Research Article

2000 SONRASI DÖNEMDE DOĞRUDAN GELİR DESTEĞİ VE TARIMSAL ÜRETİM TÜRKİYE ÖRNEĞİ

Volume: 6 Number: 1 June 27, 2026
TR EN

2000 SONRASI DÖNEMDE DOĞRUDAN GELİR DESTEĞİ VE TARIMSAL ÜRETİM TÜRKİYE ÖRNEĞİ

Abstract

Bu çalışma, Türkiye’de 2001-2025 döneminde uygulanan Doğrudan Gelir Desteği ile stratejik ürün grupları olan hububat, baklagil ve yem bitkilerinin toplam üretim miktarı arasındaki ilişkiyi incelemektedir. Analiz yöntemi olarak, değişkenler arasındaki korelasyon ve nedenselliği hem zaman hem de frekans boyutunda değerlendiren Dalgacık (Wavelet) Uyum Analizi kullanılmıştır. Bulgular, destekler ile üretim hacmi arasındaki ilişkinin 25 yıllık süreçte homojen olmadığını göstermektedir. Doğrudan gelir desteğinin uygulanmaya başladığı ilk yıllarda (2001-2005) üretim üzerinde güçlü bir tetikleyici etkisi saptanırken, 2008-2017 yılları arasında bu bağın zayıfladığı görülmüştür. Ancak 2018 yılından itibaren değişkenler arasında yeniden güçlü ve pozitif bir korelasyon ortaya çıkmıştır. Özellikle 2020 sonrası dönemde, üretim çıktılarının destekleme miktarlarını şekillendiren bir öncüllüğe sahip olduğu gözlemlenmiştir. Sonuç olarak, Türkiye’de tarımsal destekleme politikalarının son yıllarda üretim performansını artırmada ve arz güvenliğini sağlamada kritik bir rol oynamaya devam ettiği anlaşılmaktadır.

Keywords

Doğrudan gelir desteği, Tarımsal üretim, Dalgacık analizi

References

  1. Alp, E. (2013). Bir Maliye Politikası Aracı Olarak Tarımı Destekleme Politikaları (Fındık Örneği). (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tokat.
  2. Cengiz, Ç. (2010). Avrupa Birliği Tarım Politikalarında Reformlar Ve Sonuçları. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir.
  3. Combes, J. M., Grossmann, A., & Tchamitchian, P. (Eds.). (2012). Wavelets: time-frequency methods and phase space proceedings of the international conference, marseille, france, december 14–18, 1987. Springer Science & Business Media.
  4. Grinsted, A., Moore, J. C. & Jevrejeva, S. (2004). “Application of the Cross Wavelet Transform and Wavelet Coherence to Geophysical Time Series”. Nonlinear Processes in Geophysics, 11(5/6), 561-566.
  5. Karakaya, S. (2013). Türkiye’de Tarımı Desteklemede Doğrudan Gelir Desteği Uygulamasının Etkinliği. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  6. Kemaneci, A. (2015). 1950-1960 Yılları Arası Türkiye’de Tarım Politikaları. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Cumhuriyet Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sivas.
  7. Keskinkılıç, K. (2013). Tarım Sigortacılığı: Dünya Ve Türkiye’deki Uygulamaların Değerlendirilmesi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Çukurova Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Adana.
  8. Memon, I. A., Kalhoro, M. S. & Payne, A. (2013). “Wavelet Coherence Analysis of Change Blindness”. Mehran University Research Journal of Engineering & Technology, 32(1), 103-110.
  9. Meyer, Y. (1993). Wavelets: Algorithms & Applications. Philadelphia: SIAM (Society for Industrial and Applied Mathematics).
  10. Özdemir, Z. (1989). “Türk Tarımında Destekleme Uygulamaları Ve Sonuçları”. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Mecmuası, 47(1), 261-279.
APA
Noyan, E. (2026). 2000 SONRASI DÖNEMDE DOĞRUDAN GELİR DESTEĞİ VE TARIMSAL ÜRETİM TÜRKİYE ÖRNEĞİ. Siyaset, Ekonomi Ve İşletme Bilimleri Dergisi, 6(1), 151-170. https://doi.org/10.5281/zenodo.20846188
AMA
1.Noyan E. 2000 SONRASI DÖNEMDE DOĞRUDAN GELİR DESTEĞİ VE TARIMSAL ÜRETİM TÜRKİYE ÖRNEĞİ. PEBJ. 2026;6(1):151-170. doi:10.5281/zenodo.20846188
Chicago
Noyan, Emrah. 2026. “2000 SONRASI DÖNEMDE DOĞRUDAN GELİR DESTEĞİ VE TARIMSAL ÜRETİM TÜRKİYE ÖRNEĞİ”. Siyaset, Ekonomi Ve İşletme Bilimleri Dergisi 6 (1): 151-70. https://doi.org/10.5281/zenodo.20846188.
EndNote
Noyan E (June 1, 2026) 2000 SONRASI DÖNEMDE DOĞRUDAN GELİR DESTEĞİ VE TARIMSAL ÜRETİM TÜRKİYE ÖRNEĞİ. Siyaset, Ekonomi ve İşletme Bilimleri Dergisi 6 1 151–170.
IEEE
[1]E. Noyan, “2000 SONRASI DÖNEMDE DOĞRUDAN GELİR DESTEĞİ VE TARIMSAL ÜRETİM TÜRKİYE ÖRNEĞİ”, PEBJ, vol. 6, no. 1, pp. 151–170, June 2026, doi: 10.5281/zenodo.20846188.
ISNAD
Noyan, Emrah. “2000 SONRASI DÖNEMDE DOĞRUDAN GELİR DESTEĞİ VE TARIMSAL ÜRETİM TÜRKİYE ÖRNEĞİ”. Siyaset, Ekonomi ve İşletme Bilimleri Dergisi 6/1 (June 1, 2026): 151-170. https://doi.org/10.5281/zenodo.20846188.
JAMA
1.Noyan E. 2000 SONRASI DÖNEMDE DOĞRUDAN GELİR DESTEĞİ VE TARIMSAL ÜRETİM TÜRKİYE ÖRNEĞİ. PEBJ. 2026;6:151–170.
MLA
Noyan, Emrah. “2000 SONRASI DÖNEMDE DOĞRUDAN GELİR DESTEĞİ VE TARIMSAL ÜRETİM TÜRKİYE ÖRNEĞİ”. Siyaset, Ekonomi Ve İşletme Bilimleri Dergisi, vol. 6, no. 1, June 2026, pp. 151-70, doi:10.5281/zenodo.20846188.
Vancouver
1.Emrah Noyan. 2000 SONRASI DÖNEMDE DOĞRUDAN GELİR DESTEĞİ VE TARIMSAL ÜRETİM TÜRKİYE ÖRNEĞİ. PEBJ. 2026 Jun. 1;6(1):151-70. doi:10.5281/zenodo.20846188