NEET GENÇ KADINLAR OLGUSU ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME

Abstract

Türkiye’de işgücü piyasası temel verileri incelendiğinde en dikkat çeken temel sorunların başında aktif genç nüfusun fazlalığına karşılık kadınların işgücüne katılım oranlarının genel anlamda düşüklüğünün geldiği görülmektedir. Gençler ve özellikle de “Ne Eğitimde Ne İstihdamda Ne De Uygulamada” (NEET) olan genç kadınlar, işgücüne katılamadıkları için toplumsal yaşama da yeterli düzeyde katılamamaktadırlar. Dünyada ve Türkiye’de NEET genç kadın sorunu farklı nedenlere bağlı olarak ortaya çıkan bir sorundur. Bunun yanında Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde her iki kadından birinin eğitim ve istihdam dışında NEET genç kadın statüsünde olduğu görülmektedir. Bunun temel nedenleri çok boyutlu olduğu halde bu çalışmada ‘cinsiyet’ ve ‘eğitime dezavantajlı katılımları’ nedeniyle kadınların eğitim ve istihdam dışında kaldığını otaya koyan alan yazın çalışmaları analiz edilecektir. NEET genç kadınların NEET olma sorununa eğitim ve cinsiyet temelinde bakıldığında işgücüne katılımda kadınların yaşadıkları kültür, inanç, bölgesel farklılıklar, ayrımcılık, eşitsizlik ve sosyal dışlanma nedenleriyle beşerî sermayelerine yeterli yatırım yapamadıkları ve dolayısıyla işgücüne katılamadıklarını söylemek mümkündür. Araştırmanın amacı, NEET genç kadınların işgücü piyasasına ve toplumsal yaşama katılımda yaşadıkları sorunları alan yazında yapılan çalışmalar temelinde analiz etmektir. Araştırmada, NEET durumundaki genç kadınların toplumsal yaşamda yaşadıkları “eşitsizlik” “ayrımcılık” ve “sosyal dışlanma”nın görünürlüğünün irdelenmesi hedeflenmektedir.

Keywords

• NEET Genç Kadın
• Eğitim
• Cinsiyet
• Yoksulluk
• İşgücü.

AN EVALUATION OF THE NEET PHENOMENON AMONG YOUNG WOMEN

Abstract

In Türkiye, the distribution of basic market data reveals a striking trend: despite the high number of active young people, the overall low participation rate of women is noteworthy. Young people, and especially young women who are "Neither in Education, Employment, nor Practice" (NEET), experience negative impacts due to their lack of employment. The NEET problem among young women is a problem that arises due to various reasons both globally and in Türkiye. Furthermore, in the Southeastern Anatolia Region, it is observed that one in two women is on the path of NEET, outside of education and employment. While the underlying reasons for this are multifaceted, this analysis examines the literature studies that highlight the reasons why women are excluded from education and employment due to 'gender' and 'education'. When examining the NEET (Need for Education, Employment, and Training) issues faced by young women in the NEET sector from the perspective of education and gender, it can be said that women are unable to adequately invest in their human capital and therefore cannot participate in the workforce due to cultural, religious, and regional differences, discrimination, inequalities, and social exclusion. The aim of this research is to analyze the problems experienced by young NEET women in participating in the labor market and social life, based on studies in the literature. The research aims to examine the visibility of "inequality," "discrimination," and "social exclusion" experienced by young NEET women in social life.

Keywords

• NEET Young Women
• Education
• Gender
• Poverty
• Labor Force.

