Evaluation of Teachers' Motivation in Terms of Research Literacy

Kürşat Demir; Mustafa Yavuz

doi:10.54535/rep.1757746

Evaluation of Teachers' Motivation in Terms of Research Literacy

Abstract

This quantitative study, employing a relational survey model with a sample of 341 teachers, aimed to evaluate teachers' motivation in terms of their research literacy. Findings indicated teachers generally reported high motivation levels, with "high" scores across intrinsic, extrinsic, and managerial factors. Notably, teachers aged 51+ and those with 21+ years of experience reported higher motivation, while graduate-level educators and middle school teachers showed relatively lower motivation. By school level, primary school teachers reported higher motivation, while middle school teachers reported relatively lower motivation. Overall, teachers reported high research literacy skills, demonstrating "very high" proficiency in research process and preparation, and "high" proficiency in methodology knowledge and resource access. In the gender analysis, only the access-to-resources subdimension showed a significant difference, with male teachers reporting higher research literacy skills. Postgraduate education also had a positive effect on research literacy. Motivation was moderately and positively correlated with research literacy, explaining approximately 10% of the variance. These findings highlight the importance of considering motivational factors, particularly extrinsic incentives, in developing strategies aimed at enhancing teachers' research literacy skills.

Keywords

References

Abazaoğlu, İ., & Aztekin, S. (2015). Öğretmen moral ve motivasyonlarının öğrencilerin fen ve matematik başarılarına etkisi (Singapur, Japonya, Finlandiya ve Türkiye) [The effect of teacher morale and motivation on students' science and mathematics achievement (Singapore, Japan, Finland, and Turkey)]. International Congress on Education for the Future: Issues and Challenges, 13, 15. https://www.academia.edu/29156256/Öğretmen_Moral_ve_Motivasyonlarının_Öğrencilerin_Fen_ve_Matematik_Başalarılarına_Etkisi_Singapur_Japonya_Finlandiya_ve_Türkiye
Ada, Ş., Akan, D., Ayık, A., Yıldırım, İ., & Yalçın, S. (2014). Öğretmenlerin motivasyon etkenleri [Motivation factors of teachers]. Journal of Graduate School of Social Sciences, 17(3), 151–166. https://dergipark.org.tr/en/pub/ataunisosbil/issue/2834/38590
Adalı, N. (2023). İlk ve ortaöğretim kurumları öğretmenlerinin denetim odağı ve motivasyon algıları (Kırşehir örneği) [Locus of control and motivation perceptions of primary and secondary education institutions teachers (Kirsehir example)]. [Yüksek lisans tezi, Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi].
Akkoyunlu, B., & Kurbanoğlu, S. (2004). Öğretmenlerin bilgi okuryazarlığı öz-yeterlik inancı üzerine bir çalışma [A study on teacher's information literacy self-efficacy beliefs]. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 27(27). https://dergipark.org.tr/en/pub/hunefd/issue/7811/102528
Aksel, N., & Elma, C. (2018). Ortaokul müdürlerinin dönüşümcü liderlik davranışları ile öğretmenlerin motivasyonu arasındaki ilişki [The relationship between middle school principals’ transformational leadership behaviors and teachers’ motivation]. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 18(3), 1252–1268. https://doi.org/10.17240/AIBUEFD.2018.18.39790-471112
Aksoy, H. (2006). Örgüt ikliminin motivasyon üzerine etkisi [The effect of organizational climate on motivation]. [Yüksek lisans tezi]. Marmara Üniversitesi.
Aktekin, S., & Kuzucu, T. (2019). Öğretmenlerin motivasyonlarını etkileyen okul içi ve okul dışı faktörlerin analizi [Analysis of in-school and out-of-school factors affecting teachers' motivation]. Diyalektolog - Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi. http://dx.doi.org/10.29228/diyalektolog.37319
Avcı, İ. (2022). Öğretmenlerin mesleğe yönelik motivasyonları ile algıladıkları okul iklimi arasındaki ilişki [The relationship between teachers' professional motivation and their perception of school climate]. [Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul Kültür Üniversitesi.

