Review

Örtük Benlik Saygısı: Doğası, Değerlendirilmesi ve Psikopatolojilerdeki Rolü

Volume: 13 Number: 3 September 30, 2021
TR EN

Örtük Benlik Saygısı: Doğası, Değerlendirilmesi ve Psikopatolojilerdeki Rolü

Öz

Bilişsel süreçlerin işleyişine ilişkin ikili süreç yaklaşımları, benliğe yönelik değerlendirmelerin açık ve örtük şekilde ele alınmasının önünü açmıştır. Bu doğrultuda benliğe yönelik tutumların ve benlikle ilişkili uyaranlara gösterilen tepkilerin bireylerin farkındalığının dışında kalan boyutuna odaklanılmıştır. Örtük benlik saygısı olarak adlandırılan bu boyutu ölçmek amacıyla benliğe ilişkin uyaranların sunulduğu pek çok yöntem geliştirilmiştir. Böylelikle genel olarak öz-bildirim yoluyla ölçülen bulgulara dayanan benlik saygısına ilişkin alanyazına, örtük ölçümler temelinde yeni bakış açıları getirilmiştir. Bu derleme çalışması örtük benlik saygısının kavramsal özelliklerine, psikopatolojilerdeki rolüne ve konuya ilişkin ölçme ve değerlendirme yaklaşımlarına ışık tutmayı amaçlamaktadır. Bu bağlamda depresyon, anksiyete, psikoz ve kişilik bozuklukları gibi farklı alanlarda örtük benlik değerlendirmelerinin rolüne odaklanan araştırmaların bir derlemesi sunulmuştur. Ayrıca geleneksel ve ikinci kuşak ölçüm yöntemlerinin güçlü yanları ve sınırlılıkları tartışılmıştır. Sonuç olarak örtük benlik saygısının psikopatolojilerde hem açık benlik saygısı ile ilişkisi bakımından hem de ondan bağımsız şekilde merkezi bir rol oynayabileceği ancak konuya ilişkin araştırmaların bazı alanlarda tutarsız bulgular ortaya koyduğu görülmüştür. Ek olarak ölçüm yöntemlerinin psikometrik özellikler bakımından yeterince güçlü olmadığı ve bu konuda ileri çalışmalara ihtiyaç duyulduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

References

  1. Abdel-Khalek AM (2016) Introduction to the psychology of self-esteem. In Self-esteem: perspectives, influences, and improvement strategies (Ed F Holloway):1-23. New York, Nova Science Publisher.
  2. Baccus JR, Baldwin MW, Packer DJ (2004) Increasing implicit self-esteem through classical conditioning. Psychol Sci, 15:498-502.
  3. Bar-Anan Y, Nosek BA (2014) A comparative investigation of seven indirect attitude measures. Behav Res Methods, 46:668-688.
  4. Baumeister RF, Smart L, Boden JM (1996) Relation of threatened egotism to violence and aggression: The dark side of high self-esteem. Psychol Rev, 103:5-33.
  5. Bentall RP, Corcoran R, Howard R, Blackwood N, Kinderman P (2001) Persecutory delusions: a review and theoretical integration. Clin Psychol Rev, 21:1143-1192.
  6. Borton JL, Oakes MA, Lengieza M (2017) Fixated on rejection: Attentional blindness following socially rejecting faces in people with defensive self-esteem. Self Identity, 16:62-81.
  7. Bos AE, Huijding J, Muris P, Vogel LR, Biesheuvel J (2010) Global, contingent, and implicit self-esteem and psychopathological symptoms in adolescents. Pers Individ Dif, 48:311-316.
  8. Bosson JK (2006) Conceptualization, measurement, and functioning of nonconscious self-esteem. In Self-esteem issues and answers: A sourcebook of current perspectives (Ed. MH Kernis):53–59. New York, Psychology Press.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Psychiatry , Clinical Psychology , Applied and Developmental Psychology

Journal Section

Review

Publication Date

September 30, 2021

Submission Date

September 27, 2020

Acceptance Date

November 17, 2020

Published in Issue

Year 2021 Volume: 13 Number: 3

JAMA
1.İmamoğlu AH, Bilge Y. Örtük Benlik Saygısı: Doğası, Değerlendirilmesi ve Psikopatolojilerdeki Rolü. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar - Current Approaches in Psychiatry. 2021;13:441–461.
 
Creative Commons License
Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar - Current Approaches in Psychiatry is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.