The purpose of this study is to examine the views and experiences of group leaders and administrators regarding crises that arise in early childhood education institutions. Additionally, the study aims to identify the crisis management approaches applied during crisis processes. A phenomenological approach from qualitative research designs was adopted in the study. Data were obtained through semi-structured interviews with group leaders and administrators working in different early childhood education institutions. The data were analyzed using the thematic analysis method. The analysis revealed that crisis management processes in early childhood care and education institutions largely rely on individual experiences, while institutional-level planning, coordination, and learning mechanisms are insufficiently structured. The findings show that teachers take on roles that provide quick reflexes and emotional support in times of crisis, while managers carry out communication and coordination tasks, but these processes are not linked to a written system. The lack of planned preparation before crises, the uncertainty of roles during crises, and the failure to establish institutional memory after crises reveal that early childhood institutions do not have a comprehensive crisis management culture. This research shows that crisis management in early childhood institutions must evolve from individual reflexes to an institutional structure, and that this transformation is only possible through education-based awareness, systematic planning, and comprehensive communication strategies.
This research was evaluated by the Harran University Social and Human Sciences Ethics Committee and found ethically appropriate. The Ethics Committee approved the research on September 18, 2025, with document number 2025/298. Informed consent was obtained from participants based on voluntary participation, and the confidentiality of personal data and participant rights were protected within the framework of ethical principles.
Bu araştırmanın amacı erken çocukluk bakım ve eğitim kurumlarında ortaya çıkan krizler ile ilgili grup sorumlusu ve yöneticilerin görüş ve deneyimlerini incelemektir. Ayrıca araştırma doğrultusunda kriz süreçlerinde uygulanan kriz yönetimi yaklaşımlarını tespit etmek de amaçlanmaktadır. Araştırmada nitel araştırma desenlerinden fenomenolojik yaklaşım benimsenmiştir. Veriler, üç farklı erken çocukluk bakım ve eğitim kurumlarında görev yapan eğitimci ve yöneticiler ile yapılan yarı yapılandırılmış görüşmeler vasıtasıyla elde edilmiştir. Elde edilen veriler tematik analiz metodu kullanılarak analiz edilmiştir. Yapılan analiz sonucunda, erken çocukluk bakım ve eğitim kurumlarında kriz yönetimi süreçlerinin büyük ölçüde bireysel deneyimlere dayandığı, kurumsal düzeyde planlama, koordinasyon ve öğrenme mekanizmalarının ise yeterince yapılandırılmadığı tespit edilmiştir. Bulgular, öğretmenlerin kriz anında hızlı refleks ve duygusal destek sağlayıcı roller üstlendiğini; yöneticilerin ise iletişim ve koordinasyon görevlerini yürütmekle birlikte bu süreçlerin yazılı bir sistematiğe bağlanmadığını göstermektedir. Kriz öncesi hazırlıkların planlı bir biçimde yürütülmemesi, kriz anında rollerin belirsizliği ve kriz sonrasında kurumsal hafıza oluşturulamaması, erken çocukluk kurumlarının bütüncül bir kriz yönetim kültürüne sahip olmadığını ortaya koymaktadır. Bu araştırma erken çocukluk kurumlarında kriz yönetiminin bireysel reflekslerden kurumsal bir yapıya evrilmesi gerektiğini, bu dönüşümün ise ancak eğitim temelli farkındalık, sistematik planlama ve bütüncül iletişim stratejileriyle mümkün olabileceğini göstermektedir.