Aycan, M. M. (2020). Öğretmenlerde mesleki motivasyon ile örgütsel vatandaşlık davranışı arasındaki ilişki [The relationship between professional motivation and organizational citizenship behavior in teachers]. [Yüksek Lisans Tezi]. Pamukkale Üniversitesi.
Bahtiyar Karadeniz, C., & Yavuz, C. (2009). Sınıf öğretmenlerinin motivasyonunun iş tatmini üzerine etkisi [The effect of primary school teachers’ motivation on job satisfaction]. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 2(9), 507–519. http://earsiv.odu.edu.tr:8080/xmlui/handle/11489/2823
Beaudry, J. S. ., & Miller, Lynne. (2016). Research literacy : a primer for understanding and using research. The Guilford Press. https://search.worldcat.org/title/913499971
Borg, S. (2009). English language teachers’ conceptions of research. Applied Linguistics, 30(3), 358–388. https://doi.org/10.1093/APPLIN/AMP007
Borg, S. (2010). Language teacher research engagement. Language Teaching, 43(4), 391–429. https://doi.org/10.1017/S0261444810000170
Brophy, J. (1998). Motivating students to learn. McGraw- Hill Companies. https://doi.org/10.4324/9780203858318
Çelebi, M. (2021). Investigation of the attitudes and competencies of teachers in project schools towards scientific research in a developing country. Journal of Teacher Education and Educators, 10(1), 99–125. https://dergipark.org.tr/en/pub/jtee/issue/62163/635132
Çınar, A., & Dalaman, O. (2024). Sınıf öğretmenlerinin öğretmenlik motivasyon düzeylerinin iş doyumuna etkisinde akademik okuryazarlıklarının aracı rolüne ilişkin betimsel bir Çalışma [A descriptive study on the mediating role of academic literacy in the effect of primary school teachers' teaching motivation levels on job satisfaction]. The Journal of International Educational Sciences, 11(40), 225–248. https://doi.org/10.29228/INESJOURNAL.77501
Çobanoğlu, F. (2020). Okullarda takım liderliği ve öğretmen motivasyonu [Team leadership and teacher motivation in schools]. Journal of International Social Research, 13, 545–553. https://www.sosyalarastirmalar.com/articles/team-leadership-and-teacher-motivation-in-schools.pdf
Cochran, W. G. (1977). Sampling techniques (3rd Edition). John Wiley & Sons. https://hwbdocs.env.nm.gov/Los%20Alamos%20National%20Labs/General/14447.pdf
Darling-Hammond, L. (2010). Evaluating teacher effectiveness: how teacher performance assessments can measure and ımprove teaching. Center for American Progress. https://eric.ed.gov/?id=ED535859
Day, C. (2013). Teacher quality in the twenty first century: new lives, old truths (X. Zhu & K. Zeichner, Eds.). Heidelberg: Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-642-36970-4_2
Deci, E. L., & Ryan, R. M. (2000). The “what” and “why” of goal pursuits: human needs and the self-determination of behavior. Psychological Inquiry, 11(4), 227–268. https://doi.org/10.1207/S15327965PLI1104_01
Deci, E. L., & Ryan, R. M. (2002). The paradox of achievement: The harder you push, the worse it gets. ımproving academic Achievement, 61–87. https://doi.org/10.1016/B978-012064455-1/50007-5
Demir, İ. (2019). Okul yöneticilerinin liderlik davranışlarının öğretmenlerin motivasyonu ve iş doyumu üzerine etkisi [The effect of school administrators' leadership behaviors on teachers' motivation and job satisfaction]. [Yüksek Lisans Tezi]. Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Demirdağ, M. (2021). Öğretmenlerin dijital okuryazarlık düzeyleri ile araştırma okuryazarlığı becerileri arasındaki ilişki [The relationship between teachers' digital literacy levels and research literacy skills]. [Yüksek Lisans Tezi]. Atatürk Üniversitesi.
Dönmez, Ö. (2023). Okul bina kalitesi ve öğretmen motivasyonu arasındaki ilişki [The relationship between school building quality and teacher motivation]. [Yüksek lisans tezi]. Dokuz Eylül Üniversitesi.
Eren, E. (2014). Örgütsel davranış ve yönetim psikolojisi [Organizational behavior and management psychology]. Beta Yayınları.
Eriksen, A. (2022). The research literacy of professionals: reconciling evidence-based practice and practical wisdom. Professions and Professionalism, 12(3). https://doi.org/10.7577/pp.4852
Eriksen, A., & Phillips, K. P. (2023). Editorial: The research literacy of teachers. professions and professionalism, 13(2). https://doi.org/10.7577/pp.5697
