Ve Ateş Bizi Tüketiyor romanında benlik bölünmesi ve bilinçdışı labirentlerinde kimlik arayışı

Abstract

Günümüz yazarı Murat Gülsoy’un son romanı Ve Ateş Bizi Tüketiyor (2019), benlik bölünmesi, yabancılaşma, arayış gibi temaları ele alan, postmodern niteliklere sahip bir roman olarak dikkat çekmektedir. Çalışmada, romanın içerik ve biçim özellikleri incelenecektir. İçerik yönünden benlik bölünmesi, rüya ve arayış temaları tahlil edilecek, biçim yönünden ise postmodern nitelikler ve gerçeklik algısı ele alınacaktır. Roman, emekli bir ağır ceza reisinin geçmişi ile bugünü arasındaki bölünmüşlüğünü konu alır. Uzun zaman acı çekmiş, geçmiş hayatını belleğinden silmeye çalışan bir adamın kendi zihninde, hayal, rüya, gerçeklik labirentinde kayboluşu ve benlik bütünlüğüne ulaşma isteği temel izlektir. Bu yolculuk gece vakti, bilinç ve bilinçdışı katmanlarında gerçekleşir. Dolayısıyla romanda teknik olarak rüya, hayal ve gerçek iç içedir. İki benlik de acı, korku, kaçış isteği, yaşama sevinci/isteği gibi duyguları ortak olarak yaşarlar. Kaybolan başkişi, mutsuzluk çektiği hayatında kendini bir hikâyenin içinde sıkışmış ve özgürlüğünü kaybetmiş gibi hisseder. Bu sebeple “kendi hikâyesinden çıkıp gitmek” arzusuyla evden uzaklaşır. Sonrasında paralel olarak kayboluşu ve arayışı bir arada yaşar. Başkişinin kendi hayatına yabancılaşması yoluyla gerçekleşen benlik parçalanması, kayboluşun asıl mânâsını taşır. O zamana kadar insanlardan uzak kalmış, yakınlarını kaybetmiş, evinin ıssızlığında yalnız bir adam iken o gece, insanlarla birlikte vakit geçirerek kaybettiği dengesini, bütünlüğünü bulmaya çalışır. Bu kayboluş ileriki yaşlarda ortaya çıkan zihin dağınıklığının da bir sonucu olarak gösterilir. Dolayısıyla okuyucu, olayları yaşlı bir adamın zihninden takip eder. Geceye, rüyalara hâkim olan arzu ve korku duyguları damga vurur. Yaşama sevinci, yeniden hayata dönme isteği ve yaşlılıkla birlikte gelen ölüm korkusu iç içe verilir. Arayış ise, hayatın ateşini yeniden tutuşturmanın bir yoludur.

Keywords

• Postmodern roman,benlik bölünmesi,rüya,kaybolma,arayış

In novel And Fire Consumes The Us, self-division and the search for identity in unconscious labyrinths

Abstract

A contemporary author Murat Gülsoy’s latest novel, And Fire Consumes Us (2019), stands out as a postmodern novel that addresses themes such as the division of self, alienation and quest. In this study, the content and form characteristics of the novel will be investigated. In terms of content, the themes “division of self,” “dream,” and “quest” will be analyzed, and in terms of form, postmodern qualities and perception of reality will be addressed. The novel is about the dividedness between the past and the present of a retired chief of criminal justice. The main theme is how a man — who has suffered for a long time and has been trying to erase his past life from his memory — gets lost in his mind, in his labyrinth of imagination, his dreams and reality, and his desire to attain personal integrity. This travel occurs at night through consciousness and layers of unconsciousness. So, technically, dreams, imaginations and reality are intertwined in the novel. Both personalities experience feelings such as pain, fear, a desire for escape, the joy of living/desire to live. The protagonist who has been lost feels trapped in a story, and he feels as if he has lost his freedom in his unhappy life. For this reason, he walks away from his home with the desire to “get out of his own story and go away.” Then, he experiences the feelings of getting lost and being in a quest simultaneously. The personality disintegration, which occurs through the alienation of the protagonist from his own life, carries the true meaning of being lost. Until then, he was a lonely man who had stayed away from people, lost his relatives, and was alone in the wilderness of his house, but he tried to find the balance and integrity he had lost by spending time with people that night. Such being lost is shown also as a consequence of the disorientation that emerges later in life. So, the reader follows what happens through an old man’s mind. Feelings of desire and fear that dominate dreams leave a mark on the night. The joy of living, the desire to come back to life and the fear of death that comes as one gets old are presented in an intertwined way. The quest, however, is a way of re-igniting the fire of life.

