Araştırma Makalesi

Acil Tıpta Yapay Zekâ Kullanımı: ChatGPT’nin Türkiye Sağlık Bakanlığı Kuduz Profilaksisi Rehberi ile Uyumunun Değerlendirilmesi

Cilt: 47 Sayı: 6 26 Eylül 2025
PDF İndir
EN TR

Acil Tıpta Yapay Zekâ Kullanımı: ChatGPT’nin Türkiye Sağlık Bakanlığı Kuduz Profilaksisi Rehberi ile Uyumunun Değerlendirilmesi

Öz

Çalışmamızda, kuduz riskli hayvan teması vakalarının değerlendirilmesinde Türkiye Sağlık Bakanlığı “Kuduz Profilaksi Rehberi (2019)” ile ChatGPT (v.4)’ü karşılaştırmayı amaçladık. Hedefimiz, giderek kullanımı artan ve sorulara hızla yanıt verebilen yapay zekâ araçlarının, acil servis gibi yoğun ve zamanla yarışılan alanlarda rehberlere alternatif olup olamayacağını ve vakalara yaklaşımdaki performansını belirlemekti. Çalışmamızda, acil serviste sıklıkla karşılaşılabilecek 50 adet kuduz riskli hayvan teması içeren hasta senaryosu oluşturuldu. ChatGPT’den, vakaları temas kategorisi tayini (I-II-III-IV), kuduz aşı gerekliliği, kuduz immünoglobulini gerekliliği ve antibiyotik profilaksisi açısından değerlendirerek yanıtlaması istendi. Ayrıca, rehberde sıkça sorulan sorular bölümünde yer alan 44 soru ChatGPT’ye yöneltildi. Yanıtlar; rehberdeki cevaplarla tam uyumlu, kısmi uyumlu, ve uyumsuz şeklinde sınıflandırıldı. ChatGPT yanıtları Türkiye Sağlık Bakanlığı “Kuduz Profilaksi Rehberi” ile karşılaştırılarak SPSS 26.0 programıyla analiz edilmiş olup; Ki-kare, Cohen’s Kappa ve oran testleri (Z-testi) uygulanmıştır. ChatGPT, 50 hasta senaryosunun 27’sinde kategori tayini, 11’inde aşı gerekliliği, 13’ünde immünoglobulin gerekliliği ve 7’sinde antibiyotik profilaksisi açısından rehberle uyumsuz öneride bulunmuştur. ChatGPT, rehberde sıkça sorulan 44 sorunun ise 21’ine (%47,73) tam uyumlu, 18’ine (%40,91) kısmi uyumlu ve 5’ine (%11,36) uyumsuz yanıt vermiştir. ChatGPT, kuduz profilaksisi rehberiyle kısmen uyumlu sonuçlar üretmiştir. Yapay zekâ araçları, kısa sürede sağlık alanında her ne kadar vazgeçilmez hale gelmiş olsa da, hasta güvenliği açısından mutlaka rehberlerle çapraz kontrollü ve yardımcı araçlar olarak kullanılmalıdır. Yapay zekâ araçlarının eksik veya uyumsuz yanıtlar üretme riski, hasta sağlığını tehlikeye atabileceği ve hekim açısından klinik karar süreçlerinde ciddi risk oluşturabileceği için, hasta yönetiminde güncel sağlık rehberlerine başvurulması önem arz etmektedir. Bu araçların hâlâ rehberlerin yerini alacak düzeyde olmadığını düşünmekteyiz.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Aylan O, Baykam N, Güner R, ve ark. TC Sağlık Bakanlığı Kuduz Profilaksi Rehberi. Ankara: T.C. Sağlık Bakanlığı; 2019.
  2. 2. Zhao H, Zhang J, Cheng C, Zhou YH. Rabies acquired through mucosal exposure, China, 2013. Emerg Infect Dis. 2019 May;25(5):1028-9
  3. 3. Aksoy M, Demirbaş B, Maden F, ve ark. Ankara ilinde 2005-2009 yılları arasında görülen şüpheli ısırıkların ve kuduz aşılamasının değerlendirilmesi. 3. EKMUD Kongresi; 2010 May 12-16; Ankara, Türkiye. Kongre Özet Kitabı. p.199.
  4. 4. World Health Organization. Rabies. Factsheet. Available from: http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs099/en/. [Accessed 2025 Apr 10]
  5. 5. O'Brien KL, Nolan T. The WHO position on rabies immunization - 2018 updates. Vaccine. 2019 Oct 3;37 Suppl 1(Suppl 1):A85-7.
  6. 6. Chin J. Control of communicable diseases manual. Washington DC: American Public Health Association; 2000.
  7. 7. Türkiye Halk Sağlığı Kurumu. Kuduz Saha Rehberi. Ankara: Türkiye Halk Sağlığı Kurumu; 2014.
  8. 8. Abela-Ridder B. Rabies: 100 per cent fatal, 100 per cent preventable. Vet Rec. 2015 Aug 8;177(6):148-9.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Acil Tıp