Bu araştırma, Harran Üniversitesi Sosyal ve Beşerî Bilimler Etik Kurulu tarafından değerlendirilmiş ve etik açıdan uygun bulunmuştur. Araştırma için Etik Kurul Onayı 18/09/2025 tarihli ve 2025/ 298 belge numarası ile karar alınmıştır. Araştırmada katılımcılardan gönüllü katılım esasına dayalı olarak bilgilendirilmiş onam alınmış, kişisel verilerin gizliliği ve katılımcı hakları etik ilkeler çerçevesinde korunmuştur.
| Primary Language | Turkish |
|---|---|
| Subjects | Early Childhood Education |
| Journal Section | Research Article |
| Authors | |
| Submission Date | November 6, 2025 |
| Acceptance Date | February 7, 2026 |
| Publication Date | March 4, 2026 |
| IZ | https://izlik.org/JA72JD73WW |
| Published in Issue | Year 2026 Volume: 6 |
Okul Yönetimi (SAJ), tüm eğitim seviyelerinde eğitim liderliği, politikası ve yönetimine bilimsel katkıda bulunan yüksek kaliteli, hakemli makaleler yayınlar. Dergi, liderlik uygulamaları, politika analizi ve dış krizlerin eğitim sistemleri üzerindeki etkileri dahil olmak üzere okul yönetimindeki hem geleneksel konular hem de güncel sorunlar hakkında akademik çabayı teşvik etmeyi amaçlamaktadır.
Temel Odak Alanları:
• Eğitim Liderliği: Dönüşümsel, dönüşümcü ve kültüre duyarlı liderlik dahil olmak üzere yenilikçi liderlik modellerini keşfetmek.
• Politika ve Eğitim Reformu: Ulusal ve uluslararası eğitim politikalarının ve reform hareketlerinin okul yönetimi ve eğitim üzerindeki etkisini incelemek.
• Kriz Yönetimi ve Liderlik: Savaşlar, doğal afetler ve halk sağlığı acil durumları gibi krizler sırasında eğitim liderliğinin rolünü, dayanıklılık ve iyileşmeye odaklanarak araştırmak.
• Okul Yönetimi ve Organizasyonu: İnsan kaynakları, akreditasyon ve örgütsel gelişim dahil olmak üzere K-12 okullarının ve yüksek öğrenim kurumlarının yönetimini, idaresini ve operasyonel yapılarını analiz etmek.
• Karşılaştırmalı ve Küresel Perspektifler: Farklı ülkeler ve bölgelerdeki okul yönetimi uygulamalarına ilişkin karşılaştırmalı perspektifleri sunmak ve kültürler arası liderlik ve yönetime vurgu yapmak.
• Eğitimin Güncel Zorlukları: Eğitimde eşitlik, kaynak tahsisi, öğretmen tutma ve okul yönetiminde teknolojinin entegrasyonu gibi çağdaş zorlukları ele almak.
İlgi Çeken Temel Konular:
• Kriz Sırasında Liderlik: Çatışma, yerinden edilme ve kriz dönemlerinde eğitim sürekliliğini yönetmede okul yöneticilerinin ve öğretmenlerin rolü.
• Topluluk Katılımı: Eğitim sonuçlarını iyileştirmek için okul liderleri, öğretmenler, veliler ve daha geniş topluluk arasındaki iş birliğinin önemi.
• Teknolojik Yenilikler: Dijital araçların, veri analitiğinin ve yapay zekanın okul yönetimi ve eğitim liderliği üzerindeki etkisini keşfetme.
• Kapsayıcı Eğitim Liderliği: Eğitimde çeşitliliği, katılımı ve erişilebilirliği önceliklendiren liderlik uygulamalarını teşvik etme.
• Öğretmen ve Yönetici Gelişimi: Eğitim kurumlarında mesleki gelişim, kariyer ilerlemesi ve örgütsel öğrenmeye odaklanma.
Sahanın Sesi
Akran denetimli akademik makalelere ek olarak, Okul Yönetimi (SAJ) eğitim liderlerinin, okul liderlerinin, öğretmenlerin ve uygulayıcıların seslerini duyurmayı bir gereklilik olarak görmektedir.
Eğitim liderliği ve öğretim rollerinde bulunanların karşılaştığı gerçek dünya zorluklarını vurgulayan, pratik çözümler ve içgörüler sunan katkıları bekliyoruz.
Bu akran denetimli olmayan gönderiler, uygulayıcıların deneyimlerini, uzmanlıklarını ve okul yönetimine yönelik yenilikçi yaklaşımlarını paylaşmaları için değerli bir platform sağlayacaktır.
