Sporcularda Dijital Oyun Bağımlılığı ve Uyku Davranışları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi
Abstract
Bu araştırmanın amacı, sporcularda dijital oyun bağımlılığı ile uyku davranışları arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırma ilişkisel tarama modeli ile yürütülmüş ve çalışma grubunu aktif olarak spor yapan 325 genç yetişkin sporcu oluşturmuştur. Katılımcıların 150’si kadın, 175’i erkektir. Veriler Kişisel Bilgi Formu, Üniversite Öğrencileri İçin Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeği ve Sporcu Uyku Davranış Ölçeği aracılığıyla toplanmıştır. Sporcu Uyku Davranış Ölçeği’nden alınan yüksek puanlar daha olumsuz uyku davranışlarını göstermektedir. Verilerin analizinde Pearson korelasyon analizi, hiyerarşik çoklu regresyon analizi, bağımsız örneklemler t-testi ve tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Bulgular, dijital oyun bağımlılığı puanları ile uyku davranışları puanları arasında pozitif yönde ve orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir. Hiyerarşik regresyon analizi sonucunda, demografik ve yaşam tarzı değişkenleri kontrol edildikten sonra da dijital oyun bağımlılığı puanının uyku davranışları puanlarının anlamlı bir yordayıcısı olduğu belirlenmiştir. Dijital oyun bağımlılığının modele eklenmesi açıklanan varyansa %16.0’lık ek katkı sağlamış ve toplam açıklanan varyans %35.1’e ulaşmıştır. Dijital oyun bağımlılığı puanları cinsiyet, yaş, gelir düzeyi, spor yapma süresi, günlük uyku süresi ve günlük oyun oynama süresine; uyku davranışları puanları ise cinsiyet, yaş, gelir düzeyi, spor yapma süresi ve günlük oyun oynama süresine göre anlamlı farklılık göstermiştir. Her iki değişken açısından spor türüne göre anlamlı farklılık bulunmamıştır. Bu doğrultuda, dijital oyun kullanımı ile uyku davranışlarını birlikte ele alan uygulamaların gelecekte yapılacak müdahale çalışmalarında değerlendirilmesi önerilebilir.
Keywords
Dijital Oyun Bağımlılığı, Uyku Davranışları, Sporcular, Genç Yetişkinler, Spor Psikolojisi
Ethical Statement
References
- Ahmed, G. K., Abdalla, A. A., Mohamed, A. M., Mohamed, L. A., & Shamaa, H. A. (2022). Relationship between time spent playing internet gaming apps and behavioral problems, sleep problems, alexithymia, and emotion dysregulations in children: a multicentre study. Child and Adolescent Psychiatry and Mental Health, 16(1), 1-11. https://doi.org/10.1186/s13034-022-00502-w
- Aksoy, Z., & Erol, S. (2021). Digital game addiction and lifestyle behaviors in Turkish adolescents. Clinical and Experimental Health Sciences, 11(3), 589-597. https://doi.org/10.33808/clinexphealthsci.885988
- Almourad, M. B., McAlaney, J., Skinner, T., Pleya, M., & Ali, R. (2020). Defining digital addiction: Key features from the literature. Psihologija, 53(3), 237-253.
- Alzahrani, A. K. D., & Griffiths, M. D. (2025). Problematic gaming and students’ academic performance: A systematic review. International Journal of Mental Health and Addiction, 23(5), 4062-4095. https://doi.org/10.1007/s11469-024-01338-5
- Andrade, A., Bevilacqua, G. G., Casagrande, P. D. O., Brandt, R., & Coimbra, D. (2021). Prevalence of poor sleep quality in athletes before competition. The Physician and Sportsmedicine, 49(2), 137-142. https://doi.org/10.1080/00913847.2020.1784688
- Arga, A., Arba, M. A., Aulria, S. N. M., Rerung, C. T., Rahmatullah, W., & Bana, S. (2025). Socialization of the dangers of sleeping late due to gaming addiction: Efforts to increase digital wellness awareness in students SMPN 4 bontolempangan SATAP Ma'Lengu. Jurnal Perjuangan dan Pengabdian Masyarakat: JPPM, 1(3), 21-29.
- Aziz, N., Nordin, M. J., Abdulkadir, S. J., & Salih, M. M. M. (2021). Digital addiction: systematic review of computer game addiction impact on adolescent physical health. Electronics, 10(9), 996. https://doi.org/10.3390/electronics10090996
- Bahçekapılı, E., Yıldız, M., Çiftci, E., & Karal, H. (2022). Examination of children’playing game tendencies and digital game preferences based on gender. Academia Eğitim Araştırmaları Dergisi, 7(1), 7-23. https://doi.org/10.53506/egitim.1076103
- Bal, E., & Balcı, Ş. (2026). Behind the Screen: The Effect of Social and Emotional Loneliness on Digital Game Addiction. International Journal of Technology in Education, 9(1), 88-108. https://doi.org/10.46328/ijte.5085
- Balakrishnan, J., & Griffiths, M. D. (2018). Loyalty towards online games, gaming addiction, and purchase intention towards online mobile in-game features. Computers in Human Behavior, 87, 238-246. https://doi.org/10.1016/j.chb.2018.06.002 Bansal, H., & Kranti, S. K. (2022). Gaming disorder among college students and correlation of gaming with self-esteem, perceived stress, and sleep quality. Annals of Indian Psychiatry, 6(3), 244-248. https://doi.org/10.4103/aip.aip_155_21