Review

Intergenerational Trauma: Conceptual Frameworks, Mechanisms of Transmission, Impacts and Intervention Approaches

Volume: 18 Number: 2 Early Pub Date: November 27, 2025
TR EN

Nesiller Arası Travma: Kuramsal Temelleri, Aktarım Mekanizmaları, Etkileri ve Müdahale Yaklaşımları

Öz

Nesiller arası travma; travmatik deneyimlerin çeşitli mekanizmalar aracılığıyla nesiller boyunca aktarıldığı, sosyal, kültürel ve biyolojik düzeylerde işleyen çok katmanlı bir süreç olarak tanımlanmaktadır. Soykırım-lar, savaşlar, zorunlu göç ve aile içi şiddet gibi makro ve mikro düzeydeki travmatik deneyimlerin, sonraki nesiller üzerindeki görünür ve gizil etkileri, geniş bir literatürle desteklenmektedir. Araştırmacıların geliş-tirdiği farklı kuramsal modeller ve yaklaşımlar, nesiller arası travmanın çok boyutlu yapısını kavrayabilme-miz açısından önemli bir zemin sunmaktadır. Bu modeller ve çerçeveler, nesiller arası travmanın psikolojik, sosyokültürel ve biyolojik düzeylerde nasıl işlediğini anlamamıza yardımcı olmaktadır. Literatürdeki çalış-malardan yola çıkarak, bu çalışmada, nesiller arası travmanın kapsamı, aktarım yolları, psikolojik sonuçları ve müdahale yaklaşımları gözden geçirilmiş ve Türkçe literatürdeki bütüncül çerçeve eksikliğinin giderilme-si amaçlanmıştır. Bu doğrultuda nesiller arası travmanın yalnızca bireysel psikolojik etkilerle sınırlı kalma-dığı; toplumsal, kültürel ve biyolojik düzeylerde de çok yönlü sonuçlar doğurduğu ortaya konulmuştur. Ayrıca, travmatik aktarımın yalnızca kırılganlık ve psikopatolojiye yol açmadığı, uygun sosyal destek, işlev-sel aile dinamikleri ve kültürel aidiyet gibi koruyucu faktörler sayesinde dayanıklılığın da nesiller boyunca aktarılabildiği vurgulanmıştır.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Aburn G, Hoare K, Adams P, Gott M (2020) Connecting theory with practice: time to explore social reality and rethink resilience among health professionals. Int J Nurs, 26:e12893.
  2. Ainsworth MDS (1978) The Bowlby-Ainsworth attachment theory. Behav Brain Sci, 1:436-438.
  3. Alexander JC (2004) Toward a theory of cultural trauma. In Cultural Trauma and Collective Identity, (Eds JC Alexander, R Eyerman, B Giesen, NJ Smelser, P Sztompka):1-30. Berkeley, University of California Press.
  4. APA (2018) Disctionary of Psychology. https://dictionary.apa.org/trauma (Accessed 25.01.2025).
  5. Ancharoff MRM, Munroe J, Fisher L (1998) The legacy of combat trauma: clinical implications of intergenerational transmission. In International Handbook of Multigenerational Legacies of Trauma, (Ed Danieli Y):257-276. Boston, Springer.
  6. Asmundson GJ, Thorisdottir AS, Roden-Foreman JW, Baird SO, Witcraft SM, Stein AT et al. (2019) A meta-analytic review of cognitive processing therapy for adults with posttraumatic stress disorder. Cogn Behav Ther, 48:1-14.
  7. Atkinson M (2013) The Transgenerational Transmission and Poetics of Trauma: A Fictional-Conceptual Manifesto. New York, Bloomsbury.
  8. Auerhahn NC, Laub D, Peskin H (1993) Psychotherapy with Holocaust survivors. Psychotherapy (Chic), 30:434-442.

Details

Primary Language

English

Subjects

Trauma Psychology

Journal Section

Review

Early Pub Date

November 27, 2025

Publication Date

-

Submission Date

May 7, 2025

Acceptance Date

August 8, 2025

Published in Issue

Year 1970 Volume: 18 Number: 2

JAMA
1.Karaburun M. Intergenerational Trauma: Conceptual Frameworks, Mechanisms of Transmission, Impacts and Intervention Approaches. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar - Current Approaches in Psychiatry.;18:628–646.
 
Creative Commons License
Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar - Current Approaches in Psychiatry is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.