Okul Yönetimi (SAJ), bu bakış açılarını dahil ederek akademik araştırma ile eğitim sisteminin pratik gerçekleri arasındaki boşluğu kapatmayı amaçlamaktadır.
Okul Yönetimi (SAJ), eğitim alanındaki araştırmacılar, politika yapıcılar ve uygulayıcılar için değerli içgörüler sağlayarak okul yönetiminin teorisini, uygulamasını ve zorluklarını tartışmak için önde gelen bir platform olmayı amaçlamaktadır.
Okul Yönetimi (SAJ)’ın Odaklandığı Konular ve Makale Türleri
Okul Yönetimi (SAJ), okul yönetimi, liderlik ve eğitim uygulamaları anlayışını ilerleten yüksek kaliteli, kapsamlı, pratik katkılar sunan akademik çalışmaları yayınlar. Okul Yönetimi (SAJ), hem deneysel araştırmaları hem de uygulayıcıların yaşanmış deneyimlerini yansıtmayı ve okul liderliği ve eğitim yönetimi konusunda geniş ve çeşitli bakış açıları sağlamayı amaçlamaktadır. Dergi, aşağıdaki kategorilerde gönderileri kabul etmektedir:Yazar Kılavuzu
Okul Yönetimi (SAJ)’a gönderilen yazılar, sorunsuz bir inceleme ve yayın süreci için aşağıdaki kurallara uygun olmalıdır:
Makale Gönderme Gereklilikleri
Makale Uzunluğu: Makaleler 1.000 ila 8.000 kelime arasında olmalıdır (başlık, özet, referanslar, beyanlar [çıkar çatışması beyanı, yazarların katkı oranı, teşekkürler, etik hususlar, yapay zeka kullanım beyanı] dahil, ekler hariç).
Şablon: Gönderiler Microsoft Word'de hazırlanan MAKALE ŞABLONU kullanılarak hazırlanmalıdır. örnek
Dil: Her makale, Türkçe ve İngilizce olmak üzere bir başlık, özet (50-100 kelime) ve 3-5 anahtar kelime içermelidir. Dergimizde Türkçe olarak yayımlanan tüm makaleler, uluslararası görünürlüğü artırmak amacıyla İngilizce tam metinleri (full-text) ile birlikte yayımlanmaktadır.
Biçimlendirme
Atıf ve Kaynak Gösterme: Tüm metin içi atıflar ve referanslar kesinlikle APA (Amerikan Psikoloji Derneği) 7. Baskı kılavuzlarına uygun olmalıdır.
Şekiller, Tablolar ve Görseller: Tablolar, şekiller ve grafikler dergi sayfasına uygun şekilde boyutlandırılmalı ve ardışık numaralandırma içermelidir. Gerekirse her şekil veya tablonun üstünde açıklayıcı başlıklar ve altında açıklayıcı notlar bulunmalıdır. Araya metin girmeden ardışık tablolar veya şekiller sıralanmamalıdır.
Başlıklar ve Yapı: APA 7. Baskı yönergelerinde belirtilen başlık yapısını kullanılacaktır. Gönderilen makaleler yazı tipi, tür ve paragraf biçimlendirmesinde MAKALE ŞABLONU’ na uygun olmalıdır
Sorumluluk Reddi Beyanları
Yazarlar, olası çıkar çatışmalarını ele alan, yazarın sorumluluklarını açıklayan, mali veya diğer desteği kabul eden ve etik standartlara uyumu teyit eden bir sorumluluk reddi beyanı eklemelidir. Sorumluluk reddi beyanı özellikle aşağıdaki bölümleri içermelidir:
Teşekkürler: Yazarlar, araştırma veya makalenin hazırlanmasında yardımcı olan kişilerden veya kuruluşlardan gelen mali desteği, kaynakları veya katkıları beyan etmelidir. Buna hibeler, araştırma tesisleri veya uzman tavsiyeleri dahildir.
Çıkar Çatışması Beyanı: Yazarlar, araştırmayı veya yayını etkileyebilecek olası çıkar çatışmalarını açıklamalıdır. Buna, finansal çıkarlar, kişisel ilişkiler veya çatışma olarak algılanabilecek diğer faktörler dahildir.
