Çok Nitelikli Fayda Teorisi ile CRITIC Yöntem Entegrasyonu: Akıllı Teknoloji Tercih Örneği
Öz
Bu çalışmanın amacı
akıllı teknolojik ürünlerden henüz yaygın kullanılmayan akıllı saatlerin
tercihinde önemli görülen kriterlerin ortaya konması ve bu kriterlere yönelik
gerçekleştirilen değerlendirmeler sonucunda beş farklı akıllı saat markasından
kullanıcıya en çok faydayı sağlayan markanın tespit edilmesidir. Tespit ve
değerlendirmelerin gerçekleştirilmesinde karar analizinin önemli konularından
biri olan Çok Nitelikli Fayda Teorisi (MAUT) ile Kriterler arası Korelasyon
Yoluyla Kriterlerin Önem Tespiti (CRITIC) adı verilen ağırlıklandırma
yönteminin bütünleşik kullanımından yararlanılmıştır. Nicel ve nitel
kriterlerin bir araya getirilerek korelasyon analizini temel alan nesnel bir
ağırlıklandırma yöntemi ile aralarındaki önem düzeyinin elde ettiği sonuca göre
akıllı saatlerin sahip olduğu ağırlık özelliği en önemli kriter olarak tespit
edilmiştir. Sonrasında sırayla fiyat, depolama alanı, boyut, kullanım
kolaylığı, sağlıkla ilgili uygulamaların varlığı, marka imajı, estetik görünüm,
pil ömrü, tasarım çeşitliliği, sağlamlık ve son sırada ise satış sonrası
hizmetler gelmiştir. Tüm bu kriterlerden sağlanan faydanın piyasada satışta
olan ve en fazla talep gören Apple, Samsung, Huawei, Fitbit, Xiaomi markaları
arasında bir kıyaslaması gerçekleştirilmiş ve Apple markasına ait akıllı saatin
kullanıcılara en çok faydayı sağladığı objektif bir değerlendirme ile tespit
edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Çok Nitelikli Fayda Teorisi (MAUT),CRITIC,Akıllı Teknoloji Seçimi
References
- Adalı, E. A. ve Işık, A. T. (2017). Critic and maut methods for the contract manufacturer selection problem. European Journal of Multidisciplinary Studies, 2(5), 93-101.
- Ahmet, A. ve Lam, S. S. (2014). Material handling equipment selection using multi-attribute utility theory and monte carlo simulation. Proceedings of the 2014 Industrial and Systems Engineering Research Conference.
- Alemi-Ardakini, M., S.Milani, M., Yannacopoulos, S. ve Shokouhi, G. (2016). On the effect of subjective, objective and combinative weighting in multiple criteria decision making: A case study on ımpact optimization of composites. Expert Systems with Applications, 46, 426-438.
- Büyüközkan, G. ve Güleryüz, S. (2016). Multi criteria group decision making approach for smart phone selection using ıntuitionistic fuzzy TOPSIS. International Journal of Computational Intelligence Systems, 9(4), 709 – 725.
- Çakır, F. ve Demir, N. (2014). Üniversite öğrencilerinin akıllı telefon satın alma tercihlerini belirlemeye yönelik bir araştırma. Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 29 (1), 213-243.
- Çakır. S. ve Perçin. S. (2013). Çok kriterli karar verme teknikleriyle lojistik firmalarında performans ölçümü. Ege Akademik Bakış, 13(4), 449-459.
- Demircioğlu, M. ve Coşkun, İ.T. (2018). CRITIC-MOOSRA Yöntemi ve ups seçimi üzerine bir uygulama. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 27(1), 183-195.
- Deng. H., Yeh. C. H. ve Willis. R. J. (2000). Inter company comparison using modified TOPSIS with objective weights. Computers & Operations Research, 27, 963-973.
- Diakoulaki, D., Mavrotas, G., ve Papayannakis, L. (1995). Determining objective weights in multiple criteria problems: the CRITIC method. Computers & Operations Research, 22, 763-770.
- Freitas, L.V., Freitas, A.P.B.R., Veraszto, E.V., Marins, F.A.S. ve Silva, M.B. (2013). Decision-making with multiple criteria using AHP and MAUT: An ındustrial application. European International Journal of Science and Technology, 2(9), 93-100.