An assessment of audio-visual translation strategies in subtitling and dubbing of “Frozen” into Turkish

Abstract

Translation is essential for information transfer and its variety. For this reason, various things such as books, movies, magazines have been translated. Animation movies are significant for children, therefore, their translation have become more significant for translators to find suitable translation context. The aim of this study is to redefine certain translation strategies and find out which translation strategies were applied most in the dubbed and subtitled Turkish translation of “Frozen” (2013) within the framework of Bell’s equivalent theory; equivalent, and non- equivalent and also to understand to what extend meaning equivalent is possible. For dubbed and subtitled versions of the movie, the translation strategies redefined for this study have been applied. These are Exact Translation, Close Translation, Adaptation, Replacement, Addition and Deletion. The study is a descriptive qualitative and quantitative research. In the movie, all subtitles and dubbings, except songs, have been analysed. The results of the study have shown that statistically, there are no significant differences among the frequencies of the strategies in the dubbed and subtitled versions of the movie. The most common translation strategy in the dubbed and subtitled version is Exact Translation, which means that there is “meaning equivalent” in high frequencies. On the other hand, the least common strategy in the dubbed version is “Deletion” while it is “Replacement” in the subtitled version. Moreover, in the dubbed version, there are some additions unlike in the subtitled version. This study shows that with the use of simple sentence structure and vocabulary, meaning equivalent is possible.

Keywords

• Animation movies,translation strategies,subtitling,dubbing,equivalent theory,audio-visual translation

“Frozen” filminin altyazı ve dublaj olarak Türkçeye çevirisinde görsel-işitsel çeviri stratejisi değerlendirmesi

Öz

Çeviri, bilgi aktarımı ve çeşitliliği için esastır. Bu nedenle, kitap, film, dergi gibi çeşitli şeyler tercüme edilmektedir. Animasyon filmler çocuklar için önemlidir, bu yüzden bu tür filmlerin çevirilerinde, çevirmenlerin uygun çeviri bağlamı bulması çok önemlidir. Bu çalışmanın amacı, “Frozen” (2013) filminin dublajlı ve altyazılı sürümlerinde çeviri sürecinde kullanılan çeviri stratejileri yeniden tanımlamak ve hangi stratejinin daha çok kullanıldığını anlamak ve bunu yaparken de Bell’in eş değer teorisi çerçevesinde, eşdeğer ve eşdeğer olmayan, çevirinin ne kadar eş değer olabileceğini anlamaktır. Filmin dublajlı ve altyazılı sürümleri için, bu çalışma için seçilen çeviri stratejileri kullanılmıştır. Bunlar Tam çeviri, Yakın çeviri, Adaptasyon, Değiştirme, Ekleme ve Silmedir. Çalışma tanımlayıcı niteliksel ve niceliksel bir araştırmadır. Filmde, şarkılar hariç tüm alt yazılar ve dublajlar analiz edilmiştir. Çalışmanın sonucu, istatistiksel olarak filmin dublajlı ve altyazılı türlerinde stratejilerin sıklıkları arasında anlamlı bir fark olmadığını ortaya koymuştur. Filmin dublajlı ve altyazılı türlerinde en yaygın kullanılan strateji, Tam Çeviridir, bu da demektir ki filmin hem dublajında hem de altyazılı türünde yüksek oranda anlam eşitliği vardır.  Diğer yandan, en az kullanılan strateji dublajlı versiyonda “silme” ve altyazılı versiyonda “Değiştirme” dir. Ayrıca, dublajlı versiyonda, altyazılı versiyondan farklı olarak bazı eklemeler de vardır. Bu çalışma, basit cümle yapısı ve kelime hazinesiyle, eşdeğer anlamın mümkün olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

• Animasyon filmler,çeviri stratejileri,altyazı,dublaj,eşdeğerlilik teorisi,görsel-işitsel çeviri

References

1. Baker, M. (2001). Routledge Encyclopedia of Translation Studies. London: Routledge. Baker, M. & Hochel, B. (1998). Dubbing. In Baker, M. (Ed.). Routledge Encyclopedia of Translation Studies (pp. 74-76). London and New York: Routledge. Bell, R. (1991). Translation and Translating Theory and Practice. London: Longman De Linde, Z., & Kay, N. (1999). Processing subtitles and film images: Hearing vs. deaf viewers. The Translator, 5 (1), 45-60. Del Vecho, P. (Producer), Lee, J. & Buck, C. (Director). (2013). Frozen. United States: Walt Disney Animation Studios. Delabastita, D. (1990). Translation and the mass media. In: S. Bassnett & A. Lefevere (Eds.), Translation, history and culture (pp. 97-105). London: Pinter. Gottlieb, H. (1992). Subtitling- a New University discipline. In: C. Dollerup, et al. (Ed.). Teaching Translation and Interpreting. (pp. 161-70). Amsterdam: John Benjamins Publishing Company. Gottlieb, Henrik. (2005). Subtitling. In: Baker, M. (ed) Routledge Encyclopedia of Translation Studies. (pp. 244-248). Shanghai: Shanghai Foreign Language Education Press. Hartmann,R.R.R. & F.C Stork.(1972). Dictionary of Language and Linguistics. London: Applied Science Publishers Ltd. Ivarsson, J. (2002). Subtitling Through the Ages. A Technical History of Subtitles in Europe. Language International, 14 (2) , 6 –10. Jakobson, R. (2000). On linguistic aspects of translation, in: Laurence Venuti (ed.), The Translation Studies Reader. London. New York: Routledge. Luyken, G. M., et al. (1991). Overcoming Language Barriers in Television: Dubbing and Subtitling for the European Audience. Manchester: European Institute for the Media. Ozcan-Dost, B. & Tarakcıoğlu, A. (2016). Turkish Culture Represented in English: Translation of Material Culture Elements in Buket Uzuner’s Novel Uzun Beyaz Bulut-Gelibolu. International Journal of Language and Literature, 4 (2), 134-142. Ozer-Erdoğan, B & Tarakcıoğlu, A. (2018). Determining Eligibility of Legal Translators in Turkish Judicial System. International Journal of Languages’ Education and Teaching, 6 (3), 40-51. Spanakaki, K. (2007). Translating Humor for Subtitling. Translation Journal: Art and Entertainment. 11 (2). Retrieved 21 March 2008, from http://translatiojournal.Net/journal/40humor.htm Taşdan, T. E. (2018). Same Question – Different Answer: Unnecessary Emphasis of Ideological and Cultural Items in The Turkish Translation of The Kite Runner. International Journal of Language Academy, 6 (2), 1-12. Tomaszkiewicz, T. (1993). Les opérations linguistiques qui sous-tendent le processus de sous-titrage des films. Poznan: Adam Mickiewicz University Press. Vinay, J. P and Darbelnet, J. (1958/2000). A Methodology for Translation. In: Venuti, Lawrence [ed.]: The Translation Studies Reader. London and New York: Routledge