Research Article

Üniversite Öğrencilerinde İçgirişimcilik Niyeti: Spor Yönetimi, Rekreasyon, Sağlık ve Denizcilik Yönetimi Öğrencileri Üzerine Bir Ölçek Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Volume: 17 Number: 3 September 29, 2026
EN TR

Üniversite Öğrencilerinde İçgirişimcilik Niyeti: Spor Yönetimi, Rekreasyon, Sağlık ve Denizcilik Yönetimi Öğrencileri Üzerine Bir Ölçek Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Abstract

Türkiye'de içgirişimcilik kavramını ölçen geçerli ve güvenilir Türkçe ölçme araçlarının sayısı sınırlıdır. Özellikle spor yönetimi, rekreasyon, sağlık yönetimi ve denizcilik işletmeleri yönetimi gibi mezunlarının büyük ölçüde kurumsal firmalarda istihdam edildiği alanlarda içgirişimcilik becerilerinin ölçülmesi önem taşımaktadır. Bu çalışmada, Baena-Luna ve arkadaşları (2025) tarafından geliştirilen ve beş alt boyutlu (risk alma, yenilikçilik, proaktiflik, içgirişimciliğe yönelik tutum ve içgirişimcilik niyeti) orijinal ölçeğin Türkçeye uyarlanması amaçlanmıştır. Araştırmaya Samsun ve Ondokuz Mayıs Üniversiteleri'nden 283 öğrenci katılmıştır. Veri seti rastgele ikiye bölünmüş, açımlayıcı faktör analizi (AFA) ilk yarıda (n=139), doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ikinci yarıda (n=144) gerçekleştirilmiştir. Ölçeğin dil geçerliliği için geri çeviri yöntemi kullanılmıştır. AFA'da Principal Axis Factoring (PAF) yöntemi kullanılmıştır. Güvenirlik Cronbach Alfa ile hesaplanmıştır. AFA sonucunda ölçeğin dört faktörlü bir yapı gösterdiği ve toplam varyansın %65,9'ünü açıkladığı bulunmuştur (KMO=0,91, Bartlett χ²=1766,94, p<0,001). İkinci düzey DFA sonucunda model uyum indeksleri χ²/sd=2,20, CFI=0,916, TLI=0,903, RMSEA=0,091, SRMR=0,056 olarak hesaplanmıştır. Cronbach Alfa katsayısı ölçeğin tamamı için 0,95 olarak bulunmuştur. Spor (spor yönetimi ve rekreasyon birleşik), denizcilik ve sağlık yönetimi grupları arasında içgirişimcilik puanları açısından anlamlı bir fark bulunmamıştır (Welch p=0,216). Türkçeye uyarlanan içgirişimcilik ölçeğinin, araştırma kapsamındaki spor yönetimi, rekreasyon, sağlık yönetimi ve denizcilik işletmeleri yönetimi öğrencileri için geçerlik ve güvenirliğe ilişkin ön kanıtlar sunduğu belirlenmiştir.

Keywords

İçgirişimcilik, Ölçek Uyarlama, Spor Yönetimi, Rekreasyon, Denizcilik Yönetimi ve Sağlık Yönetimi

Ethical Statement

Araştırma için Samsun Üniversitesi Etik Kurulu’ndan Kurulu’ndan 23.05.2026 tarihli ve 2026/76 karar sayısı ile etik kurul izni alınmıştır.

Thanks

Bu çalışmanın gerçekleştirilmesinde, ölçeğin Türkçeye çeviri sürecindeki değerli katkılarından dolayı Ondokuz Mayıs Üniversitesi’nden Dr. Müfit Şenel ve Prof. Dr. Emrah Ekmekçi’ye teşekkür ederim.

