Research Article

ALDATMAYI MEŞRULAŞTIRMAK: ALDATMADA AHLAKİ UZAKLAŞMA ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI VE PSİKOMETRİK AÇIDAN DEĞERLENDİRİLMESİ

Number: Advanced Online Publication Early Pub Date: May 18, 2026
TR EN

ALDATMAYI MEŞRULAŞTIRMAK: ALDATMADA AHLAKİ UZAKLAŞMA ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI VE PSİKOMETRİK AÇIDAN DEĞERLENDİRİLMESİ

Abstract

Bu çalışmanın amacı ilişkilerin bitmesinin en yaygın sebeplerinden biri olan aldatma konusunu kişilerin ahlaki olarak nasıl meşrulaştırdığını inceleyen bir ölçeğin Türkçeye uyarlanmasıdır. Bu kapsamda Aldatmada Ahlaki Uzaklaşma Ölçeğinin psikometrik özellikleri incelenmiştir. Çalışmaya romantik bir ilişkisi bulunan, yaş ortalaması 24,68 (S=5,29) olan, 346’sı kadın (%61,8) 214’ü erkek (%38,2) olmak üzere toplam 560 kişi katılmıştır. Ölçeğin faktör yapısı Doğrulayıcı Faktör Analizi ile analiz edilmiştir. Kriter-ilişkili geçerlik incelenmesi için Ahlaki Uzaklaşma Ölçeği kullanılmıştır. Cronbach Alfa güvenirlik katsayıları ölçeğin güvenirliğini test etmek amacıyla hesaplanmıştır. Elde edilen bulgular, ölçeğin psikometrik özelliklerinin yeterli düzeyde olduğunu ve geçerlik ile güvenirlik açısından kabul edilebilir sınırlar içerisinde yer aldığını göstermiştir. Çalışmada kadın ve erkek katılımcıların aldatmada ahlaki uzaklaşma stratejileri açısından farklılaştığı görülmüştür. Erkekler aldatmada ahlaki uzaklaşma stratejilerini daha fazla kullanmaktadırlar. Medeni durumu evli katılımcılar ile ilişkisi olan katılımcılar arasında ise aldatmada ahlaki uzaklaşma stratejileri açısından fark bulunmamaktadır. Çalışma sonuçlarının aile ve ilişkilere zarar veren aldatmaya dair meşrulaştırma mekanizmalarının anlaşılmasına katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Keywords

Supporting Institution

Bu araştırma için herhangi bir kurumdan/kuruluştan finansal destek alınmamıştır.

Ethical Statement

Bu çalışma için Mersin Üniversitesi Sosyal ve Beşerî Bilimler Etik Kurulu’ndan 27/01/2025 tarihli ve 19 sayılı karar ile etik kurul onayı alınmıştır. Araştırmaya katılan tüm gönüllüler, çalışmaya katılmadan önce bilgilendirilmiş ve onamları alınmıştır. Ayrıca araştırma ve yayın etiği kurallarına tamamen uyulmuştur.

References

  1. Aignesberger, V. & Greitemeyer, T. (2024). Morality in romantic relationships: The role of moral disengagement in relationship satisfaction, definitions of infidelity, and committed cheating. Personal Relationships, 31(3), 606-627. https://doi.org/10.1111/pere.12552
  2. Apostu, I. (2016). The two dimensions of infidelity. Postmodern Openings, 7(2), 167-178. http://dx.doi.org/10.18662/po/2016.0702.11
  3. Bandura, A. (1999). Moral Disengagement in the Perpetration of Inhumanities. Personality and Social Psychology Review, 3(3), 193-209. https://doi.org/10.1207/s15327957pspr0303_3
  4. Bandura, A. (2011). Moral disangegament. The encyclopedia of peace psychology (Ed. Daniel J.Christie), Wiley Online Library.
  5. Bandura, A., Barbaranelli, C., Caprara, G. V. & Pastorelli, C. (1996). Mechanisms of moral disengagement in the exercise of moral agency. Journal of Personality and Social Psychology, 71(2), 364- 374. https://doi.org/10.1037/0022-3514.71.2.364
  6. Barta, W. D. & Kiene, S. M. (2005). Motivations for infidelity in heterosexual dating couples: The roles of gender, personality differences, and sociosexual orientation. Journal of Social and Personal Relationships, 22(3), 339–360. https://doi.org/10.1177/0265407505052440
  7. Blow, A. J. & Hartnett, K. (2005). Infidelity in committed relationships I: a methodological review. Journal of Marital and Family Therapy, 31(2), 183–216. https://doi.org/10.1111/j.1752-0606.2005.tb01555.x
  8. Brake, M. (2013). The Sociology of Youth Culture and Youth Subcultures (Routledge Revivals): Sex and Drugs and Rock'n'Roll?. Routledge.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Testing, Assessment and Psychometrics (Other)