Yazar Katkı Oranı: Yazarlar, araştırmanın bütünlüğünden, içeriğin doğru, güvenilir ve intihalden arınmış olmasından sorumludur. Bu bölüm, kavramsallaştırma, veri toplama, analiz ve yazma dahil olmak üzere her yazarın çalışmaya katkılarının da beyan edildiği bölümdür.
Etik Hususlar: Yazarlar, katılımcıların haklarına ve gizliliğe saygı dahil olmak üzere araştırmanın etik standartlara uymasını sağlamalıdır. Gerekiyorsa, yazarlar ilgili bir etik komitesinden veya kurumdan etik onayı aldıklarını beyan etmelidirler.
Yapay Zeka (AI) Kullanım Beyanı: Yazarlar, araştırma sürecinde, makale hazırlamada veya veri analizinde yapay zekanın (AI) herhangi bir kullanımını açıklamalıdır. Buna, kullanılan AI araçlarını veya yazılımlarını, araştırmaya nasıl katkıda bulunduklarını ve makalede AI tarafından oluşturulan herhangi bir içeriği belirtmek dahildir. Gönderide yer alan yapay zeka tarafından üretilen her türlü içeriğin doğruluğu, bütünlüğü ve etik hususlardaki sorumluluk tamamen yazarlara aittir.
Gönderim ve Yayım Süreci
Okul Yönetimi (SAJ)’da değerlendirme ve yayım için gönderilen çalışmaların aşağıdaki temel kriterlere uyması gerekir:
Gönderi Gereksinimleri
• Okul Yönetimi (SAJ) Amaç ve Kapsamına Uygunluk: Gönderiler Okul Yönetimi (SAJ)'ın amacına ve kapsamına odaklanmalı veya bunlarla ilgili olmalıdır.
• Özgünlük: Makaleler daha önce başka bir yerde yayınlanmamış veya yayımlanmak üzere gönderilmemiş olmalıdır.
• Makale Türü: Gönderiler Okul Yönetimi (SAJ) tarafından kabul edilen makale türleriyle uyumlu olmalıdır.
• APA Formatı: Makaleler APA (Amerikan Psikoloji Derneği) Stili 7. Baskı’da açıklanan biçimsel özelliklere uygun olmalıdır.
• Şablon Uyumluluğu: Makaleler, Okul Yönetimi (SAJ) makale şablonuna uygun olmalıdır.
Gönderi Sırasında Yüklenecek Belgeler
1. Editöre Mektup
2. Makalenin Anonim Versiyonu: Yazarlar hakkında referanslarda bile hiçbir bilgi bulunmayan makalenin anonim sürümü. (İndir)
• Başlık
• Özet
• Anahtar Kelimeler
• Ana Metin
• Beyanlar
• Referanslar
• Ekler
• Genişletilmiş Özet
3. Başlık Sayfası (makalenin adı, yazarların isimleri, ünvanları, e-postaları, kurumları, ORCID'leri ve sorumlu yazarın telefon numarası ve gönderim kontrol listesini içerir. (İndir)
4. Telif Hakkı Devir Sözleşmesi (İndir)
5. Benzerlik Raporu
6. Yapay Zeka Tarafından Oluşturulan İçerik Raporu
7. Etik Onayı (Gerekirse)
Gönderi Platformu
Tüm gönderimler DergiPark platformu üzerinden yapılmalıdır.
Not 1: APA 7. Baskı formatına veya sağlanan makale şablonuna uymayan makaleler, revizyon için yazarlara iade edilecektir .
Not 2: Okul Yönetimi (SAJ) yukarıdaki gereklilikleri karşılamayan makaleleri; deneysel veya araştırma makalelerini kabul etmemektedir. Yalnızca Okul Yönetimi (SAJ)’ın kabul ettiği makale türleri hakem değerlendirmesi için dikkate alınacaktır.