References

1. Alemdar, Z. ve Çetin, E. (2021). Toplumsal Cinsiyet Eşitliğine Erişimde Normlar ve Standartlar.
2. Altınsoy, H. (2020). Türkiye’de Genç İşsizliğinin Boyutları Ve Çözümüne İlişkin Öneriler. Çalışma İlişkileri Dergisi, 11(1), 69-89.
3. Atalay-Güneş, Z. N. (2012). KEEP Mardin İl Raporu. Unpublished Project Report. Mardin. Aydın, F., Sarmış, İ., ve Şahin, O. (2014). Avrupa Sosyal Şartı. ÇASGEM, Yayın, (06).
4. Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) (2022, Aralık). Ne Eğitimde Ne İstihdamda Yer Alan Genç Kadınlar Mevcut Durum Ve İhtiyaç Analizi Araştırması. Ankara. Erişim adresi: https://ingev.org/raporlar/Ne-Egitimde-Ne-Istihdamda-Yer-Alan-Genc-Kadinlar-Ihtiyac-Analizi.pdf (12.10.2025)
5. Bolayır, C. (2007). Amsterdam Antlaşması, “Bütünleştirilmiş Haliyle Avrupa Birliği Kurucu Antlaşmaları”. İstanbul: İktisadi Kalkınma Vakfı.
6. Boratav, K. (2015). Dünyadan Türkiye’ye İktisattan Siyasete, İstanbul: Yordam Kitap.
7. Bynner, J. ve Parsons, S. (2002). Social Exclusion And The Transition From School To Work: The Case Of Young People Not İn Education, Employment, Or Training (NEET). Journal of Vocational Behavior, 60(2), 289– 309.
8. Contini, D., Filandri, M. & Pacelli, L. (2019). “Persistency in the NEET state: a longitudinal analysis”. Journal of Youth Studies, 22(7), 959-980.

