Review

Kapitalizmin Deşifresi: Kapitalist-Entelektüel İttifakı ve Bilim Değerindeki Düşüş ile Yaşanılan İlkesizlik

Volume: 10 Number: 1-Prof. Dr. Feyzullah EROĞLU Armağan Sayısı May 30, 2023
EN TR

Kapitalizmin Deşifresi: Kapitalist-Entelektüel İttifakı ve Bilim Değerindeki Düşüş ile Yaşanılan İlkesizlik

Abstract

Kapitalist ideolojinin iktisat-tarih mevzilendirmesiyle aldığı mesafe “geçmiş” ve “şimdi” değerlendirmeleriyle kazananların ve kaybedenlerin ilerlemeye dayalı bir tarihsel çizgide nasıl buluştuğuna şaşırmaktadır. Kapitalizm zulüm ve işgal ile değil, garp kurnazlığı ile geri kalmış toplumlara karşılık gelecek kültür coğrafyalarını hakimiyeti altına almıştır. Nitekim kapitalizmin gelişme süreci, bilime dört elle sarılan bakış açısı ile tarihçi ve iktisatçılardan geldi. Son üç yüzyıllık kapitalizmin tarihsel gelişim süreci konulara ilişkin can alıcı noktanın kapitalizm-bilim ittifakında düğümlendiğini gösterdi. Tarihi ilerleyiş sürecinde akan zamanla birlikte kapitalizm, bu toplumları söz konusu ittifaka dayalı yapısıyla “bütünüyle” biçimlendirdi. Toplumsal yapıda her ülkenin farklılığı üzerine giydirilebilecek “ideal ve tek üniforma” olarak ortaya çıkan kapitalizm kendini geri kalmış ya da azgelişmiş ülkelere “refah”, “mutluluk” ve “fayda” ölçümleriyle tanıtarak yer edinmiş ittifak çatısı altında dâhiyane bir biçimde geliştirilen yaklaşımlarla dünyada sömürü hâkimiyeti sağlamıştır. Çünkü kapitalizme yönelim geri kalmış ve azgelişmiş toplumlar için, bir “yıkılış” ve “başkalaşma” sürecidir. Bilim tarafına kulak verilecek olursa, iletilmek istenen mesaj bu toplumlar için fevkalade bir etkinleşmedir; “geride kalmaya”, “fakirliğe” ve “aşağılanmaya” dayalı geleneksel var oluşun bilimsel ve endüstriyel destekle bir medeniyet hamlesine dönüşmesidir. Düz bakışla bu bir koruma ve himayedir ancak derin bir bakışla 3. dünyada girişilmiş bir sömürgeleştirme faaliyetidir. Bu makale, kapitalizmin ikiyüzlü işleyişini, toplumsal kültür ve kimliğe sirayet edişini ve bir çözüm önerisiyle karşı direniş noktasını tartışmayı amaçlamaktadır.

Keywords

References

  1. Acemoğlu, D. ve Robinson, J. A. (2020). Dar Koridor: Devletler, Toplumlar ve Özgürlüğün Geleceği, 19. Baskı, Çev. Yüksel Taşkın, İstanbul: Doğan Kitap.
  2. Akman, V. (1999). Gelecek Yüzyılın Gündemi: Yeni Oyunun Yeni Kuralları Globalleşen Sermayenin 21. Yüzyıl Planı, İstanbul: Rota Yayınları.
  3. Alptekin, M. Y. (2015). Kapitalizmin Ortaya Çıkışı: Jeo-Kültürel Yaklaşım, Karadeniz Teknik Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10, 231-241.
  4. Arrighi, G. (1999). Global Market, Journal of World-Systems Research, 5 (2), 217-251.
  5. Assmann, J. (1997). Kültürel Bellek: Eski Yüksek Kültürlerde Yazı, Hatırlama ve Politik Kimlik, Çev. A. Tekin, İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
  6. Barkçin, S. Ş. (2020). Kalbin Aklı, İstanbul: İnsan Yayınları.
  7. Benjamin, W. (2001). Tekniğin Olanaklarıyla Yeniden Üretildiği Çağda Sanat Yapıtı, Çev. A. Cemal, Pasajlar, İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
  8. Bıçak, A. (2010). Türk Düşüncesi II: Kaygılar, İstanbul: Dergâh Yayınları.