Gönderilen Eserler İçin Editöryal Süreç
Editöryal Süreç
SAJ'a gönderilen makaleler aşağıdaki süreçlerden geçer:
Biçimsel İnceleme: Sekreter, Editör Yardımcısı ya da Editör gönderilen makaleyi biçimsel bakımdan inceler. Bu incelemede, makalenin Okul Yönetimi makale şablonuna uygunluğu, kaynak gösterimi ve ek belgelerin yüklenme durumu dışında, inceleme formundaki diğer detaylar bakımından da değerlendirme yapılır. Gerekirse yazara revizyon ve yeniden yükleme için geri gönderilir.
İlk gönderim kontrol formu için buraya tıklayın.
Ön İnceleme: Editör, yazıyı amaç, içerik, sunum tarzı ve gönderim yönergelerine uyum açısından değerlendirir. İlk incelemeye dayanarak editör revizyon talep edebilir veya gerekçelerle yazıyı reddedebilir. Editöryal değerlendirme 2 hafta içinde tamamlanır.
Editöryal ön inceleme formu için buraya tıklayın
Hakem Değerlendirmesi Süreci: Hakem değerlendirmesine kabul edilen yazılar, alanında uzman iki hakem tarafından değerlendirilir. Hakemlerin görüşlerinin farklı olması durumunda üçüncü bir hakeme danışılır. Editör, hakemlerin raporlarına dayanarak kabul, revizyon veya ret şeklinde nihai bir karar verir. Hakem değerlendirme süreci genellikle 1-2 ay sürer, ancak iş yoğunluğu nedeniyle gecikmeler yaşanabilir. Hakemler yazarlara karşı anonim kalır ve bunun tersi de geçerlidir.
Hakem değerlendirme formları için buraya tıklayın.
Revizyon Süreci: Yazarlar, editoryal ve hakem değerlendirmesi değerlendirmelerine dayalı geri bildirim alırlar. Revize edilen makaleler editör tarafından tekrar gözden geçirilir. Yazarlar, tüm eleştiri ve önerileri ele almalı veya anlaşmazlıklar için gerekçeler sunmalıdır.
Revizyon formu için buraya tıklayın.
Düzenleme ve Düzeltme: Düzeltmelerden sonra yazarlara düzeltme notları gönderilir. Makale daha sonra son onay için SAJ makale şablonuna göre biçimlendirilir.
Yayın Süreci: Onaylanan makaleler SAJ'ın uygun sayısında yayınlanmak üzere hazırlanır. Yazarlar, derginin veya bağlı kuruluşlarının görüşlerini yansıtmak zorunda olmayan yayınlanmış çalışmalarının içeriğinin sorumluluğunu taşır. Telif hakları Okul Yöneticileri Derneği'ne aittir.
Etik Standartlar ve Yayın Politikası
Etik Standartlar
Okul Yönetimi (SAJ), Yükseköğretim Kurulu (YÖK) tarafından belirlenen Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği mevzuatı, TÜBİTAK (Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu) politikaları ve COPE (Yayın Etiği Komitesi) standartları tarafından belirlenen etik yayıncılık politikalarına uymaktadır. Yazarlar bu ilkelere uyumu sağlamalı ve yazılarında araştırma ve yayın etiğine bağlılık beyanı eklemelidir.
TUBİTAK, 1 Ocak 2020’den itibaren aşağıdaki yayınlar için etik kurul onayını ön gereklilik olarak belirlemiştir:
• Anket, mülakat, odak grup çalışması, gözlem, deney, görüşme teknikleri kullanılarak katılımcılardan veri toplanmasını gerektiren nitel ya da nicel yaklaşımlarla yürütülen her türlü araştırmalar,
• İnsan ve hayvanların (materyal/veriler dahil) deneysel ya da diğer bilimsel amaçlarla kullanılması,
• İnsanlar üzerinde yapılan klinik araştırmalar,
• Hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalar,
• Kişisel verilerin korunması kanunu gereğince retrospektif çalışmalar.
