenlerinde zirvedeki üç rakibine karşı anlamlı üstünlük sağladığı saptanmıştır. LaLiga’da Barcelona’nın Sevilla’ya karşı toplam şutta anlamlı fark yarattığı; Premier Lig’de ise Liverpool ve Manchester City’nin sadece belirli sezonlarda ve spesifik metriklerde rakiplerinden istatistiksel olarak farklılaştığı belirlenmiştir. Sonuç olarak bulgular; Serie A, LaLiga ve Bundesliga’da büyük maç performansının sezon sıralamasını güçlü biçimde belirlediğini göstermektedir. Premier Lig’de mini lig performansının genel puanla ilişkisiz çıkması ise bu ligdeki elitler arası rekabetin daha dengeli olduğu ihtimalini düşündürmektedir. Bu durum, Premier Lig›de şampiyonluğun doğrudan rakipleri yenmekten ziyade, lig geneline karşı gösterilen istikrara dayandığı şeklinde değerlendirilmektedir. Elde edilen bu yapısal farklılıkların temel nedenlerinin daha iyi anlaşılabilmesi adına, gelecek araştırmalarda liglerin finansal gelir dağılımı modellerinin sahadaki rekabetçi dengeye etkisinin incelenmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

Futbol, Mini Lig, Maç Analizi

The Strategic Importance of Big Matches in Major Leagues: an Analysis of Points and Ranking Dynamics in European Football Leagues

Öz

This study aims to examine the determinative role of “big match” performances on end-of-season rankings for teams finishing in the top four of Europe’s four major football leagues the Premier League, LaLiga, Serie A, and Bundesliga between the 2020–2025 seasons. Within the scope of the research, the relationship between the “Mini League Points” obtained from matches played among the top four teams and their overall league points was evaluated across 80 teams from four different leagues over five seasons. Additionally, key performance indicators such as total shots, touches in the opponent’s penalty area, and points gained were analyzed. The Pearson correlation analyses revealed varying levels of relationship reflecting the internal dynamics of the leagues. A significant and positive relationship was detected between Mini League points and overall league points in Serie A (r=0.65; p=.001), LaLiga (r=0.60; p=.005), and the Bundesliga (r=0.50; p=.024). In contrast, no statistically significant relationship was found between these variables in the Premier League (p=.497). This suggests that the competitive structure of the Premier League exhibits a more balanced distribution compared to the other leagues. ANOVA and post-hoc analyses revealed statistically significant performance differences, particularly in the Bundesliga. It was observed that Bayern Munich displayed significantly higher performance compared to its rivals in both total shots and touches in the opponent’s penalty area during the 2021–2022 season. In LaLiga, it was determined that Barcelona created a significant difference against Sevilla in total shots, while in the Premier League, Liverpool and Manchester City exhibited statistically significant differences in specific parameters. The findings indicate that while big match performance is a determining factor for season rankings in Serie A, LaLiga, and the Bundesliga, success in the Premier League relies more on consistency against the league as a whole. Future research is recommended to examine the effects of the leagues’ financial structures and squad depths on competitive balance

Anahtar Kelimeler

Football, Mini League, Football Analysis

Kaynakça

Anderson, C., & Sally, D. (2013). The numbers game: Why everything you know about soccer is wrong. Penguin Books.
Barajas, Á., & Rodríguez, P. (2010). Spanish football clubs’ finances: Crisis and player salaries. International Journal of Sport Finance, 5(1), 52–66. 10.1177/155862351000500105
Basini, F., Tsouli, V., Ntzoufras, I., & Friel, N. (2023). Assessing competitive balance in the English Premier League for over forty seasons using a stochastic block model. Journal of the Royal Statistical Society: Series A (Statistics in Society), 186(3), 530–550. https://doi.org/10.1093/jrsssa/qnad007
Budzinski, O., & Kunz-Kaltenhäuser, P. (2020). Promoting or restricting competition? – The 50plus1-rule in German football. Ilmenau Economics Discussion Papers, 26(141).
Deloitte. (2023). Annual review of football finance 2023: Adapt. Deloitte Sports Business Group. https://www.deloitte.com/content/dam/assets-shared/docs/industries/financial-services/2023/deloitte-annual-review-of-football-finance.pdf
Deloitte. (2024). Deloitte Football Money League 2024. Deloitte Sports Business Group. https://www.deloitte.com/uk/en/services/consulting-financial/analysis/deloitte-football-money-league-2024.html
Drut, B., & Duhautois, R. (2015). Sciences sociales football club. De Boeck Supérieur.ISBN: 978-2-8073-1314-9 Franck, E. (2014). Financial fair play in European club football: what is it all about?. International Journal of Sport Finance, 9(3), 193-217. https://doi.org/10.1177/155862351400900302
García-Aliaga, A., Marquina, M., Cordón-Carmona, A., Sillero-Quintana, M., de la Rubia, A., Vielcazat, S. J., … et al. (2021). Comparative analysis of soccer performance intensity of the pre–post-lockdown COVID-19 in LaLiga™. International Journal of Environmental Research and Public Health, 18(7), 3685. https://doi.org/10.3390/ijerph18073685
Gerrard, B., & Kringstad, M. (2022). The multi-dimensionality of competitive balance: Evidence from European football. Sport, Business and Management: An International Journal, 12(4), 382-402. https://doi.org/10.1108/SBM-04-2021-0054
Hall, E. C., John, G., & Ahmetov, I. I. (2024). Testing in football: A narrative review. Sports, 12(11), 307. https://doi.org/10.3390/sports12110307