9. Çınar, S. (2021). “Women, work and family: Becoming women workers in the context of underdevelopment in Mardin”. In Urban Inequalities: Ethnographically Informed Reflections (eds. Pardo, I., Prato, G.B.). Cham: Palgrave Macmillan.
10. Çoban, A. (2014). Güneydoğu Anadolu Bölgesinde Nüfus ve Nüfus Hareketleri. TÜCAUM VIII. Coğrafya Sempozyumu, 329-340.
11. ÇSGB (2017). Ulusal İstihdam Stratejisi (2014-2023) ve Eylem Planları (2017-2019).
12. ÇSGB (2021). Ulusal Genç İstihdam Stratejisi (2021-2023). Erişim Adresi: https://www.csgb.gov.tr/media/86876/ulusal-genc-istihdam-stratejisi-ve-eylem-plani-2021-2023.pdf , (12.10.2025).
13. Dedeoğlu, S. (2011). Türkiye’de Göçmenlerin Sosyal Dışlanması: İstanbul Hazır-Giyim Sanayinde Çalışan Azerbaycanlı Göçmen Kadınlar Örneği. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 66(01), 27-48.
14. Dildar, Y. (2015). Patriarchal Norms, Religion and Female Labor Supply: Evidence from Turkey.
15. Ecevit, Y. (2010). İşgücü piyasasında toplumsal cinsiyet eşitliği el kitabı. British Council, Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı işbirliğiyle.
16. Ecevit, Y. (2021). Toplumsal Cinsiyet Eşitliğinin Temel Kavramları.
17. Ekiz Gökmen, Ç. (2017).”Toplumsal Cinsiyet ve Zamanın Yoksulluğu: Hane İçi Ücretli ve Ücretsiz Emek Sunumu”. Çalışma ve Toplum: Ekonomi ve Hukuk Dergisi, 19(4), 53-88.
18. Elder, S. ve Kring, S. (2016). Young And Female- A Double Strike? Gender Analysis of School-to-Work Transition Surveys in 32 Developing Countries, ILO Work Youth Publication Series No.32.
19. ETF (2014). Active Labour Market Policies With A Focus On Youth.
20. Goldin, C. (1994). The U-Shaped Female Labor Force Function In Economic Deevelopment And Economic History, NBER Working Paper Series No. 4707.
21. Gökşen, F. ve Cemalcılar, Z. (2010). Türkiye'de Gençlerin İşgücü Piyasasına Katılımı: Eğitim ve Toplumsal Cinsiyet Eşitsizlikleri. İstanbul: TÜSİAD.
22. Güler, M. A. (2015).”Ulusal İstihdam Stratejisi Bağlamında Türkiye’de Güvencesiz Çalışma”, Çalışma ve Toplum, 46(3), 155-190.
23. Gürsel, S. ve Şahin, M.C. (2020). Uzun Süreli İşsizliğin Yarattığı Tehdit. BETAM Araştırma Notu, 20/248.
24. Özsoy, C. ve Günsoy, B. (2012). İktisadi kalkınma. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Yayınları.
25. HABİTAT Kalkınma Derneği, Y. (2013). Gençlik istihdam edilebilirliği: Türkiye’de işverenler ve dezavantajlı gençleri buluşturmak. Uluslararası Genç Liderler Akademisi Projesi, 6-36.
26. Hochschild, A. ve Machung, A. (2012). The Second Shift: Working Families And The Revolution At Home. Penguin.
27. Hoşgör, Ş. ve Tansel, A. (2010). 2050’ye Doğru Nüfusbilim ve Yönetim: Eğitim, İşgücü, Sağlık ve Sosyal Güvenlik Sistemlerine Yansımaları. Yayın No: TÜSİAD-T/2010/11/505, İstanbul: TÜSİAD ve UNFPA.
28. ILO (2012). The youth employment crisis: Time for action. Report V, International Labour Conference, 101st Session.
29. ILO (2018). World Employment Social Outlook: Trends 2018.
30. ILO (2020). Global Employment Trends for Youth 2020: Technology And The Future of Jobs.
31. ILO (2025). World Employment and Social Outlook Trends, ILO Flagship Report. Erişim Adresi: https://www.ilo.org/sites/default/files/2025-01/WESO25_Trends_Report_EN.pdf, (10. 11.2025).
32. İlkkaracan, İ. (2012). “Why so Few Women in the Labor Market in Turkey?”, Feminist Economics, 18(1), S.1-37. İpek, M. (2014).” Kayıt Dışı İstihdamda Küresel Etkiler ve Sosyal Örüntüler”, Çalışma ve Toplum, 40(1),163- 186.
33. İŞKUR (2019). İşgücü Piyasası Araştırması Türkiye Raporu 2019, Erişim Adresi: https://media.iskur.gov.tr/34629/turkiye.pdf., (10.11.2025). Kalkınma Bakanlığı (2018). On Birinci Kalkınma Plan.
34. Kapar, R. (2005). “Aktif İşgücü Piyasası Politikaları”, İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Mecmuası, 55(1), 341-371.
35. Karabchuk, T. (2020).” Job Instability and Fertility Intentions of Young Adults in Europe: Does Labour Market Legislation Matter?”, The Annals of the American Academy, AAPSS, 688, 225-245.
36. Kepenek, Y. ve Yentürk, N. (1994). Türkiye Ekonomisi, Geliştirilmiş 6. Basım, İstanbul: Remzi Kitabevi.
37. Kızılçelik, S. ve İnci, O. (2018). Türkiye'de Genç Kadınların İstihdamı ve Toplumsal Cinsiyet Eşitliği. Ankara: Kalkınma Bakanlığı Yayınları.