• Ayrıca, olgu sunumlarında “aydınlatılmış onam formu”nun alındığının belirtilmesi, başkalarına ait ölçek, anket, fotoğrafların kullanımı için sahiplerinden izin alınması ve belirtilmesi, ve kullanılan fikir ve sanat eserleri için telif hakları düzenlemelerine uyulduğunun belirtilmesi gerekmektedir.
Not: 2020 yılı öncesi araştırma verileri kullanılmış, yüksek lisans/doktora çalışmalarından üretilmiş (makalede belirtilmelidir), bir önceki yıl dergiye yayın başvurusunda bulunulmuş, kabul edilmiş ama henüz yayımlanmamış makaleler için geriye dönük etik kurul izni gerekmemektedir.
Yazarlar İçin Etik İlkeler
Okul Yönetimi (SAJ)'a makale gönderen yazarların aşağıdaki ilkelere uyması beklenir:
• Araştırmayı tasarlamak ve yürütmek için gerekli uzmanlığa sahip olmak.
• Araştırma ve veri analizi aşamalarında öz eleştiri, dürüstlük ve şeffaflığı korumak.
• Benzer araştırmalar yürüten diğerlerinin çalışmalarına saygı göstermek.
• Araştırma sorununa dürüstlükle yaklaşmak.
• Bulguları açık ve dürüst bir şekilde raporlamak.
• Araştırmaya katılan tüm katılımcıların katkılarını kabul etmek.
• Araştırma sürecindeki rol ve hakların dağılımını açıkça belirtmek.
• Verileri uydurmaktan veya tahrif etmekten kaçınmak.
• Başkalarından gelen verileri yalnızca izinle kullanmak.
• Veri toplama ve analizinde kullanılan tüm kaynaklar (elektronik dahil) ve yöntemler hakkında ayrıntılar sağlamak.
• Yayının içeriğinin doğru, eksiksiz ve kasıtlı ihmallerden arınmış olduğundan emin olmak.
• Bilgi üretme ve geliştirmede "bilimsel etiğe" uymak.
• Yalnızca sistematik ve bilimsel olarak geliştirilen bilgileri yayınlamak.
• İçeriğin tarafsız olduğundan ve kişisel çıkarlar, endişeler, siyasi görüşler veya inançlardan etkilenmediğinden emin olmak.
• Yayında kullanılan tüm kaynakları uygun şekilde belirtmek.
• Bilgilerin üretilmesi, derlenmesi, ölçülmesi ve hazırlanmasında başkalarının katkılarını, yazarlık veya teşekkür yoluyla kabul etmek.
Editörler İçin Etik İlkeler
Okul Yönetimi (SAJ)'da editör olarak görev yapan uzmanlar aşağıdaki ilkelere uymalıdır:
• Yayın Kararları: Karar almada tarafsız davranmak.
• Nesnellik: Tarafsızlığı ve adaleti korumak.
• Gizlilik: Editöryal sürecin gizliliğini korumak.
• Çatışma Çözümü: Anlaşmazlıkları ve çıkar beyanlarını etik bir şekilde ele almak.
• İşbirlikçi Araştırma: İşbirlikçi ve etik araştırma faaliyetlerinde bulunmak.
Hakemler İçin Etik İlkeler
Hakemlerin aşağıdaki ilkeleri desteklemesi beklenir:
• Bağımsızlık, tarafsızlık, dürüstlük, eşitlik, tutarlılık ve gizlilik ilkelerine uymak.
• Nesnel, açıklayıcı, net, yapıcı eleştiri, değerlendirme, geri bildirim ve öneriler sunmak.
• Son tarihlere saygı göstermek ve hakemlik sürecinde gereksiz gecikmelerden kaçınmak.
• Hakemlik sürecini kişisel çıkar için kullanmaktan veya intihal yapmaktan kaçınmak.
• Hakemlik taleplerini yalnızca kendi uzmanlık alanları dahilinde kabul etmek ve alan dışındakileri reddetmek.
Yapay Zeka Kullanım Politikası
Amaç: Bu Yapay Zeka politikasının amacı, gönderim, inceleme ve yayınlama süreçlerinde yapay zekanın (YZ) kullanımı için net yönergeler sağlamaktır. Yapay zeka araçlarının kullanımı akademide daha yaygın hale geldikçe, etik etkileri ele alma ve gönderimlerin akademik dürüstlük standartlarına uymasını sağlama ihtiyacını kabul ediyoruz.
