B. Nihan Eren’in Kör Pencerede Uyuyan adlı öykü kitabı üzerine bir inceleme

Öz

Çağdaş Türk öykücülüğünün genç yazarlarından biri olan B. Nihan Eren’in Kör Pencerede Uyuyan adlı öykü kitabı, bilinçle kurgulanmış ve birbirine sıkıca bağlı yirmi öyküden oluşur. “Gece” ve “Gün” adlı iki bölümden oluşan kitaptaki öyküler, ortak bir zaman diliminde ve mêkanda geçer. Aynı zaman ve mekân üzerine kurgulanan öyküler, birbiriyle kesişerek birbirine işaret ederek ve birbirini aydınlatarak gelişir. Öykülerin içerdiği bu özellik, Kör Pencerede Uyuyan’a bir romandaki gibi bütünlüklü bir yapı da kazandırır. Başka öykücülerde sadece atmosfer oluşturmak için kullanılan nesne veya ayrıntılar, Eren’in öykülerinde olay örgüsünü aydınlatan bağlantı noktaları olarak işlev kazanır. Kitaptaki öykülerde yalnız, mutsuz, kaygılı, umutsuz, geçmişinde hayal kırıklıklarını ve terk edilmişlikleri barındıran muhtelif yaş gruplarına ait insanlarla karşılaşılır. Eren, aynı toplumsal yapı ve zaman diliminde yaşama tutunmaya çalışan “kırık hayatlar”dan manzaralar sunar. Bu manzaralar yoluyla, öykü karakterlerinin yaşadıklarının aslında toplumsal yapıya hâkim olumsuzluklardan kaynaklandığını ima etmeye çalışır. Kitaptaki öykülerde görünüşle gerçek arasındaki derin uçurum ve topluma hâkim ikiyüzlülük Eren’in eleştiri oklarının temel hedefi olur. Eren’in öykülerindeki bu kurgu ve içerik uyumu, dil ve anlatım tutumuyla da desteklenir. Kör Pencerede Uyuyan adlı öykü kitabına yönelik biçim, kurgu, dil ve muhteva eksenli bir inceleme bu makalenin temel konusunu oluşturmaktadır. Bu inceleme yoluyla Eren’in öykü anlayışının temel bileşenlerini ve bunların birbiriyle olan ilişkisini saptamaya çalışmak amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Kör Pencerede Uyuyan
• öykü
• kurgu
• muhteva
• dil ve anlatım

A study on B. Nihan Eren’s storybook Sleeping in the Blind Window

Abstract

One of the young writers of contemporary Turkish storytelling, B. Nihan Eren's short story book, Sleeping in the Blind Window, consists of twenty stories that have been constructed with consciousness and are tightly connected to each other. The stories in the book, which consists of two parts named "Night" and "Day", take place in a common time and place. Stories built on the same time and space develop by intersecting each other, pointing to each other and enlightening each other. This feature of the stories gives Sleeping in the Blind Window a holistic structure like in a novel. The objects or details used solely to create atmosphere in other storytellers function as connecting points that illuminate the plot in Eren's stories. In the stories in the book, people from various age groups are encountered, who are lonely, unhappy, anxious, hopeless, and harbor disappointments and abandonments in their past. Eren presents scenes from "broken lives" trying to hold on to life in the same social structure and time period. Through these landscapes, she tries to imply that what the story characters experience actually stems from the negativities dominating the social structure. The deep gap between appearance and reality and the hypocrisy that prevails in society in the stories in the book are the main targets of Eren's criticism arrows. This fiction and content harmony in Eren's stories is also supported by the language and narrative attitude. The main subject of this article is an analysis of the story book Sleeping in the Blind Window on the basis of form, fiction, language and content. Through this analysis, it is aimed to determine the basic components of Eren's understanding of the story and their relationship with each other.

Keywords

• Sleeping in The Blind Window
• story
• content
• language and expression

References

1. Bachelard, G. (2008). Uzamın Poetikası. (Çev. Alp Tümertekin). İstanbul: İthaki.
2. Cohn, D. (2008). Şeffaf Zihinler-Kurmaca Eserlerde Bilincin Sunumu. (Çev. Ferit Burak Aydar). İstanbul: Metis.
3. Çobanlı, I. (2015). "Kör Pencerede Uyuyan Öyküler". BirGün. Erişim Tarihi: 21.11.2020, https://www.birgun.net/haber/kor-pencerede-uyuyan-oykuler-76645.
4. Eagleton, T. (2015). Edebiyat Nasıl Okunur. (Çev. Elif Ersavcı). İstanbul: İletişim.
5. Eren, B. N. (2015). Kör Pencerede Uyuyan. İstanbul: Yapı Kredi.
6. Flaubert, G. (2001). Madame Bovary. (Çev. Tahsin Yücel). İstanbul: Can.
7. Gümüş, S. (2012). Öykünün Bahçesi. İstanbul: Can.
8. Koyuncu, İ. (2019). “B. Nihan Eren”. Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü.

9. Moran, B. (2007). Edebiyat Kuramları ve Eleştiri. İstanbul: İletişim.
10. Tekin, M. (2003). Roman Sanatı 1. İstanbul: Ötüken.
11. Toprak, E. (2020). “Hayal Otel”. B. Nihan Eren ile Söyleşi. Cumhuriyet. Erişim Tarihi: 20.11.2020, https://www.cumhuriyet.com.tr/haber/hayal-otel-1771387.
12. Tosun, N. (2011). Modern Öykü Kuramı. Ankara: Hece.
13. Tosun, Y. (2008). "Kasaba Havası". Notos Öykü. 13, 136-137.
14. Uçmaner, M. (2020, 8 Haziran). “Otel Hayal, Edebiyat Gerçek”. Birgün Kitap.
15. Wood, J. (2010). Kurmaca Nasıl İşler (Çev. Ekin Bodur). İstanbul: Ayrıntı.