EN
TR
Döngüsel tedarik zinciri uygulamalarının önündeki engellerin küresel bulanık AHP yöntemi ile değerlendirilmesi: Akü sektöründe bir uygulama
Öz
Küresel iklim krizi, globalleşen dünya, artan üretim hacimleri ve hızla değişen müşteri beklentilerini karşılamanın yarattığı rekabet ortamı kaynakların sürdürülebilirliğini tehlikeye atmaktadır. 1760’lı yıllarda başlayan Sanayi Devriminden beri “al, yap, sat” mantığı ile işleyen doğrusal ekonomi modelinin kaynaklar için sürdürülebilir bir çözüm sunmaması, son yıllarda yeni bir ekonomik model arayışına sebep oldu. İlk olarak iki İngiliz çevre ekonomisti David Pearce ve R. Kerry Turner tarafından ortaya konulan döngüsel ekonomi kavramı; tedarik zinciri içerisinde dolaşımda olan ürün, malzeme ve enerjinin verimli bir şekilde kullanılmasını amaçlamaktadır. İçerisinde birçok aktör bulunan tedarik zincirleri bu yeni ekonomik modelde; tersine lojistik, yeniden üretim, ürün tasarımı, ürün yaşam çevrimi yönetimi, temiz üretim, sürdürülebilir paketleme, araç rotalama gibi faaliyetler ile önemli bir yere sahiptir. Fakat, giderek karmaşık bir yapıya dönüşen ve denizaşırı faaliyet gösteren tedarik zincirlerinin yeni bir modele uyum sağlamasında birçok engel ile karşılaşılmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Türkiye’de faaliyet gösteren firmaların döngüsel tedarik zinciri uygulamalarında karşılaşabilecekleri temel engeller ile ilgili bir örnek uygulama ortaya koyarak, strateji ve planlama oluşturulmasında yöneticiler ve paydaşlar için faydalı bilgiler sunmaktır. Bu amaçla, kapsamlı bir literatür taraması yapılarak dokuz temel engel tanımlanmıştır. Bu engeller, otomotiv ve endüstriyel gruplarda akü üretimi yapan bir işletme üzerinde küresel bulanık AHP kullanılarak analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre üst yönetimin desteğinin eksikliği uygulamanın yapıldığı firmadaki döngüsel tedarik zinciri uygulamalarının önündeki en önemli engeldir. Bu çalışmada ilgili problemin çözümünde ilk defa küresel bulanık AHP yönteminin kullanılması ile literatüre katkı sağlamak amaçlanmıştır.
Anahtar Kelimeler
References
- [1] Zhijun F, Nailing Y. “Putting a circular economy into practice in China”. Sustainability Science, 2(1), 95-101, 2007.
- [2] Esposito M, Tse T, Soufani K. “Is the circular economy a new fast‐expanding market?”. Thunderbird International Business Review, 59(1), 9-14, 2017.
- [3] Sauvé S, Bernard S, Sloan P. “Environmental sciences, sustainable development and circular economy: Alternative concepts for trans-disciplinary research”. Environmental Development, 17, 48-56, 2016.
- [4] Govindan K, Hasanagic M. “A systematic review on drivers, barriers, and practices towards circular economy: a supply chain perspective”. International Journal of Production Research, 56(1-2), 278-311, 2018.
- [5] Roy T, Garza-Reyes JA, Kumar V, Kumar A, Agrawal R. “Redesigning traditional linear supply chains into circular supply chains–A study into its challenges”. Sustainable Production and Consumption, 31, 113-126, 2022.
- [6] Saroha M, Garg D, Luthra S. “Key Issues and Challenges in Circular Supply Chain Management Implementation-A SystematicReview”. International Journal of Applied Engineering Research, 13(9), 91-104, 2018.
- [7] Ghisellini P, Cialani C, Ulgiati S. “A review on circular economy: the expected transition to a balanced interplay of environmental and economic systems”. Journal of Cleaner Production, 114, 11-32, 2016.
- [8] Tura N, Hanski J, Ahola T, Ståhle M, Piiparinen S, Valkokari P. “Unlocking circular business: A framework of barriers and drivers”. Journal of Cleaner Production, 212, 90-98, 2019.
Details
Primary Language
Turkish
Subjects
Industrial Electronics
Journal Section
Research Article
Publication Date
February 27, 2025
Submission Date
March 2, 2023
Acceptance Date
April 18, 2024
Published in Issue
Year 2025 Volume: 31 Number: 1
APA
Bakkal, S., & Kabadayı, N. (2025). Döngüsel tedarik zinciri uygulamalarının önündeki engellerin küresel bulanık AHP yöntemi ile değerlendirilmesi: Akü sektöründe bir uygulama. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, 31(1), 17-36. https://izlik.org/JA34BY23TS
AMA
1.Bakkal S, Kabadayı N. Döngüsel tedarik zinciri uygulamalarının önündeki engellerin küresel bulanık AHP yöntemi ile değerlendirilmesi: Akü sektöründe bir uygulama. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 2025;31(1):17-36. https://izlik.org/JA34BY23TS
Chicago
Bakkal, Salih, and Nihan Kabadayı. 2025. “Döngüsel Tedarik Zinciri Uygulamalarının önündeki Engellerin Küresel Bulanık AHP Yöntemi Ile Değerlendirilmesi: Akü Sektöründe Bir Uygulama”. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 31 (1): 17-36. https://izlik.org/JA34BY23TS.
EndNote
Bakkal S, Kabadayı N (February 1, 2025) Döngüsel tedarik zinciri uygulamalarının önündeki engellerin küresel bulanık AHP yöntemi ile değerlendirilmesi: Akü sektöründe bir uygulama. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 31 1 17–36.
IEEE
[1]S. Bakkal and N. Kabadayı, “Döngüsel tedarik zinciri uygulamalarının önündeki engellerin küresel bulanık AHP yöntemi ile değerlendirilmesi: Akü sektöründe bir uygulama”, Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, vol. 31, no. 1, pp. 17–36, Feb. 2025, [Online]. Available: https://izlik.org/JA34BY23TS
ISNAD
Bakkal, Salih - Kabadayı, Nihan. “Döngüsel Tedarik Zinciri Uygulamalarının önündeki Engellerin Küresel Bulanık AHP Yöntemi Ile Değerlendirilmesi: Akü Sektöründe Bir Uygulama”. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi 31/1 (February 1, 2025): 17-36. https://izlik.org/JA34BY23TS.
JAMA
1.Bakkal S, Kabadayı N. Döngüsel tedarik zinciri uygulamalarının önündeki engellerin küresel bulanık AHP yöntemi ile değerlendirilmesi: Akü sektöründe bir uygulama. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 2025;31:17–36.
MLA
Bakkal, Salih, and Nihan Kabadayı. “Döngüsel Tedarik Zinciri Uygulamalarının önündeki Engellerin Küresel Bulanık AHP Yöntemi Ile Değerlendirilmesi: Akü Sektöründe Bir Uygulama”. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, vol. 31, no. 1, Feb. 2025, pp. 17-36, https://izlik.org/JA34BY23TS.
Vancouver
1.Salih Bakkal, Nihan Kabadayı. Döngüsel tedarik zinciri uygulamalarının önündeki engellerin küresel bulanık AHP yöntemi ile değerlendirilmesi: Akü sektöründe bir uygulama. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi [Internet]. 2025 Feb. 1;31(1):17-36. Available from: https://izlik.org/JA34BY23TS