Kapsam: Bu politika, derginin kapsamındaki tüm disiplinlerdeki hakemli ve hakemsiz makaleler dahil olmak üzere tüm gönderimler için geçerlidir. Veri toplama, veri analizi, makale hazırlama ve araştırma ve yayınlamanın diğer tüm yönlerinde Yapay Zeka kullanımını kapsar.
1. Araştırmada Yapay Zeka Kullanımı
Yapay zekanın eğitim araştırmalarına önemli ölçüde katkıda bulunabileceğini, geleneksel yöntemlerle mümkün olmayabilecek içgörüler ve analizler sunabileceğini kabul ediyoruz. Ancak, Yapay Zeka tarafından oluşturulan içerik aşağıdaki yönergelere uymalıdır:
• Şeffaflık: Yazarlar, veri analizi, yazma yardımı ve metin oluşturma dahil olmak üzere araştırma sürecinde Yapay Zeka araçlarının herhangi bir kullanımını açıklamalıdır. Kullanılan AI araçlarının ve bunların araştırmaya nasıl katkıda bulunduklarının ayrıntılı bir açıklaması metodoloji bölümüne eklenmelidir.
• Özgünlük ve İntihal: AI tarafından oluşturulan içerik orijinal olmalı ve diğer kaynaklardan içerik kopyalamamalı veya başka sözcüklerle ifade edilmemelidir. Yazarların AI tarafından oluşturulan metnin intihalden arınmış olduğundan emin olmaları gerekir. Kasıtsız intihallere yol açabilecek herhangi bir AI kullanım örneğinden kaçınılmalı ve kabul edilmelidir.
• Veri Bütünlüğü: Veri toplama, işleme veya analiz için kullanılan AI araçları, veri bütünlüğü, doğruluk ve gizlilikle ilgili etik yönergeleri takip etmelidir. Yazarlar, kullanılan AI algoritmalarının önyargı oluşturmamasını, verileri yanlış yorumlamamasını veya etik ilkeleri ihlal etmemesini sağlamalıdır.
2. Yazma Sürecinde AI
Makale hazırlamada kullanılan dil geliştirme, atıf oluşturma veya metin özetleme gibi AI araçları gönderimde açıklanmalıdır. Yazarlar şunları yapmalıdır:
• Herhangi bir yazma yardımı veya metin oluşturma için kullanılan araçları açıkça belirtmelidir.
• Son el yazmasının akademik kalite ve bütünlük açısından derginin standartlarını karşıladığından emin olmalıdır. Yapay zeka, makalenin bölümlerini oluşturmak için kullanılıyorsa, yazarlar içeriğin doğruluk, tutarlılık ve araştırma hedefleriyle uyum açısından insan uzmanlar tarafından incelenip incelenmediğini veya revize edilip edilmediğini açıklamalıdır.
3. Hakemlik Süreci
Yapay zeka, makale değerlendirmesine yardımcı olarak veya inceleme sürecini iyileştirerek hakem değerlendirme sürecini de destekleyebilir. Ancak, aşağıdakiler dikkate alınmalıdır:
• Yapay Zeka Tarafından Oluşturulan Değerlendirmeler: Yapay zeka, bir değerlendirme yazmada veya iyileştirme önerileri oluşturmada yardımcı olmak için kullanılıyorsa, insan değerlendiricinin yerini almamalıdır. Yapay zeka yalnızca tamamlayıcı bir araç olarak kullanılmalıdır.
• Hakem Yönergeleri: Hakemler, yapay zekanın araştırmada ve makalede uygun şekilde kullanılıp kullanılmadığını değerlendirmeye teşvik edilir. Yapay zeka destekli içerik, akademik bütünlük ve etik araştırma standartlarına uygunluk açısından değerlendirilmelidir.