References

  1. Ajzen, I. (1991). The theory of planned behavior. Organizational Behavior and Human Decision Processes, 50(2), 179–211. https://doi.org/10.1016/0749-5978(91)90020-T
  2. Antoncic, B., & Hisrich, R. D. (2001). Intrapreneurship: Construct refinement and cross-cultural validation. Journal of Business Venturing, 16(5), 495–527. https://doi.org/10.1016/S0883-9026(99)00054-3
  3. Baena-Luna, P., Maza-Ávila, F. J., Sánchez-Torné, I., & Pérez-Suárez, M. (2025). Validation of an instrument for measuring intrapreneurial intentions in university students. Journal of the Knowledge Economy, 17, 2408–2432. https://doi.org/10.1007/s13132-025-02720-x
  4. Beaton, D. E., Bombardier, C., Guillemin, F., & Ferraz, M. B. (2000). Guidelines for the process of cross-cultural adaptation of self-report measures. Spine, 25(24), 3186–3191. https://doi.org/10.1097/00007632-200012150-00014
  5. Brislin, R. W. (1970). Back-translation for cross-cultural research. Journal of Cross-Cultural Psychology, 1(3), 185–216. https://doi.org/10.1177/135910457000100301
  6. De Jong, J. P. J., & Den Hartog, D. N. (2010). Measuring innovative work behaviour. Creativity and Innovation Management, 19(1), 23–36. https://doi.org/10.1111/j.1467-8691.2010.00547.x
  7. European Commission. (2024). MariTech Talent Programme: INTRApreneurship skills development for maritime professionals (Horizon Europe Project No. 101135888). European Union. https://doi.org/10.3030/101135888
  8. Field, A. (2018). Discovering statistics using IBM SPSS statistics (5th ed.). Sage Publications.
  9. Fornell, C., & Larcker, D. F. (1981). Evaluating structural equation models with unobservable variables and measurement error. Journal of Marketing Research, 18(1), 39–50. https://doi.org/10.2307/3151312
  10. Frank, H., Korunka, C., Lueger, M., & Weismeier-Sammer, D. (2016). Intrapreneurship education in the dual education system. International Journal of Entrepreneurial Venturing, 8(4), 334–354. https://doi.org/10.1504/IJEV.2016.082218
APA
Demir, A. Z. (2026). Üniversite Öğrencilerinde İçgirişimcilik Niyeti: Spor Yönetimi, Rekreasyon, Sağlık ve Denizcilik Yönetimi Öğrencileri Üzerine Bir Ölçek Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Spor Ve Performans Araştırmaları Dergisi, 17(3), 577-595. https://doi.org/10.17155/omuspd.1965157
AMA
1.Demir AZ. Üniversite Öğrencilerinde İçgirişimcilik Niyeti: Spor Yönetimi, Rekreasyon, Sağlık ve Denizcilik Yönetimi Öğrencileri Üzerine Bir Ölçek Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi. 2026;17(3):577-595. doi:10.17155/omuspd.1965157
Chicago
Demir, Ahmet Zeki. 2026. “Üniversite Öğrencilerinde İçgirişimcilik Niyeti: Spor Yönetimi, Rekreasyon, Sağlık Ve Denizcilik Yönetimi Öğrencileri Üzerine Bir Ölçek Uyarlama, Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması”. Spor Ve Performans Araştırmaları Dergisi 17 (3): 577-95. https://doi.org/10.17155/omuspd.1965157.
EndNote
Demir AZ (September 1, 2026) Üniversite Öğrencilerinde İçgirişimcilik Niyeti: Spor Yönetimi, Rekreasyon, Sağlık ve Denizcilik Yönetimi Öğrencileri Üzerine Bir Ölçek Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi 17 3 577–595.
IEEE
[1]A. Z. Demir, “Üniversite Öğrencilerinde İçgirişimcilik Niyeti: Spor Yönetimi, Rekreasyon, Sağlık ve Denizcilik Yönetimi Öğrencileri Üzerine Bir Ölçek Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”, Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi, vol. 17, no. 3, pp. 577–595, Sept. 2026, doi: 10.17155/omuspd.1965157.
ISNAD
Demir, Ahmet Zeki. “Üniversite Öğrencilerinde İçgirişimcilik Niyeti: Spor Yönetimi, Rekreasyon, Sağlık Ve Denizcilik Yönetimi Öğrencileri Üzerine Bir Ölçek Uyarlama, Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması”. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi 17/3 (September 1, 2026): 577-595. https://doi.org/10.17155/omuspd.1965157.
JAMA
1.Demir AZ. Üniversite Öğrencilerinde İçgirişimcilik Niyeti: Spor Yönetimi, Rekreasyon, Sağlık ve Denizcilik Yönetimi Öğrencileri Üzerine Bir Ölçek Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi. 2026;17:577–595.
MLA
Demir, Ahmet Zeki. “Üniversite Öğrencilerinde İçgirişimcilik Niyeti: Spor Yönetimi, Rekreasyon, Sağlık Ve Denizcilik Yönetimi Öğrencileri Üzerine Bir Ölçek Uyarlama, Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması”. Spor Ve Performans Araştırmaları Dergisi, vol. 17, no. 3, Sept. 2026, pp. 577-95, doi:10.17155/omuspd.1965157.
Vancouver
1.Ahmet Zeki Demir. Üniversite Öğrencilerinde İçgirişimcilik Niyeti: Spor Yönetimi, Rekreasyon, Sağlık ve Denizcilik Yönetimi Öğrencileri Üzerine Bir Ölçek Uyarlama, Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi. 2026 Sep. 1;17(3):577-95. doi:10.17155/omuspd.1965157