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

26 Eylül 2025

Gönderilme Tarihi

7 Mayıs 2025

Kabul Tarihi

22 Temmuz 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 47 Sayı: 6

Kaynak Göster

APA
Barut, E., Barut, K., Giden, R., & Yasak, İ. H. (2025). Acil Tıpta Yapay Zekâ Kullanımı: ChatGPT’nin Türkiye Sağlık Bakanlığı Kuduz Profilaksisi Rehberi ile Uyumunun Değerlendirilmesi. Osmangazi Tıp Dergisi, 47(6), 865-870. https://doi.org/10.20515/otd.1694615
AMA
1.Barut E, Barut K, Giden R, Yasak İH. Acil Tıpta Yapay Zekâ Kullanımı: ChatGPT’nin Türkiye Sağlık Bakanlığı Kuduz Profilaksisi Rehberi ile Uyumunun Değerlendirilmesi. Osmangazi Tıp Dergisi. 2025;47(6):865-870. doi:10.20515/otd.1694615
Chicago
Barut, Esat, Kemal Barut, Ramazan Giden, ve İbrahim Halil Yasak. 2025. “Acil Tıpta Yapay Zekâ Kullanımı: ChatGPT’nin Türkiye Sağlık Bakanlığı Kuduz Profilaksisi Rehberi ile Uyumunun Değerlendirilmesi”. Osmangazi Tıp Dergisi 47 (6): 865-70. https://doi.org/10.20515/otd.1694615.
EndNote
Barut E, Barut K, Giden R, Yasak İH (01 Eylül 2025) Acil Tıpta Yapay Zekâ Kullanımı: ChatGPT’nin Türkiye Sağlık Bakanlığı Kuduz Profilaksisi Rehberi ile Uyumunun Değerlendirilmesi. Osmangazi Tıp Dergisi 47 6 865–870.
IEEE
[1]E. Barut, K. Barut, R. Giden, ve İ. H. Yasak, “Acil Tıpta Yapay Zekâ Kullanımı: ChatGPT’nin Türkiye Sağlık Bakanlığı Kuduz Profilaksisi Rehberi ile Uyumunun Değerlendirilmesi”, Osmangazi Tıp Dergisi, c. 47, sy 6, ss. 865–870, Eyl. 2025, doi: 10.20515/otd.1694615.
ISNAD
Barut, Esat - Barut, Kemal - Giden, Ramazan - Yasak, İbrahim Halil. “Acil Tıpta Yapay Zekâ Kullanımı: ChatGPT’nin Türkiye Sağlık Bakanlığı Kuduz Profilaksisi Rehberi ile Uyumunun Değerlendirilmesi”. Osmangazi Tıp Dergisi 47/6 (01 Eylül 2025): 865-870. https://doi.org/10.20515/otd.1694615.
JAMA
1.Barut E, Barut K, Giden R, Yasak İH. Acil Tıpta Yapay Zekâ Kullanımı: ChatGPT’nin Türkiye Sağlık Bakanlığı Kuduz Profilaksisi Rehberi ile Uyumunun Değerlendirilmesi. Osmangazi Tıp Dergisi. 2025;47:865–870.
MLA
Barut, Esat, vd. “Acil Tıpta Yapay Zekâ Kullanımı: ChatGPT’nin Türkiye Sağlık Bakanlığı Kuduz Profilaksisi Rehberi ile Uyumunun Değerlendirilmesi”. Osmangazi Tıp Dergisi, c. 47, sy 6, Eylül 2025, ss. 865-70, doi:10.20515/otd.1694615.
Vancouver
1.Esat Barut, Kemal Barut, Ramazan Giden, İbrahim Halil Yasak. Acil Tıpta Yapay Zekâ Kullanımı: ChatGPT’nin Türkiye Sağlık Bakanlığı Kuduz Profilaksisi Rehberi ile Uyumunun Değerlendirilmesi. Osmangazi Tıp Dergisi. 01 Eylül 2025;47(6):865-70. doi:10.20515/otd.1694615


13299        13308       13306       13305    13307  1330126978