Ertürk, R. (2016). Öğretmenlerin iş motivasyonları [Teachers' work motivations]. Journal of Education, Theory and Practical Research, 2(3), 1–15. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ekuad/issue/28248/300307
Froehlich, D. E., Hobusch, U., & Moeslinger, K. (2021). research methods in teacher education: Meaningful engagement through service-learning. Frontiers in Education, 6, 680404. https://doi.org/10.3389/FEDUC.2021.680404/BIBTEX
Gagné, M., Forest, J., Gilbert, M. H., Aubé, C., Morin, E., & Malorni, A. (2010). The Motivation at Work Scale: Validation evidence in two languages. Educational and Psychological Measurement, 70(4), 628–646. https://doi.org/10.1177/0013164409355698
George, D., & Mallery, M. (2010). SPSS for windows step by step: A simple guide and reference (10a ed.). Pearson.
Göloğlu Demir, C., Demir, E., & Bolat, Y. (2017). Sınıf öğretmenlerinin motivasyonları ile kişilik özellikleri arasındaki ilişki [The relationship between primary school teachers’ motivations and personality traits]. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 14(37), 0. https://dergipark.org.tr/tr/pub/mkusbed/issue/44714/555481
Görgülü Arı, A., & Arslan, K. (2020). Lisansüstü fen bilimleri öğretmenlerinin araştırma okuryazarlığı beceri düzeyleri [Research literacy skill levels of graduate science teachers]. Journal of International Social Research, 13(75), 510–525. https://doi.org/10.17719/jisr.11208
Herzberg, F. (1959). The Motivation to Work. John Wiley & Sons.
Ilgar, Ş. (2012). Motivasyon Aktiviteleri ve öğretmen [Motivation activities and teacher]. HAYEF Journal of Education, 1(2), 211–222. https://dergipark.org.tr/tr/pub/iuhayefd/issue/8783/109782
Karafil, B. (2023). Exploring the relationship between teachers’ lifelong learning tendencies and research literacy leves. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20(3), 1269–1288. https://doi.org/10.33711/yyuefd.1353489
Karakuş, C., & Gül, D. (2023). Okul öncesi öğretmenlerinin motivasyon düzeylerinin incelenmesi: Küçükçekmece örneği [Investigation of motivation levels of preschool teachers: Kucukcekmece example]. Balkan and Near Eastern Journal of Social Sciences Balkan ve Yakın Doğu Sosyal Bilimler Dergisi Karakuş ve Gül, 9(1), 132–138. https://www.ibaness.org/bnejss/2023_09_01/15_Karakus_and_Gul.pdf
Kendirlioğlu Günhan, N. (2021). Matematik öğretmenlerinin araştırma okuryazarlığının kriz dönemlerinde mesleki gelişim bağlamında incelenmesi [Examination of mathematics teachers' research literacy in the context of professional development during crisis periods]. [Yüksek Lisans Tezi]. Ege Üniversitesi.
Kılıç, Y. (2023). Kamu ve özel okul öğretmenlerinin motivasyon düzeylerinin karşılaştırılması [Comparison of motivation levels of public and private school teachers]. Turkish Journal of Educational Studies, 10(1), 1–22. https://dergipark.org.tr/tr/pub/turkjes/issue/75648/945698
Kılıç, Y., & Yılmaz, E. (2019). İçsel, Dışsal ve Yönetsel Faktörler Bağlamında Öğretmen Motivasyon Ölçeği’nin geliştirilmesi [Development of Teacher Motivation Scale in the context of intrinsic, extrinsic and managerial factors]. Journal of Education, Theory and Practical Research, 5(1), 77–91. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ekuad/issue/44939/559439
Kır Yiğit, M., & Özalemdar, L. (2022). Research literacy skills of biology and science teachers. International Journal of Education Technology and Scientific Researches, 7(17), 472–494. https://doi.org/10.35826/IJETSAR.432
Koşan, D. (2022). Sınıf öğretmenlerinin uzaktan eğitime ilişkin tutumları ile motivasyon düzeyleri arasındaki ilişki [The relationship between primary school teachers' attitudes towards distance education and their motivation levels]. [Yüksek lisans tezi]. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi.
Kurt, B. (2013). İlkokul ve ortaokul yöneticilerinin öğretim liderliği davranışlarının öğretmen motivasyonuna etkisi [The effect of instructional leadership behaviors of primary and secondary school administrators on teacher motivation]. [Yüksek lisans tezi]. Marmara Üniversitesi.
Maslow, A. H. (1954). Motivation and personality. Harper & Row.
Pine, G. J. (2009). Teacher action research: Building knowledge democracies. SAGE Publications, Inc., https://doi.org/10.4135/9781452275079
Polat, M. (2014). Eğitim fakültesi öğrencilerinin bilimsel araştırmaya yönelik tutumları [Attitudes of faculty of education students towards scientific research]. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 18, 77–90. https://dergipark.org.tr/tr/pub/pausbed/issue/34738/384123