Hall, S., Szymanski, S., & Zimbalist, A. (2002). Testing causality between team performance and payroll: The cases of Major League Baseball and English soccer. Journal of Sports Economics, 3(2), 149–168. https://doi.org/10.1177/152700250200300203
Karasar, N. (2020). Bilimsel araştırma yöntemi: Kavramlar, ilkeler, teknikler. Nobel Akademik Yayıncılık.
Kuper, S., & Szymanski, S. (2018). Soccernomics: Why England loses, why Germany and Brazil win, and why the U.S., Japan, Australia, Turkey and even Iraq are destined to become the kings of the world’s most popular sport. Bold Type Books.
Lago-Peñas, C., & Lago-Ballesteros, J. (2011). Game location and team quality effects on performance profiles in professional soccer. Journal of Sports Science & Medicine, 10(3), 465. PMID: 24150619
McCarrick, D., Bilalić, M., Neave, N., & Wolfson, S. (2021). Home advantage during the COVID-19 pandemic: Analyses of European football leagues. Psychology of Sport and Exercise, 56, 102013. https://doi.org/10.1016/j.psychsport.2021.102013
Plumley, D., Ramchandani, G. M., & Wilson, R. (2019). The unintended consequence of Financial Fair Play: An examination of competitive balance across five European football leagues. Sport, Business and Management: An International Journal, 9(2), 118-133. https://doi.org/10.1108/SBM-03-2018-0025
Plumley, D., Ramchandani, G., & Wilson, R. (2018). Mind the gap: An analysis of competitive balance in the English Football League system. International Journal of Sport Management and Marketing, 18(5), 357–375. https://doi.org/10.1504/IJSMM.2018.094344
Ramchandani, G., Plumley, D., Boyes, S., & Wilson, R. (2018). A longitudinal and comparative analysis of competitive balance in five European football leagues. Team Performance Management: An International Journal, 24(5-6), 265-282. https://doi.org/10.1108/TPM-09-2017-0055
Rohde, M., & Breuer, C. (2017). The market for football club investors: a review of theory and empirical evidence from professional European football. European Sport Management Quarterly, 17(3), 265-289. https://doi.org/10.1080/16184742.2017.1279203
Szymanski, S. (2017). Entry into exit: insolvency in English professional football. Scottish Journal of Political Economy, 64(4), 419-444. https://doi.org/10.1111/sjpe.12134
UEFA. (2023). The European club finance and investment landscape. Union of European Football Associations. https://ecfil.uefa.com/2023
Wilson, J. (2010). Inverting the pyramid: The history of football tactics. Orion.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Egzersiz ve Spor Bilimleri (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Furkan Can Şahin
0009-0006-5863-9917
Türkiye

Faruk Albay
0000-0001-9994-7058
Türkiye

Refik Çabuk
0000-0002-3682-3135
Türkiye

Yıldırım Kayacan
0000-0003-2784-2980
Türkiye

İzzet İslamoğlu ^*
0000-0003-3995-0567
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

19 Mart 2026

Gönderilme Tarihi

3 Aralık 2025

Kabul Tarihi

26 Şubat 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 17 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.17155/omuspd.1834796

IZ

https://izlik.org/JA93CS48DH

APA

Şahin, F. C., Albay, F., Çabuk, R., Kayacan, Y., & İslamoğlu, İ. (2026). Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi, 17(1), 147-163. https://doi.org/10.17155/omuspd.1834796

AMA

1.Şahin FC, Albay F, Çabuk R, Kayacan Y, İslamoğlu İ. Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz. SPD. 2026;17(1):147-163. doi:10.17155/omuspd.1834796

Chicago

Şahin, Furkan Can, Faruk Albay, Refik Çabuk, Yıldırım Kayacan, ve İzzet İslamoğlu. 2026. “Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz”. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi 17 (1): 147-63. https://doi.org/10.17155/omuspd.1834796.

EndNote

Şahin FC, Albay F, Çabuk R, Kayacan Y, İslamoğlu İ (01 Mart 2026) Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi 17 1 147–163.

IEEE

[1]F. C. Şahin, F. Albay, R. Çabuk, Y. Kayacan, ve İ. İslamoğlu, “Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz”, SPD, c. 17, sy 1, ss. 147–163, Mar. 2026, doi: 10.17155/omuspd.1834796.

ISNAD

Şahin, Furkan Can - Albay, Faruk - Çabuk, Refik - Kayacan, Yıldırım - İslamoğlu, İzzet. “Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz”. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi 17/1 (01 Mart 2026): 147-163. https://doi.org/10.17155/omuspd.1834796.

JAMA

1.Şahin FC, Albay F, Çabuk R, Kayacan Y, İslamoğlu İ. Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz. SPD. 2026;17:147–163.

MLA

Şahin, Furkan Can, vd. “Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz”. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi, c. 17, sy 1, Mart 2026, ss. 147-63, doi:10.17155/omuspd.1834796.

Vancouver

1.Furkan Can Şahin, Faruk Albay, Refik Çabuk, Yıldırım Kayacan, İzzet İslamoğlu. Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz. SPD. 01 Mart 2026;17(1):147-63. doi:10.17155/omuspd.1834796

Majör Liglerde Büyük Maçların Stratejik Önemi: Avrupa Futbol Liglerinde Puan ve Sıralama Dinamikleri Üzerine Bir Analiz

Öz

Anahtar Kelimeler

The Strategic Importance of Big Matches in Major Leagues: an Analysis of Points and Ranking Dynamics in European Football Leagues

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster