Research Article

Terörizmle Mücadele Eden Vijilanti Grupların Dönüşümü: Nijerya ve Güney Sudan Örnekleri

Volume: 7 Number: Özel Sayı October 28, 2023
EN TR

Terörizmle Mücadele Eden Vijilanti Grupların Dönüşümü: Nijerya ve Güney Sudan Örnekleri

Abstract

Devlet-dışı aktörler pek çok farklı amaçlarla siyasal şiddete başvurabilir, ancak bunlar arasındaki iki amaç diğerlerine nazaran daha yaygın görülür. Bu amaçlardan biri müesses nizamı muhafaza etmek, bir diğeri de müesses nizamda gedik açmak veya onu tamamen ortadan kaldırmaktır. Bunlardan ilki vijilantizm (vigilantism), ikincisiyse terörizme karşılık gelir. Birbirlerine zıt amaçlarla ortaya çıkan bu şiddet pratiklerinin buluştukları nokta, modern devletin temel karakteristiklerinden biri olan “şiddet tekeline” meydan okunmasıdır. Terör örgütlerinin meydan okuması bariz bir biçimde görülse de vijilanti (vigilante) gruplarınki çoğunlukla bulanık bir durum ihtiva eder. Zira bazı durumlarda vijilanti gruplar, bizzat devlet tarafından kurulur, teşvik edilir veya desteklenir. Özellikle terörizmle mücadele eden devletlerin güvenliği sağlayamadığı bölgelerde, vijilanti grupların istihbarat bilgilerinden ve operasyonel kabiliyetlerinden faydalandıkları görülmüştür. Ne var ki ilgili literatürdeki bazı çalışmalarda bu grupların bizzat kendilerinin terörize edici eylemlere girişiyor olmaları, çoğunlukla görmezden gelinir veya en iyi ihtimalle ikinci plana atılır. Bu çalışmanın dayandığı temel varsayım şudur ki: devletlerin terörizmle mücadele faaliyetleri içerisinde makbul gördüğü vijilantizm; bazen kısa süre içinde bazen de zamanla, fakat neredeyse istisnasız bir biçimde, devletin kontrol alanından çıkar. Nitekim vijilanti gruplar, vijilanti terörizmine başvurabilecekleri gibi devlete karşı hareket eden şiddet gruplarına da dönüşebilirler. Yani devletin güvenliği sağlamak üzere desteklediği vijilantizm; büyük çoğunlukla “şiddet şiddeti doğurur” aforizmasını doğrular şekilde, sivil toplumda şiddet kültürünün kurumsallaşmasına neden olur. Bu çalışmada öncelikle vijilantizm, terörizm ve vijilanti terörizmi kavramları üzerine bir sorgulama yürütülmekte ve nihayetinde çalışmanın varsayımını temellendirmek amacıyla bir laboratuvar niteliğinde olduğu düşünülen Afrika ülkelerinden Nijerya ve Güney Sudan’daki ilgili örnekler incelenmektedir.

Keywords

References

  1. Abbott, G. (2023). lynching. Encyclopedia Britannica. https://www.britannica.com/topic/lynching
  2. Abrahams, R. (1998). Vigilant Citizens: Vigilantism and the State. Polity Press.
  3. Agbiboa, D. (2015). Resistance to Boko Haram: Civilian Joint Task Forces in North-Eastern Nigeria. Conflict Studies Quarterly, Special Issue, 3-22.
  4. Agbiboa, D. E. (2018). Eyes on the street: Civilian Joint Task Force and the surveillance of Boko Haram in northeastern Nigeria. Intelligence and National Security, 33(7), 1022-1039. https://doi.org/10.1080/02684527.2018.1475892
  5. Agbiboa, D. E., Aniekwe, C. C., & Stewart, J. (2023). Understanding and Managing Vigilante Groups in the Lake Chad Basin Region. United Nations Development Programme. https://www.undp.org/sites/g/files/zskgke326/files/2023-03/Understanding%20Vigilante%20Groups.pdf
  6. Ahere, J., & Maina, G. (2013). The never-ending pursuit of the Lord’s Resistance Army: An analysis of the Regional Cooperative Initiative for the Elimination of the LRA. ACCORD-Policy And Practice Briefs, 24.
  7. Amnesty International. (2015). Nigeria: Stars on their shoulders: Blood on their hands: War crimes committed by the Nigerian military (AFR 44/1657/2015). Amnesty International, International Secretariat. https://www.amnesty.org/en/documents/afr44/1657/2015/en/
  8. Armborst, A. (2010). Modelling Terrorism and Political Violence. International Relations, 24(4), 414-432. https://doi.org/10.1177/0047117810385779

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Defence Studies

Journal Section

Research Article

Early Pub Date

October 27, 2023

Publication Date

October 28, 2023

Submission Date

August 11, 2023

Acceptance Date

September 14, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 7 Number: Özel Sayı

APA
Can, C. (2023). Terörizmle Mücadele Eden Vijilanti Grupların Dönüşümü: Nijerya ve Güney Sudan Örnekleri. Politik Ekonomik Kuram, 7(Özel Sayı), 181-195. https://doi.org/10.30586/pek.1341161
AMA
1.Can C. Terörizmle Mücadele Eden Vijilanti Grupların Dönüşümü: Nijerya ve Güney Sudan Örnekleri. Politik Ekonomik Kuram. 2023;7(Özel Sayı):181-195. doi:10.30586/pek.1341161
Chicago
Can, Candaş. 2023. “Terörizmle Mücadele Eden Vijilanti Grupların Dönüşümü: Nijerya Ve Güney Sudan Örnekleri”. Politik Ekonomik Kuram 7 (Özel Sayı): 181-95. https://doi.org/10.30586/pek.1341161.
EndNote
Can C (October 1, 2023) Terörizmle Mücadele Eden Vijilanti Grupların Dönüşümü: Nijerya ve Güney Sudan Örnekleri. Politik Ekonomik Kuram 7 Özel Sayı 181–195.
IEEE
[1]C. Can, “Terörizmle Mücadele Eden Vijilanti Grupların Dönüşümü: Nijerya ve Güney Sudan Örnekleri”, Politik Ekonomik Kuram, vol. 7, no. Özel Sayı, pp. 181–195, Oct. 2023, doi: 10.30586/pek.1341161.
ISNAD
Can, Candaş. “Terörizmle Mücadele Eden Vijilanti Grupların Dönüşümü: Nijerya Ve Güney Sudan Örnekleri”. Politik Ekonomik Kuram 7/Özel Sayı (October 1, 2023): 181-195. https://doi.org/10.30586/pek.1341161.
JAMA
1.Can C. Terörizmle Mücadele Eden Vijilanti Grupların Dönüşümü: Nijerya ve Güney Sudan Örnekleri. Politik Ekonomik Kuram. 2023;7:181–195.
MLA
Can, Candaş. “Terörizmle Mücadele Eden Vijilanti Grupların Dönüşümü: Nijerya Ve Güney Sudan Örnekleri”. Politik Ekonomik Kuram, vol. 7, no. Özel Sayı, Oct. 2023, pp. 181-95, doi:10.30586/pek.1341161.
Vancouver
1.Candaş Can. Terörizmle Mücadele Eden Vijilanti Grupların Dönüşümü: Nijerya ve Güney Sudan Örnekleri. Politik Ekonomik Kuram. 2023 Oct. 1;7(Özel Sayı):181-95. doi:10.30586/pek.1341161

Cited By

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.