Polat, S. (2010). Okul öncesi yöneticilerinin kullandıkları yönetsel güç kaynaklarına ilişkin öğretmen algıları ile öğretmen motivasyonu arasındaki ilişki [The relationship between teachers' perceptions of managerial power sources used by preschool administrators and teacher motivation]. [Yüksek Lisans Tezi]. Yeditepe Üniversitesi.
Sağlam, A. Ç. (2007). Eğitim örgütlerinde kuramdan uygulamaya güdüleme [Motivation in educational organizations from theory to practice]. Nobel Yayınları.
Sarısoy, B. (2015, December 10). Neden Öğretmenlere Daha Fazla Mesleki Özerklik? [Why more professional autonomy for teachers?]. https://ogrenmeyoldasi.com/neden-ogretmenlere-daha-fazla-mesleki-ozerklik/
Şimşek, M. Ş., & Çelik, A. (2010). Yönetim ve organizasyon [Management and organization]. Eğitim Yayınevi.
Skaalvik, E. M., & Skaalvik, S. (2014). Teacher self-efficacy and perceived autonomy: relations with teacher engagement, job satisfaction, and emotional exhaustion. Psychological Reports, 114(1), 68–77. https://doi.org/10.2466/14.02.PR0.114k14w0
Sylvia, R. D., & Hutchison, T. (1985). What makes Ms. Johnson teach? A study of teacher motivation. Human Relations, 38(9), 841–856. https://doi.org/10.1177/001872678503800902
TEDMEM. (2014). Öğretmen gözüyle öğretmenlik mesleği rapor dizisi [Teacher profession report series through the eyes of teachers]. https://ted.org.tr/wp-content/uploads/2024/03/ogretmen_gozuyle_ogretmenlik_meslegi.pdf
Urhan, F. (2018). Öğretmenlerin motivasyon düzeylerine etki eden değişkenlerin analizi [Analysis of variables affecting teachers' motivation levels]. [Yüksek Lisans Tezi]. Necmettin Erbakan Üniversitesi.
Uyar, A. (2024). Examining teachers’ research literacy. Inonu University Journal of the Faculty of Education, 25(3), 1509–1528. https://doi.org/10.17679/inuefd.1507136
Uygar, N. (2023). Sınıf öğretmenlerinin özyeterlik algıları ve motivasyon düzeyleri [Primary school teachers' self-efficacy perceptions and motivation levels]. [Yüksek Lisans Tezi]. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi.
Vatansever Bayraktar, H., & Akın, E. (2019). Sınıf öğretmenlerinin motivasyon düzeylerinin incelenmesi [Investigation of primary school teachers' motivation levels]. Eurasian Academy of Sciences Social Sciences Journal, 37–63. https://doi.org/10.17740/EAS.SOC.2019.V24-04
Velioğlu, E. (2022). Öğretmenlerin bilimsel araştırma yapabilme beceri düzeyleri: Karma yöntem araştırması [Teachers' ability levels to conduct scientific research: A mixed method research]. [Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul Sabahattin Zaim Üniversitesi.
Vroom, V. H. (1964). Work and motivation. Wiley.
Yıldız, D., Kılıç, M., Gülmez, D., & Yavuz, M. (2019). Öğretmenlerin araştırma okuryazarlığı becerileri: ölçek geliştirme çalışması [Teachers' research literacy skills: A scale development study]. Turkish Journal of Educational Studies, 6(1), 45–65. https://doi.org/10.33907/turkjes.500780
Yüksel, M., & Kazak, E. (2022). Öğretmenlerin örgütsel adalet algıları ile motivasyonları arasındaki ilişki [The relationship between teachers' organizational justice perceptions and motivations]. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Dergisi, 54, 1435–1460. https://doi.org/10.53444/deubefd.1183630
Zhou, N., Liu, X., Jin, X., Li, T., Wang, C., & Admiraal, W. (2024). Motivation for and challenges in teacher research in underdeveloped areas of northwest China: An exploratory study. Behavioral Sciences 2024, Vol. 14, Page 1064, 14(11), 1064. https://doi.org/10.3390/BS14111064

Details

Primary Language

English

Subjects

Learning, Motivation and Emotion

Journal Section

Research Article

Authors

Kürşat Demir ^*
0000-0002-6551-4454
Türkiye

Mustafa Yavuz
0000-0001-5697-5120
Türkiye

Early Pub Date

December 21, 2025

Publication Date

December 21, 2025

Submission Date

August 4, 2025

Acceptance Date

November 18, 2025

Published in Issue

Year 1970 Volume: 9 Number: 2

DOI

https://doi.org/10.54535/rep.1757746

IZ

https://izlik.org/JA38JT58JS

Cite

RIS / Bibtex

APA

Demir, K., & Yavuz, M. (2025). Evaluation of Teachers’ Motivation in Terms of Research Literacy. Research on Education and Psychology, 9(2), 473-501. https://doi.org/10.54535/rep.1757746