4. Etik Hususlar
Yapay zeka ile ilgili tüm faaliyetler aşağıdaki etik yönergelere uymalıdır:
• Adalet: Yapay zeka araçları, hiçbir yazar grubunun yapay zeka kullanımından dezavantajlı duruma düşmemesini sağlayarak adaleti teşvik eden bir şekilde kullanılmalıdır.
• Gizlilik: Yapay zeka araçlarının kullanımı, gönderilen yazıların gizliliğine saygı göstermelidir. Yazarlar, kullanılan herhangi bir yapay zeka aracının, uygun izin olmadan gönderilen yazıların içeriğini saklamamasını, paylaşmamasını veya ifşa etmemesini sağlamalıdır.
• Hesap verebilirlik: Yazarlar, yapay zeka araçlarının yardımıyla oluşturulan içerikten tamamen sorumludur. Yapay zeka, metin oluşturmada, verileri yorumlamada veya analizler yapmada yardımcı olabilirken, içeriğin etik açıdan sağlam ve bilimsel olarak geçerli olduğundan emin olmak yazarın sorumluluğundadır.
5. Açıklama ve Teşekkürler
• Yazarlar, gönderimlerinde yapay zekanın herhangi bir kullanımını, yazının hangi bölümlerinin yapay zeka araçlarının yardımıyla oluşturulduğunu (örneğin, yazma, analiz, literatür incelemesi) açıkça açıklamalıdır.
• Yapay zeka araçları araştırma, veri analizi veya yazı hazırlamada yardımcı olmak için kullanıldıysa, yazarlar kullanılan araçları bir teşekkür bölümünde veya metodoloji bölümünde belirtmelidir.
6. Uygunsuzluk
AI politikasına uyulmaması, makalenin reddedilmesi, yayımlanmış çalışmanın geri çekilmesi veya derginin akademik standartlarını ve etik bütünlüğünü korumak için gerekli görülen diğer eylemlerle sonuçlanabilir.
7. Politikadaki Güncellemeler
Bu politika, akademik araştırma ve yayıncılıkta AI'nın gelişen rolüne uyum sağlamak için periyodik olarak gözden geçirilecek ve güncellenecektir. Yazarlar ve gözden geçirenler, uyumluluğu sağlamak için herhangi bir güncelleme hakkında bilgilendirilecektir.
Dergimizde yazarlardan herhangi bir ücret talep edilmemektedir. Ayrıca yazar veya hakemlere de herhangi bir ücret ödenmemektedir.,
Ücret ve Açık Erişim Politikası
Yazar veya kurumdan herhangi bir ad altında ücret alınmaz. Ayrıca yazarlara veya hakemlere ücret ödenmez.
Okul Yönetimi (SAJ) açık erişim politikası uygular. Yayımlanan tüm makalelere DergiPark'taki Okul Yönetimi (SAJ) web sayfası üzerinden erişilebilir, indirilebilir ve çoğaltılabilir. Yazarlar basılı bir kopya almadan çalışmalarına özgürce erişebilirler.
Dr. Fella Lahmar is a Senior Fellow of the Higher Education Academy (SFHEA) with over 20 years of experience in Islamic and comparative education, focusing on decolonisation, social justice, and the interplay between education, Islam, and cultural heritage.
As a Research Fellow at the Open University, UK, Dr. Lahmar recently led the Algerian research project as part of the broader Decolonisation of Education for Peace in Africa (DEPA) multi-country initiative, funded by the Arts and Humanities Research Council. The project explored how Algeria’s artistic heritage fosters reconciliation across diverse linguistic communities. She also collaborated with the Qatar Foundation to contribute to the design of an MA in Comparative Education at Hamad Bin Khalifa University. Previously, she led MA programmes in Islamic Studies and Education validated by Birmingham Newman University. She has also worked at various other higher education institutions, including the University of Bolton and the University of Nottingham, UK.
Her publications include numerous journal articles and book chapters on decolonising education, Islamic educational frameworks, and the role of indigenous arts in peacebuilding. She co-edited a special issue on Islamic education in a Western context and is currently writing a Routledge book on diversity and belonging in Islamic schools in Europe.