Details

Primary Language

Turkish

Subjects

Business Administration

Journal Section

Review

Publication Date

May 30, 2023

Submission Date

April 19, 2023

Acceptance Date

May 22, 2023

Published in Issue

Year 2023 Volume: 10 Number: 1-Prof. Dr. Feyzullah EROĞLU Armağan Sayısı

APA
Bayrak Kök, S. (2023). Kapitalizmin Deşifresi: Kapitalist-Entelektüel İttifakı ve Bilim Değerindeki Düşüş ile Yaşanılan İlkesizlik. Pamukkale Üniversitesi İşletme Araştırmaları Dergisi, 10(1-Prof. Dr. Feyzullah EROĞLU Armağan Sayısı), 329-364. https://doi.org/10.47097/piar.1285943
AMA
1.Bayrak Kök S. Kapitalizmin Deşifresi: Kapitalist-Entelektüel İttifakı ve Bilim Değerindeki Düşüş ile Yaşanılan İlkesizlik. Pamukkale Business Research. 2023;10(1-Prof. Dr. Feyzullah EROĞLU Armağan Sayısı):329-364. doi:10.47097/piar.1285943
Chicago
Bayrak Kök, Sabahat. 2023. “Kapitalizmin Deşifresi: Kapitalist-Entelektüel İttifakı Ve Bilim Değerindeki Düşüş Ile Yaşanılan İlkesizlik”. Pamukkale Üniversitesi İşletme Araştırmaları Dergisi 10 (1-Prof. Dr. Feyzullah EROĞLU Armağan Sayısı): 329-64. https://doi.org/10.47097/piar.1285943.
EndNote
Bayrak Kök S (May 1, 2023) Kapitalizmin Deşifresi: Kapitalist-Entelektüel İttifakı ve Bilim Değerindeki Düşüş ile Yaşanılan İlkesizlik. Pamukkale Üniversitesi İşletme Araştırmaları Dergisi 10 1-Prof. Dr. Feyzullah EROĞLU Armağan Sayısı 329–364.
IEEE
[1]S. Bayrak Kök, “Kapitalizmin Deşifresi: Kapitalist-Entelektüel İttifakı ve Bilim Değerindeki Düşüş ile Yaşanılan İlkesizlik”, Pamukkale Business Research, vol. 10, no. 1-Prof. Dr. Feyzullah EROĞLU Armağan Sayısı, pp. 329–364, May 2023, doi: 10.47097/piar.1285943.
ISNAD
Bayrak Kök, Sabahat. “Kapitalizmin Deşifresi: Kapitalist-Entelektüel İttifakı Ve Bilim Değerindeki Düşüş Ile Yaşanılan İlkesizlik”. Pamukkale Üniversitesi İşletme Araştırmaları Dergisi 10/1-Prof. Dr. Feyzullah EROĞLU Armağan Sayısı (May 1, 2023): 329-364. https://doi.org/10.47097/piar.1285943.
JAMA
1.Bayrak Kök S. Kapitalizmin Deşifresi: Kapitalist-Entelektüel İttifakı ve Bilim Değerindeki Düşüş ile Yaşanılan İlkesizlik. Pamukkale Business Research. 2023;10:329–364.
MLA
Bayrak Kök, Sabahat. “Kapitalizmin Deşifresi: Kapitalist-Entelektüel İttifakı Ve Bilim Değerindeki Düşüş Ile Yaşanılan İlkesizlik”. Pamukkale Üniversitesi İşletme Araştırmaları Dergisi, vol. 10, no. 1-Prof. Dr. Feyzullah EROĞLU Armağan Sayısı, May 2023, pp. 329-64, doi:10.47097/piar.1285943.
Vancouver
1.Sabahat Bayrak Kök. Kapitalizmin Deşifresi: Kapitalist-Entelektüel İttifakı ve Bilim Değerindeki Düşüş ile Yaşanılan İlkesizlik. Pamukkale Business Research. 2023 May 1;10(1-Prof. Dr. Feyzullah EROĞLU Armağan Sayısı):329-64. doi:10.47097/piar.1285943

All articles published in Pamukkale University Journal of Business Research are licensed under the Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License (CC BY- 4.0). https://creativecommons.org/licenses/by/4.0/

download?token=eyJhdXRoX3JvbGVzIjpbXSwiZW5kcG9pbnQiOiJqb3VybmFsIiwib3JpZ2luYWxuYW1lIjoiaW1hZ2UucG5nIiwicGF0aCI6Ijg2MDcvNTdlYi81MGIxLzZhMGRhMjNmNjlkZGQ2LjY4MjU5MzQyLnBuZyIsImV4cCI6MTc3OTI4MTk5OSwibm9uY2UiOiI1NTMyNTA1ZTBhNzQ1OGI1MGM4OGE2YWNlNzAzMzNiNyJ9.7VV3eaBIIEohCCfOQxkYYaeDKn295YIt5MfLMs_C72M