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

May 18, 2026

Publication Date

-

Submission Date

September 1, 2025

Acceptance Date

January 12, 2026

Published in Issue

Year 2026 Number: Advanced Online Publication

APA
Uyanık, R., Kıvanç, S., & Aydın Acı, A. (2026). ALDATMAYI MEŞRULAŞTIRMAK: ALDATMADA AHLAKİ UZAKLAŞMA ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI VE PSİKOMETRİK AÇIDAN DEĞERLENDİRİLMESİ. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Advanced Online Publication. https://doi.org/10.30794/pausbed.1775488
AMA
1.Uyanık R, Kıvanç S, Aydın Acı A. ALDATMAYI MEŞRULAŞTIRMAK: ALDATMADA AHLAKİ UZAKLAŞMA ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI VE PSİKOMETRİK AÇIDAN DEĞERLENDİRİLMESİ. PAUSBED. 2026;(Advanced Online Publication). doi:10.30794/pausbed.1775488
Chicago
Uyanık, Rukiye, Seray Kıvanç, and Arzu Aydın Acı. 2026. “ALDATMAYI MEŞRULAŞTIRMAK: ALDATMADA AHLAKİ UZAKLAŞMA ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI VE PSİKOMETRİK AÇIDAN DEĞERLENDİRİLMESİ”. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, no. Advanced Online Publication. https://doi.org/10.30794/pausbed.1775488.
EndNote
Uyanık R, Kıvanç S, Aydın Acı A (May 1, 2026) ALDATMAYI MEŞRULAŞTIRMAK: ALDATMADA AHLAKİ UZAKLAŞMA ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI VE PSİKOMETRİK AÇIDAN DEĞERLENDİRİLMESİ. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Advanced Online Publication
IEEE
[1]R. Uyanık, S. Kıvanç, and A. Aydın Acı, “ALDATMAYI MEŞRULAŞTIRMAK: ALDATMADA AHLAKİ UZAKLAŞMA ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI VE PSİKOMETRİK AÇIDAN DEĞERLENDİRİLMESİ”, PAUSBED, no. Advanced Online Publication, May 2026, doi: 10.30794/pausbed.1775488.
ISNAD
Uyanık, Rukiye - Kıvanç, Seray - Aydın Acı, Arzu. “ALDATMAYI MEŞRULAŞTIRMAK: ALDATMADA AHLAKİ UZAKLAŞMA ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI VE PSİKOMETRİK AÇIDAN DEĞERLENDİRİLMESİ”. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. Advanced Online Publication (May 1, 2026). https://doi.org/10.30794/pausbed.1775488.
JAMA
1.Uyanık R, Kıvanç S, Aydın Acı A. ALDATMAYI MEŞRULAŞTIRMAK: ALDATMADA AHLAKİ UZAKLAŞMA ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI VE PSİKOMETRİK AÇIDAN DEĞERLENDİRİLMESİ. PAUSBED. 2026. doi:10.30794/pausbed.1775488.
MLA
Uyanık, Rukiye, et al. “ALDATMAYI MEŞRULAŞTIRMAK: ALDATMADA AHLAKİ UZAKLAŞMA ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI VE PSİKOMETRİK AÇIDAN DEĞERLENDİRİLMESİ”. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, no. Advanced Online Publication, May 2026, doi:10.30794/pausbed.1775488.
Vancouver
1.Rukiye Uyanık, Seray Kıvanç, Arzu Aydın Acı. ALDATMAYI MEŞRULAŞTIRMAK: ALDATMADA AHLAKİ UZAKLAŞMA ÖLÇEĞİNİN TÜRKÇEYE UYARLANMASI VE PSİKOMETRİK AÇIDAN DEĞERLENDİRİLMESİ. PAUSBED. 2026 May 1;(Advanced Online Publication). doi:10.30794/pausbed.1775488
by-nc-nd.eu.svg  The articles in this journal are licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.