38. Knijn T. (2012).” Three Policy Paradigms and EU Policies on Young Adults”, Knijn T. (ed.), Work, Family Policies and Transitions to Adulthood in Europe içinde, US, UK: Palgrave Macmillan, 17-38.
39. Konukman, A. ve Türeli, R.A. (2010). “Krizin Türkiye Ekonomisine Yansımaları ve Geleceğe İlişkin Düşünceler”, Ekonomik Yaklaşım, 21(75), 77-122.
40. Korkmaz, A. ve Mahiroğulları, A. (2007). İşsizlikle Mücadelede Emek Piyasası Politikaları -Türkiye ve AB Ülkeleri, Genişletilmiş 2. Baskı, Bursa: Ekin Yayınevi
41. Maguire, S. (2018). “Who cares? Exploring economic inactivity among young women in the NEET group across England”. Journal of Education and Work, 31(7-8), 660-675.
42. Memiş, E, Öneş, U. ve Kızılırmak, B. (2017). “Kadınların Ev-kadınlaştırılması: Ücretli ve Karşılıksız Emeğin Toplumsal Cinsiyet Temelli Bir Analizi”, Saniye Dedeoğlu ve Adem Yavuz Elveren (der.) Türkiye’de Refah Devleti ve Kadın içinde, 2. Baskı, İstanbul: İletişim Yayınları, 159-182.
43. Morris, E. (2006). Globalization And Its Effects On Youth Employment Trends In Asia.
44. O’Higgins, N. (2015). Youth Unemployment. IZA Policy Paper No.103.
45. OECD (2021). The Updated OECD Youth Action Plan. Erişim Adresi:https://search.oecd.org/employment/youth/TheUpdated-OECD-Youth-Action-Plan.pdf, (9.12.2025).
46. OECD (2021). Employment Outlook 2021. Paris: OECD Publishing.
47. OECD (2022). The Updated OECD Youth Action Plan. Erişim Adresi: https://search.oecd.org/employment/youth/TheUpdated-OECD-Youth-Action-Plan.pdf, (9.12.2024).
48. OECD (2025). Youth Not in Employment, Education or Training (NEET). Erişim Adresi: https://www.oecd.org/en/data/indicators/youth-not-in-employment-education-or-training-neet.html, (10.12.2025).
49. Özer, M. ve Biçerli, K. (2004) Türkiye’de Kadın İşgücünün Panel Veri Analizi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 3(1), 55-86.
50. Purcell, B. (2017). “The House Unbound: Refiguring Gender And Domestic Boundaries İn Urbanizing Southeast Turkiye”. City & Society, 29(1), 14-34.
51. Reskin, B. F. ve Padavic, I. (1994). Women And Men At Work (Pp. 3-97). Thousand Oaks, CA: Pine Forge Press.
52. Sarıtaş Eldem, C. (2015). Genç Kadın Emeği ve Sermaye Arasındaki Pazarlık: Devlet, Emek Piyasası ve Aile Bağlamında Bir İşsizlik Analizi, Fe Dergi: Feminist Eleştiri, 7(1),16-31.
53. Şahin, L. & Diğerleri (2021). Türkiye’de “Ne Eğitimde Ne İstihdamda Ne De Yetiştirmede” (NEİY) Olan Gençler Profil Araştırması, Erişim Adresi: https://cdn.istanbul.edu.tr/file/JTA6CLJ8T5/0115E54930354267852804676FB476F8, (10.01.2022).
54. Tansel, A. (2012). 2050’ye Doğru Nüfusbilim ve Yönetim: İşgücü Piyasasına Bakış. Yayın No: TÜSİADT/2012- 11/536, İstanbul: TÜSİAD ve UNFPA.
55. TCMB (2001) Türkiye’nin Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı.
56. TÜSİAD ve KAGİDER, (2008). “Türkiye’de Toplumsal Cinsiyet Eşitsizliği: Sorunlar, Öncelikler ve Çözüm Önerileri Raporu”, TÜSİAD Yayınları, İstanbul, Temmuz 2008.
57. Tolgay, C., & Çakır, Ö. (2022). Ne Eğitimde Ne İstihdamda Olan Gençlerin Genç İşsizliğine Yönelik Algıları Üzerine Bir Araştırma. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 24(4), 1680-1707.
58. TÜİK (2025). Bölgesel İstatistikler, Erişim Adresi: https://biruni.tuik.gov.tr/bolgeselistatistik/degiskenlerUzerindenSorgula.do, (10.12.2025).
59. TÜİK (2022).” Kazanç Yapısı Araştırması 2018 Haber Bülteni” https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Kazanc- Yapisi-Arastirmasi-2018- 30580.
60. TÜİK (2025). Hanehalkı İşgücü İstatistikleri, 2024. Erişim Adresi: https://data.tuik.gov.tr/Search/Search?text=Ne%20e%C4%9Fitimde%20ne%20istihdamda&dil=1, (01.11.2025)
61. TÜİK (2025). İşgücü İstatistikleri, 2014-2024. Erişim Adresi:https://data.tuik.gov.tr/kategori/getkategori?p=nufus-ve-demografi-109&dil=1, (20.11.2025).
62. UN Women. (2023). NEET Kadınların İhtiyaç Analizi: Feyda Sayan-Cengiz. Birleşmiş Milletler.
63. Vakfı, G. H. (2017). Sess~z ve görünmeyen gençler araştırması projes~ raporu: Okumayan ve çalışmayan gençl~ğ~n durumu ve çözüm öner~ler~. İstanbul: Genç Hayat Yayınları.
64. Yavaş, H. K. (2021). Türkiye’de genç kadın işsizliği ve işgücü politikaları. Çalışma ve Toplum, 1(68), 151-180.
65. Yeldan, E. (2001) Küreselleşme Sürecinde Türkiye Ekonomisi: Bölüşüm, Birikim ve Büyüme, 2. Baskı, İstanbul: İletişim Yayınları.