Keywords

• Postmodern novel,self-division,dreaming,getting lost,quest

References

1. Alighieri, D. (1955). Cehennem. Feridun Timur (Çev.). Ankara: MEB.
2. Bachelard, G. (2008). Uzamın Poetikası. Alp Tümertekin (Çev.). İstanbul: İthaki.
3. Borges’le Söyleşiler (2009). Richard Burgin (Ed). Hatice, Esra Mescioğlu (Çev.). İstanbul: Paradigma.
4. Çelebi, A. H. (2009). Bütün Şiirleri, 5. Bs. İstanbul: YKY.
5. Çetin, Özer (2015). Rüya Olgusu ve Dindarlık Üzerine Bir Araştırma. Bursa: Emin.
6. Çetindağ, G. (2007). “Türk Kültüründe Mağara Motifi”, 38. Uluslararası Asya ve Kuzey Afrika Çalışmaları Kongresi, ICANAS 38, (10-15 Eylül 2007) Edebiyat Bilimi Sorunları ve Çözümleri içinde C.1. Ankara: 443-455.
7. Di Giovanni, N. T. (2008). Ustanın Dersi, Borges ve Yapıtları Üstüne. Hayriye Ulaş. (Çev.). Ankara: ODTÜ.
8. Ecevit, Y. (2009). Türk Romanında Postmodernist Açılımlar. 6. Bs. İstanbul: İletişim.

9. Emre, İ. (2006). Postmodernizm ve Edebiyat, 2. Bs. Ankara: Anı.
10. Güneş, S. (2010). “Yeraltı Mekanı Ve Kavramının Toplum Ve İmgelem Üzerine Etkisi”, METU JFA 2010/1 (27:2) :125-139.
11. Jung, C. G. (2018). Rüyalar. 4. Bs. Aylin Kayapalı (Çev.). İstanbul: Pinhan.
12. Jung, C. G. (2017). Dört Arketip. 5. Bs. Zehra Aksu Yılmazer (Çev.). İstanbul: Metis.
13. Jung, C. G. (2009). İnsan ve Sembolleri. 4. Bs. Ali Nahit Babaoğlu (Çev.). İstanbul: Okuyan Us.
14. Kâğıtçıbaşı, Ç. (2010). Benlik, Aile ve İnsan Gelişimi. İstanbul: Koç Üniv. Yay.
15. Kalın, İ. (2018). Barbar, Modern, Medenî. İstanbul: İnsan.
16. Laing, R.D. (2012). Bölünmüş Benlik. Ergün Akça (Çev.). İstanbul: Pinhan.
17. Mead, G. H. (2017). Zihin, Benlik ve Toplum. Yeşim Erdem (Çev.). Ankara: Heretik.
18. Merter, N. M. (2017). Dokuz Yüz Katlı İnsan, Tasavvuf ve Benötesi Psikolojisi (Transpersonel Psikoloji). 17. Bs. İstanbul: Kaknüs.
19. Parla, J. (2012). Türk Romanında Başkalaşım. 2. Bs. İstanbul: İletişim.
20. Tanpınar, A. H. (2010). Hikâyeler. 8. Bs. İstanbul: Dergâh.
21. Torun, H. (2016). “Bir Antik Yaşam Tasarımı: Anadolu’da Tünel Kentler ve Uygarlıklar Arası İletişimin İzleri”, Yaratıcı Endüstriler Uluslararası Tasarım Sempozyumu (01-02 Haziran 2016) Bildiriler Kitabı içinde, Yıldız Teknik Üniversitesi Matbaası, İstanbul: 119-130.